1013 
aandacht viel in de eerste plaats op de mogelijkheid van polymeri- 
satie, die bij de zuurstof als associatie zou optreden. Daar de 
associatie-graad van de vloeibare zuurstof bij verdunning met eene 
niet actieve stof gewijzigd zou moeten worden en de diamagnetische 
stikstof als zulk eene stof kan dienen, meenden wij (zie Med. No. 116, 
§ 5) door proeven over mengsels met deze laatste stof te kunnen 
uitmaken of wij al of niet met polymerisatie te doen hadden. 
Eene proef, met een minder geschikten toestel dan den thans ge- 
bruikten verricht, gaf een niet beslissende uitkomst en bracht ons 
zelfs op een dwaalspoor, daar zij ons geneigd deed blijven eene, van 
den afstand waarop de moleculen van elkander gebracht worden 
onafhankelijke verandering van de specifieke susceptibiliteit van de 
zuurstof met de temperatuur aan te nemen. Het bleef ons toen 
m. a. w. wel mogelijk schijnen, dat de specifieke susceptibiliteit van 
zuurstofdamp bij liet kookpunt dezelfde zou zijn als die van vloeibare 
zuurstof, en gasvormige zuurstof bij deze temperatuur dus in dezelfde 
mate van de wet van Curie zou afwijken als vloeibare. Ons voor- 
nemen om spoedig nadere metingen met mengsels van zuurstof en 
stikstof te verrichten werd verijdeld door het vertrek van een van 
ons uit Leiden. Geruimen tijd bleef ons de gelegenheid ontbreken 
om onze proeven weder op te vatten. 
Intusschen kwam het onderzoek van Kamerlingh Onnes en 
Oosterhuis weder het vermoeden wekken, dat de afstand van de 
moleculen van een paramagnetische stof wel degelijk op de afwij- 
kingen van de wet van Curie van invloed is. Hun onderzoek omtrent 
zuurstof van honderd maal de normale dichtheid (Med. N°. 134 cl 
Zitt.Versl. April 1913) toonde meer bepaaldelijk aan, dat de suscep- 
tibiliteit voor gasvormige zuurstof, met behulp van de constante van 
Curie, die voor de gewone temperatuur geldt, tot — 130° C. kan 
worden voorgesteld, hetgeen wees op de mogelijkheid dat dit ook 
nog bij —183° C. het geval zal zijn. Dit gaf nieuwen steun aan 
hetgeen aan het slot van hunne mededeelingen (Med. N°. 132c Zitt. 
Versl. Jan. 1913) werd aangevoerd, waar zij de wenschelijkheid 
van proeven, betreffende de vraag: of het brengen van de moleculen 
(of atomen) van een paramagnetische stof op grooteren afstand op 
zichzelf van invloed is op de afwijkingen van de wet van Curie 1 ), 
betoogen en wijzen op het belang van de beoogde hervatting van 
onze proeven met vloeibare mengsels van zuurstof en. stikstof. 
l ) Laatstelijk is door Weiss (G. R. Dcc. 1913) bij de afleiding van de afstands- 
wet voor het moleculaire veld in ferromagnetische stoffen (verg. § 4 dezer mede- 
deling) op de beteekenis van onderzoekingen eener zelfde stof bij verschillende 
dichtheid gewezen. Zie ook FoËx Arch. d. Sc. pliys. et natur. Geneve (4) XXXV. 1913. 
