1166 
Hij enting van het nitraatferment in bouillon heeft dezelfde ver- 
andering plaats; daarin verkrijgt men den tweeden of derden dag 
bij 60° C. tamelijk rijke kuituren, waarbij de bouillon duidelijk 
troebel wordt en zich soms bedekt met een dun kaamhuidje, vol- 
komen gelijkende op de kaamhuid van B. oligocarbophilus. In de 
vloeistof vindt men dunne staafjes en draadjes, waarvan vele zich 
bewegen; zij vertakken zich nooit en hun bewegelijkheid bewijst, 
dat liet ferment niet tot de familie der Actinomyceten behoort, hoe- 
zeer de groeiwijze dit kon doen vermoeden. De in de handboeken 
voorkomende opgave, dat het nitraatferment daaraan te herkennen 
is, dat het in reinkuituur in bouillon niet groeit en zich niet ver- 
meerdert is dus geheel onjuist, het kan daarin alleen niet nitrateeren. 
Op bouillon-gelatineplaten bij kamertemperatuur is de groei eerst 
vrij langzaam maar zeer karakteristiek en ten slotte vrij krachtig, 
waarbij de gelatine geheel versmelt en veel ammoniak ontstaat. 
Op zuivere gelatine, opgelost in gedistilleerd water met voedings- 
zouten, heeft geen of slechts een nauwelijks zichtbare ontwikkeling plaats, 
waarbij echter het nitrateerend vermogen toch wordt vernietigd. 
Den i t ri ti cati e ontbreekt. 
De hoeveelheid opgeloste organische - stof, die het nitratatiever- 
mogen doet verloren gaan is zeer gering. Voedingsbodems met Y 20 pro- 
cent van stoffen zooals glukose, manniet, asparagine, pepton, tyrosine, 
natrium acetaat of calcium acetaat, geven tot krachtiger] groei en 
volkomen verlies der nitratatiefunktie aanleiding. Is de hoeveelheid 
oplosbare organische stof in den kultuurgrond nog veel geringer, 
gebruikt men bijvoorbeeld gewone, niet uitgewasschen agar, dan 
blijkt bij eenigszins dichte uitzaaiing het nitraatferment somtijds in 
staat de geringe hoeveelheid oplosbare organische stof, die in de 
agar voorkomt, te kunnen verwerken zonder het nitratatievermogen 
te verliezen. Voor die verwerking zijn echter weken of maanden 
noodig en vele proeven mislukken geheel. Goed verteerde mest, 
zooals die in de mesthoopen voorkomt, doet het nitratatievermogen 
niet verloren gaan ; plantensappen gelijk die uit stengels en wortels 
van graanplanten geperst kunnen worden, veranderen het nitraat- 
ferment in den polytrophen, niet nitrateerenden vorm, welke ver- 
andering onder zekere omstandigheden ook in den grond moet 
kunnen geschieden. 
Ilumaten zelfs in vrij groote hoeveelheid in de kultuurvloeistoffen 
of kultuurplaten gebracht, worden niet geassimileerd en brengen geen 
verandering in het nitratatievermogen. 
De toevoeging van paraffineolie bleek de nitratatie wel eenigszins 
te vertragen, maar volstrekt niet te verhinderen. 
