1367 
dan geheel vervuild te zijn, terwijl ook de glazen buis en de platina- 
contacten met een dikken zwarten aanslag waren bedekt. 
Hoewel met het oog op de proeven van Amagat moeilijk kon 
aangenomen worden, dat deze aanslag gevormd werd door kwikoxyd, 
ontstaan door de inwerking van de zuurstof op het kwik, konden 
proefnemingen van allerlei aard toch geen andere oorzaak doen ver- 
moeden. De onderstelling, dat bij den hoogen druk amalgameering 
van het platina optrad, bleek onjuist, want in dezen aanslag kon geen 
spoor van een ander metaal dan kwik worden aangetoond. Ook de 
vochtigheidstoestand van de lucht bleek geheel zonder invloed. Toen 
ten slotte bleek, dat zoowel vulling met waterstof als met stikstof geen 
spoor van dezen aanslag opleverden, moesten wij dan ook besluiten, dat 
wij hier inderdaad te doen hadden met hetzelfde verschijnsel, dat Kuenen 
en Robson ') en Reesom’) bij het gebruik van gesloten luchtmano- 
meters hadden waargenomen. Dat nl. bij drukkingen van omstreeks 
100 atm. zuurstof en kwik op elkaar in werken. Terwijl Keesom 
echter een langzame inwerking beschrijft, die eerst na verloop van 
maanden tot duidelijke uiting komt, konden wij wegens de zoozeer 
veel hoogere drukken reeds na enkele uren met zekerheid de vor- 
ming van kwikoxyde aantoonen. 
Hoe het komt dat Amagat, noch bij de bepaling van zijn lucht- 
isothermen. noch bij die van zuurstof last gehad heeft van deze in- 
werking, kunnen wij niet verklaren. Nadat wij haar eenmaal vast- 
gesteld hadden, was voor ons natuurlijk het gebruik van zuurstof 
en zuurstofmengsels uitgesloten. Wij besloten daarom eerst tot metingen 
van waterstof over te gaan, die het gemakkelijkst in zeer zuiveren 
toestand te verkrijgen is. De keuze van de temperatuur onzer metingen 
werd geleid door den wensch een direkte vergelijking en aansluiting 
te verkrijgen met de metingen van Amagat eenerzijds, de zeer nauw- 
keurige metingen van Schalkwijk bij lage drukkingen anderzijds. 
§ 2 . Vulling van den toestel met zuivere waterstof. 
De meeste van onze bepalingen zijn verricht met waterstof her- 
komstig uit de fabriek „Electro ” te Amsterdam, die electrolytisch 
bereide waterstof in groote bussen gecomprimeerd in den handel 
brengt. Voor de verdere zuivering en de vulling van den toestel met 
het gezuiverde gas werd gebruik gemaakt van de opstelling, waarvan 
tig. 12 een schematische voorstelling geeft. Zij sluit bij / aan het 
meest linksche gedeelte van tig. 6 aan. 
b Phil. Mag. Jan. 1902, p. 150. 
-) Diss. p. 50 — 53. Stelling III. 
91 * 
