<2 HISTORIE VAN DE NATURE 
Moafct: fetus) beweeght in een oogenblik , en voeren 
haar Üag- orde buiten ooghmerk na d’eenen 
d’ander zyde, en verdeden haar gheheelen 
hoop ter zyden , en hoewel ghy die , ’t zy oft 
met water, zand , oft wind foekt te breken , 
foofehoolen fy nochtans ghefwind weer by 
malkander, en vergaderen haar weder fchier- 
lijk in haar fpitfe vorm. Ik gheloofdatle uit 
een verrotte voghtigheid groeyen , en met 
eenwaterigen damp gevoed werden: Want 
fy hebben een heel dunnen darm, wit , by 
naonfienlijk, met een fchuimige, witte, dun- 
ne , vogtigheid , fonder eenighe tayheid ver- 
vult. Sy vliegen fomtijds ver van ’t water, en 
beminnen de plaatfen die vry van de winden 
pier: Hie- zijn. Pierms Valerianus gedenkt een fekerge- 
Tog^-ph: fi aghc van de kleinfte , welk foo klein is, dat 
' c ’" 4 ' het de ogen in’t vliegen bedrieght, ten zy ghy 
nauwkeurightoefiet, maar is van foo lcher- 
pen angel , dat het de huid doorboort. 
Van de wijs vanteelingh hebben wy het 
onderfcheid by de Grieken. De Empis, 
Pfeen , Knips zijn de voornaamfte , van de 
Empis, wat hy zy is boven gefeit,hy is meteen 
witte kring verciert, waar van hem de uitleg- 
ger van Jnjtopbanes Eidos , Konopos,Para- 
potamion, Zoxn, Efchontosgenoemt heeft. 
Sommighe hebbenfe Muliones ghenoemt, 
maar qualijk , want defe worden gefeit maar 
eenen dach te leven, en zijn foo veel als Mel- 
liones , om datfe alleen met Honig leven : Sy 
hebben een bek gelijk de Boomlpecht, lang, 
en fcherp ; vol gedronken zijnde , barften fy 
en fterven. Arïjïoules feit dat de Euripicbe 
^ Tbeodorus let qualijk Tipulce over) uit de 
J ' r ‘ ( ll i 0 ' :H: Mayen groeyen: Maar de Mayen in’tflijk 
Edit - / ’ van de putten, daar de wateren, de aardfe 
scaiiger, t’famergroeyingh neer-finkende by een 
vloeyen, diefhjk in’t beginfel verrottende, 
neemt een witte verw an , daar na een fwarte, 
ten lellen een bloedighe : dan groeyen daar 
uit eenighe heel kleine rode dieren , in ghe- 
daante als een kleine Alga : die worden eeni- 
gentijd hangende beweeght; daar na af bre- 
kende , wordenfe van ’t water vervoert , en 
worden Afcarides oft Mayen genoemt ; wei- 
nigh daghen daar na heffen fy haar recht uit 
het water , worden niet beweeght , en zijn 
hard: ten lellen de fchel brekende fitter een 
Mugh op, tot dat hy door de zon oft wind 
bewoghen werd en weg-vlieght. De Pfenes 
zijn Vyghboom -Muggen, fy worden ghe- 
teelt uitte Kaprificus ,en fijn verrotte grein, 
daarom als de Muggen uitvliegen , worden 
de greinen niet gevonden, welkein defe ver- 
keertzijn. Haargebruik isin’trypenvande 
Vygen , want in de Moeder van voedfel ont- 
bloot zijnde, vlieghen fymette verrotte be- 
fmettingh na de verwante, danbrenghenfy 
met haar veelvoudighe beet van de Vyghen , 
de zon met haar felf daar binnen ; daar na 
fuigenfyde melkachtige vogtigheid, oft de 
jeughtvande Vyg uit, dat ook vanfelfsge- 
fchict ; daarom word voor de tamme Vygh- 
bomen de wilde Vygboomghellelt, naden 
eifch van de wind, op dat die deMugghen , 
na de tamme Vyghboom overjaghe , welke 
fohaall fy inghekropen zijn , fweilen de Vy- PifaHiNt 
ghen, worden haall rijp, en heel bol. Hier Aril £. 
toebehoorendie de Grieken KnipesKentri- a ; z. c.j*. 
kas , de Latinen Culices Herkuleos noemen. 
Sy leven onachtfaam , en voeden haar niet 
alsmette doode Muggen van haar geflaght , 
diefe vol fap en bloed vinden. Sy worden 
Knipes , oft Sknipes , Apotou , Kmbein ge- 
noemt , om datle met byten prikkelen en 
een jeukte verwekken. Tbeopbrajlus heeftfe Theophn 
ook Pfenes ghenoemt : Sy fchijnen na de me- ca p P u j* 
ningh van Plinm uit een foete voghtigheid idem 3. 
onder de fchorffen van de Eykebomen te C3 P- I 7» 
groeyen , ’t welk uit Tbeophrajius genomen is. 
Y elarandus Jnfulantu den kruidmenger heeft 
Jangemerkt, datfe uitte noten van deEyken en 
Galnoten die gatigh zijn,voort-komen ; fy 
groeyen ook in den Olm , Rapen , Mallyx 
Terpentijn en andere bomen, met, oft fonder 
verrotting. Sijmphor. fchnjft dat devoghtig- 
j heid die inde blaasjes van denO lm in ’teerlle 
uitfpruitenbefloten is, opgedrooght zijnde 
in Muggen verandert. S y houden haar meelt 
in de vogtige Thuinen ; fy hangen in de lugt, 
voornamentlijktfavonds als een Grafnaald : 
wy hadden by na de Wijn-muggen vergeten, 
d ieAnjloteles mogelijk Konopas ghenoemt Arift.-H: 
heeftjfy trekken haar oorfprong uitte wormt- A - 
jes van den droeffem van den Afijn: Sy worden 
drymaal in (even daghen geteelt. Wottonus AriiuH: 
fchrijft datfe ook in’t vier gheboren werden; A:J,c,2o; 
’t welk 1 waarlijk gelooft wert.In Amerika om- 
trent de onbek ëde llreek, en deBay Nikolaus 
zijnfe van wonderlijke grootte ; deinwoon- 
ders noemen haar Yetin. Lerius noemt haar 
by Nierembcrgb Vloyen , indien’er geen druk- 
fout onder loopt. InBrafiüe ïseengefiaght, Markg:it.- 
een weinigh minder als deghemeenefinger, 
van heel fchoone verw, hy heeft fes kleine ' 
bruine pootjes met weinigh hayrtjes befet , 
een rond hooft en als in twee gefpleten , en 
opwaarts uitten fchoon groen blinkende,an 
de zyden purpurachtigh ; hetachter-lijfein- 
dight in een langhcn llart , opwaarts uitten 
groene goudverwigh met eenige hayrtjes be- 
fet, en heeft vijf t’famenledingen, twee lan- 
ge vleugels geverwt alseenRegenboogh,ja 
veelfchoonder, op den kop twee hoorntjes 
en z: maar dit moet alles door een vergroot 
glasgefien werden. In Spanjola zijn eenighe Nieremfo 
onfienlijk , maar brandigh van Heek : Sy hou- ^ ■ _ E : 1 3 • 
den haar an dellranden, en worden binne- 
waarts nietghevonden in de takken van de 
bomen vindmen voor haar fijn befchermmg : 
Hier mede befetmen de huifen. Hier toe 
foude mogelijk de Muggen-vormige Vliegh 
behoren , in dien Moufi tus niet befchreef dat 
hy verfamelt, ’t welk wy de Muggen gewei- 
gert hebben. Aldrovandus , op dat hy ons daar 
omtrent ook n iet foud verlegen laten , heeft 
ons twee Platen van verfcheide afbeeldfels 
ghegeven , en heeft tot de lelve twee andere 
gedaanten gevoeght Die haar met de VHe— 
ghen van Moufi tus verghelijkt, lal bekennen 
datter veel andere ghevonden werden ; want 
