1352 
Daar p„ de druk in de richting der capillaire laag, in de homogene 
damp- en vloeistofphase dezelfde waarde heeft als p x , geldt derhalve 
van de grootheid 
s— Ttf + p 2 v 
dat zij en in de homogene damp- en vloeistofphase en in de capillaire 
laag eene constante waarde heeft. Deze eigenschap doet al dadelijk 
verwachten, dat zij vooral bij kinetische beschouwingen eene ge- 
wichtige plaats zal innemen en dat zij daar zal uitdrukken, dat het 
aantal deeltjes, dat twee willekeurige phasen in denzelfden tijd tegen 
elkaar zullen uitwisselen even groot is. Inderdaad zal blijken, dat 
deze grootheid de capillaire laag doordringbaar maakt voor de be- 
schouwingen, door Prol. van der 'Waals in zijne „kinetische be- 
teekenis van den thermodynamischen potentiaal” ontwikkeld. Aange- 
nomen dat werkelijk in de richting der capillaire laag de druk p % 
een andere is als de druk p l en daarbij in verschillende lagen geheel 
verschillend, dan zal het verwaarloozen van deze omstandigheid het 
onmogelijk maken uit kinetische beschouwingen de thermodynamische 
evenwichtsvoorwaarden voor de capillaire laag af te leiden. Immers 
een deeltje dat op eenige plaats een nieuwen weg begint, ondervindt 
er den invloed van den daar heerschenden druk p t en in de laag, 
waar het dezen weg eindigt, ondergaat het den in het algemeen 
geheel anderen druk p. 2 van deze laag. 
De eerste vergelijking van van der Waals luidt: 
imNun 2 + pi\ — — — \mNu ' n 2 + pi\ • • • • (1') 
v j r. 2 
De uitdrukking pv. 2 
pv. 
is voor een éénatomig tluidum 
de verdampingswarmte voor het moleculair gewicht, s 8 -} -pv i f 1 -\ r pvf. 
Aan deze vergelijking zullen wij nu eene wijziging moeten aan- 
brengen, wanneer de lagen, waartusschen de uitwisseling der deeltjes 
plaats heeft, in de capillaire laag genomen worden. Hier zullen wij 
als het ware eene verdamping hebben uit eene omgeving onder den 
druk p. 2 naar eene omgeving onder den druk p\ en eene conden- 
satie in tegengestelde richting. Onze eerste vergelijking wordt derhalve 
\mNun -j- p. 2 v- 
c, <Pq 
-ciq — ' — 
' 2 dh' 2 
\mNu'n 
P -2 V 
-ao 
c jd y 
2 dh' 2 
O) 
De vergelijking, die aangeeft dat bij een stationnairen toestand een 
groep deeltjes uit de eene laag vervangen zal worden door een 
groep deeltjes uit de andere laag, wordt evenals bij van der Waals 
