DER BLOEDLOSE 
de maar met feven gegroefde angels veiTien. j 
V. LID. 
J/ an de Kjanckylium. 
Aidrc.[. ? . Elijk de naam Conchylium an het ghe- 
«p. j. j i iee ] e geflagt der Schulpviflen in’f alge- 
meen gegeven werd : nochtans word dieook 
fonderling voor een gedaante genomen; Alfo 
vinden wy by VUnius , als hy fchrijft dat’er in 
Pontusgeen Konchylia zijn , daar nochtans 
de Oefters overvloeijen ; Alfo ook by Pbilo- 
jiratm, int leven van Apollonius , als hy feit dat- 
terin Biblus heelgrote Konchylia, en Murices 
van ongemene grootte voortkomen. Datfy 
ook vooreen verw by Plinius genomen wertfis 
fo feker, dat het geen bewijs nodig heeft. Die 
hem voor de Ofiracium neemeo , pallen den 
naam van een deel het geheel toermaar hy is an 
dat deel daar hy in lijn top eindigt breder, ton- 
der enige angels oft knobbeltjes. Het gat daar 
fijn vifch van binnen door-lchijnt is met rond 
alsindePurpur-vifch j oftBuccinum, maar 
langhwerpigh. Dat fijndekleldeByfantinfe 
Blatta van Serapio is , welke de felve is mette 
Unguis oft nagel van Dioskprides , om datie de 
klauwen van de vogels gelijkt, meent Jpondde- 
tifis: En het woort Euodes,is hier niet fchade- 
I ijk: want daar mede wortniet altijteenange- 
name reuk te kennen gegeven, maar ook dik- 
maal een fware : want de beverlwijn ftinkt,en 
fo wel dit dekfel als de ByfantinfeBlatta,wort 
tegen het opftijgen van de lijfmoer gebruikt ,• 
maar dat’er gefeit wert , dat in de Nardus dra- 
gende Meren van Indie de Unguis gevonden 
werd, en daar het voedfel van de Nardus ge- 
niet, wijl het de Zee-konchiliumis,dat meent 
Hondeletius dat' Dioskprides meer uit het gevoel 
van andere, als uit lijn eigen gefchreven heeft. 
Men feit dat hy in dekfel de Purpura gelijk is, 
doch niet in geftalte,maar liever in gebruik en 
felfftandigheid. 
Gebruik. De lofbjkfte is die uitte Rode-zee overge- 
“ bracht werd, en witachtig en vet is. De Baby- 
J lonifeis fwartachtigh en kleinder. Dat fy een 
fap,en datpurpurverwig,in hebben, getuight 
Plinius. Alle fijn deelen worden in de Genees- 
middelen gebruikt. Gebrant,doet hy ’t felve 
dat de Purpura, en Buccmum doet.Sijn inner ~ 
Galen-. 1. 5 . hjh vlees wordt vdn Galenus onder deGenees- 
i e eat!u. a ‘ middelen gemengt,diedepijnder oiren ver - 
fachten. 
II. HOOFT-STUK. 
f/ an de int ronde Tops-wijs~ghedrdyde. 
I. LID. 
]/ dn de Top s -wijf . 
S O veel van de Tops-wijs ghedrayde , oft 
die in bochten gedraytzijn, nuvolghen 
die in ’t ronde ghedrayt zijn , namentiijk de 
Turbo, de Trochus, de Neritas, de Kochlea, 
de Echinus en Konchylium. De gefiaghten 
van de Turbo zijn niette verwerpen. 
De Turbo oft Tops-wijfe, zijn groot, geoirt, 
gebult, hoekigh,geangelt , en vijf angelachti- 
\V A T H R - D I E R E N. U 
ge; Daar zijn ook topfwijfe die inde fponcyeil 
groeven; de groote bellaat uit \ cel dray ingen, 
met een dikken ruwen rand, een witte lchulp, 
met veel ftreepen en knobbeltjes ruw ert 
fcherp ; Hy heeft een rond gat , ’t welk in een 
fpleet eindight , daar lijn drek door uitgelolt 
werd: Hyhanghtande klippen met fijn top 
opwaarts. Van de geoorde hebben wy dry ai- 
beeldfels, van welke heteerfteeen fchoone, 
en onghemeene van de France zee vertoont : 
Het tweede een, binnen en op den rngh y fer- 
grau w, voor faffraanverwigh, met een bultige 
lchulp, onder en boven gefchildcrtjHet derde 
vertoont een knobbelachcige, boven met een 
vale fchulp, onder faftfaanverwig.An de bul- 
tige hebben de knobbelen den naam gegeven} 
hy is van verfcheiden geflagt, lang,dun,fpits, 
glat , wit, fwart en gefprenkelt. Aldrovandus 
geeft veerthien afbeeidfels , van welke de 
tweede met groeven , en uit een bergh gegra- 
ven is } de hoekige heeft daar van fijn naam, 
omdat dedrayingen van fijn fchulp foovaii 
malkander gelcheiden zij n,datfe in ’t midd en 
hoeken maken : Ghebrand is hyheel nut tot 
tand - poeyers. De gheknobbelde heeft fijn 
naam van de ftomps en korte knobbelen, fijn 
fchulp is binnen purpurverwigh , buiten wit 
als met kalk beftreken : De vijf angelachtige 
word fo genoemtjom dat hy vijf lange fcherpe 
byhangfels heeft , indien ghy de uitterfte van 
den top daar by telt. Die inde Sponcyen wo- 
nen zijn van veelerlei gedacht , welke alle by 
Aldrovandus konnen geilen werden. 
De fchulp- vifch, die melk- witte genoemt 
is , ghebruiken de vrouwen in Citroen-zap 
met Brandewijn gefmolten, om ’t angeficht 
tefmeren. 
II. L I D. 
J/an de Trochus oft Tol en de Tieritd. 
D E Trochus oft Tol heeft fijn naam van au™ 
dat fpeeltuigh dat de kinderen gebrui- ca P - 1 
ken: Sy zijn alle glat en verfcheiden geverwt ; 
de fchulp beftaat als uit twee korden } de bui- 
tenfte glimt minft.de onderfte glinftert als de 
parlen; fommige zijn klein, andere langwer- 
pigh : De afbeeidfels vertonen groote, Graf- 
naalds-wijfe , witte en ghevlekte N ijjfe. De 
Nerita, oft fo Statiger leeft N arita, word van 
de Grieken by Atheneus , Nerites, Anerites, en 
Anartes , by Hefycbius Neritos genoemt ; Hy 
fchijnt den naam van denZee-godNereus be- 
komen te hebben, om datmen verfiert dat hy 
fodanighen fchulp als den alderbeften , voyr 
een blaas-hoorn ghebruikt heeft. Gelijk ook 
Vlinius verhaalt datmenTriton in een hol om- 
trent de ftrand vanLif bon heeft gefien en ge« 
hoort op een hoorn blafenjHy word ook nog 
van de inwoonders van de Adriatife zee met 
den oudé naam genoemf.hy is glat van fchulp, 
fo wy de befchrij vingh van Anfioteks volgen , 
maar wijd en rond , en de vorm van de Bucci- 
num al der naaft , maar de Papaver heeft hy 
nochtans niet fwart als de Buccinum, maar 
rood ; het midden-lijf hanght an de fchulp 
■Eï va ft; 
