SPECIMEN 
PROPOSITIO VI. 
Mare Hadriaticum in Littore Ariminenfi ceteris paribus 
velut Flumina 5 Torrentes 5 & Lacus omnes > plus aqua- 
rum continet hieme quam aeftate . 
SCHOL1VM. 
P Ropofitio haec , quam inftar lemmatis cujufdam ad melius 
declarandas propolitiones fequenteis hic ponimus , potius ad 
mare tamquam magnum Fluentum confideratum , quam ad ma- 
re proprie fumtum pertinet . Mare enim noftrum hieme femper 
magis elevatum eft , & urbi noftrae proquinquius quam aeftate ; 
Idque perpetuo per quinquennium cognovimus ex notis illis , 
quas muro interiori , & palis exterioribus portus noftri appofui- 
mus ■ Alii videbunt utrum hoc contingat propter majores plu. 
vias , & propter ingreftiim majorem aquarum fluminum in ma- 
re hieme quam aeftate ; an propter minorem evaporationem 
aquarum maris a radiis Solaribus fadtam hiberno tempore quam 
aeftivo . Noftrum modo eft obfervationes praecipue 5 & quae 
patitur mare referre , non conjedturas declai-are , Sc hypothefeis 
confingere . Certe fi ex adventu majorum aquarum per flumina 
mare hieme crefcat , corruet celebre , & vulgare illud effatum , 
quod mare adventu novarum aquarum femper idem maneat . 
Manet quidem femper idem oculis vulgarium hominum , non 
vero femper idem manebit Philofophis & Mathematicis , qui res 
fubtilius & accuratius expendunt . Cartefianus aliquis philofophus 
heic fortaffe concludat licet , aquas maris a difco Solis non at- 
trahi , ut contendunt Newtoni difcipuli ; quia quum depreffius 
fit mare apud nos quando Sol magis Sc diutius vertici Sc mari 
noftro incumbit , ut accidit aeftate , quam quando vertici & ma- 
ri populorum hemifphaerii inferioris , ut hieme ; id fieri non 
poffe , affumet Cartefianus , attra&ione quadam , quum contra- 
rium contingat , quam contingere deberet . Attracftione igitur 
concludet Cartefianus maris res non geruntur , fed impulfu , & 
compreflione . Cui occurret Newtoni difcipulus , & non negabit 
quidem aeftivo tempore Solem magis & diutius , & ad perpendi- 
culum fere vertici & mari noftro incumbere ; verum quum hoc 
tempore Sol fit in apogaeo , feu a nobis remotior , nil mirum 
inquiet 
