liet algemeen karakter der evenwichtslijnen wordt door de tempe- 
ratuursverandering niet beïnvloed. Het blijkt echter, dat bij tempe- 
ratuur, sverhooging het gebied van NaCl veel grooter wordt, dat van 
KN0 3 en NaNO, veel kleiner. P x en P. 2 verschuiven daardoor zeer 
sterk naar boven. 
P x blijft steeds congruent verzadigd. P 2 is dit ook bij 5°; bij 50° 
en 100° ligt het echter buiten, den driehoek NaCl, KCl, KNO, en is 
de oplossing niet meer congruent verzadigd. De oplossing vormt zich 
onder afscheiding van vast KCl als NaCl en KNO, met water samen- 
gebracht worden. 
Het blijkt voorts, dat bij alle temperaturen de oplosbaarheid van 
NaNO, (per 100 gram water) niet verlaagd wordt door toevoeging 
van KNO,, zooals men van een zout met gelijknamig ion, op grond 
van de theorie der electrolytische dissociatie zou verwachten, maar 
verhoogd. Bij hooge temperatuur is dit gedrag begrijpelijk, als wij 
bedenken dat het eutecticum van de smeltlijn KNO, — NaNO, reeds 
bij 218° ligt. Dan is de oplosbaarheid van liet eutectisch mengsel 
(49 mol.proc. NaNO, tegen 51 mol.proe. KNO,) oo groot, terwijl de 
oplosbaarheid van NaNO, en KNO, nog eindige waarden zullen 
hebben. Daar het eutecticum het einde vormt van de lijn, die de 
verandering van het punt G met de temperatuur aangeeft, zal dus 
ook bij temperaturen iets beneden het eutecticum de oplossing G 
minder water bevatten, dan de bij deze temperatuur verzadigde 
oplossingen van zuiver NaNO, of KNO,. 
De opvatting van Uyeda, dat de verhooging van oplosbaarheid van 
NaNO, door KNO, zou wijzen op de vorming van een dubbelzout 
in oplossing, is dus niet gemotiveerd. 
' Toepassing op het conversieproces. 
Gaan wij thans na, hoe uit de verkregen cijfers de meest geschikte 
werkwijze bij de bereiding van kalisalpeter kan worden afgeleid en 
berekenen wij daartoe het rendement van de omzetting bij de vol- 
gende werkwijzen. 
I. KCl en NaNO, worden in aequimoleculaire hoeveelheden (bijv. 
van elk i grammolecule) samengebracht, opgelost in water en de 
oplossing bij 100 3 isotherm verdampt. Als her watergehalte der 
oplossing gedaald is tot- m = 3,5 (punt a in tig. 2) dan begint zich 
vast NaCl aftezetten. De samenstelling van de oplossing verandert nu 
in de richting ah. Bij h (snijpunt met de lijn F.Pg is de oplossing ook 
verzadigd met KCl. Verdere indamping zou dan tengevolge hebben, 
dat zich behalve NaCl ook KCl ging afzetten, waardoor de oplossing 
