ra8 
HISTORIE VAN DE NATUR E 
lollen , is bevonden in de hardnekkige anhan- was : Daar na hoe het W ijfje ghearbeit hadde 
gingl; van ’t bekkeneel der Zy worm, ghelijk 
mede in de llerke huid van de voorlte voe- 
ten. 
Derhalven,hoe-welhy op den rug van de 
borft een fpleet, fo wel in de Aurelia oft ton- 
netje, als in de huid gemaakt hadde,kond’ hy 
nochtans het hooft en de voeten niet uitruk- 
uit te komen , bleek uit de voortpuilende 
eyren en uit de tullen-ruimte van defchob- 
achtige kringen. 
In andere hangen de kringen van den buik 
door tuffen-komen van een dun velletje t’fa- 
men, maar in dele warenfe fo ghefcheiden , 
dat de zoona van dp voegingh brederalsde 
ken, en isalfo allengskens verfwakt : Hier i kringh was; Detop vanden aars , de afgelei 
heb ik de kennis van de natuur anghemerkt,- 
want als in ’t vervellen de voorlte voeten 
ontwapent, en de achterlte ook geheel af* 
gelcheiden werden , fo laatfe nochtans al- 
daar tekenen , onder welke daar na andere 
groeyen ,• maar inde holletjes van de oude 
Zyworm waren de pennen van de vleugels 
ingevoeght, en’tgekeele hooft van deNe- 
cydalus mette hoorns was onder ’t dekfel 
van ’t bekkeneel belloten: Sodanigh was het 
Mannetje; het Wijfje van alle leven berooft, 
was noch wanfchapen’er ; Haar Zy-werk 
volmaakt zijnde, (dat een groter knot was, 
omtrent twee knokkels van een pink langh , 
maar veel dunder als in ’t Mannetje, binnen 
wit , elfen en blinkend , buiten ruigh en Ci- 
troenverwigh ) hadde Worm getracht haar 
vei te verleggen, en daarom hadfe haar ge- 
heelerugh voort-getrokken die fee r uitpuil- 
de , wijl de voorlte deelen in een kringh 
t’faam-getrokken waren, maar had lich van ’t 
bekje niet konnen ontloflen om de hardnek- 
kighe t’famen-voegingh : Daarom faghmen 
de hiud , en van de Aurelia of het tonnetje 
was tegen ’t light fo door-fchijnende, datmen 
haar t’famen- voegingh ghemakkelijk hen 
konde. Tot het midden van de Aurelia 
llrekte lich het uitterfte van de Necydalus, 
die omtrent den rugh hayrigh , hoewel on- 
volmaakt was , ghelijk ook de onvolvvalfe 
vleugels. Tot hier toevandewanfchepzels. 
In een llerke Necydalus is het leven 
tay, infonderheid in de borft., want het 
hooft en den aars afghefneden zijnde , 
roert hy noch fterklijn vleughels, en loopt 
op lijn voeten , en dat noch totten volgen- 
den dach oftlangher. Het op-ghefneden 
Wijfje, heeft de lijf-moer vol eyren : fodat 
na veertigh voort-ghebraghte , noch meer 
over blijven,- Syfcheen meteen heeldunvel 
bekleet te zijn. Daar vertoonden fich ook 
eenige fenuwachtige wegen, als door- gangen 
van ghedarmte. In ’t midden van den buik 
was een blaasje, ’t welk een aardachtigh fap 
van geele verw in fich hadde : Dit blaasje be- 
weeghde fich gedurigh op, en neder , ik oor- 
daar het hooft van de afgeleide huid , de top deelde dat daar het beginfel van ’t leven ; als 
derNijmph,enNecydaiust’famen-gevoegt; in een hart belloten was. Omtrent den hals 
welke t famen- voegingh de huid in den buik j der lijf-moer , was een dobbele witte lenuw- 
ophiel , fodatle niet geheel kondegeftroopt achtigheknoop , hard en blinekende ghelijk 
werden; daarom hinghfe ook mette punt van i een blaas van andere dieren , en dat binnen 
den aars vait, niet anders dan of er een in een I den buik. Want van de uit-fteekfels der 
fak gefloten , en om den hals toegebonden j mammen fullen wy hier na fpreken : De ee- 
was; Wijl daar een gat in den rugh gemaakt J ne knoop was grooter als d’ ander. Denhals 
was, foudfe den rugh wel uitgehaalt hebben, 
maar fy hingh noch met het hooft en den aars 
valt, en laghalfo gekromt en doodt: Aldus 
had iigh de afgeftroopte huid. Hier uit puil- 
de de Aurelia, fo veel het opperdeel raakt , 
uitte Aurelia oft het tonnetje was de Necy- 
dalus by na ook geheel voortgekropen , mits 
de fchel op den rugge gebroken was , maar 
de hoofden hinghen ongefcheiden an mal- 
kander, ghelijk mede het achterftevanden 
aars. 
In den buik vertoonde fich een groote 
van de lijf-moer is als een trompet , an de 
welke buiten weer-zijds twee geele knobbe- 
len ftaan, gelijk mammen. Omtrent den hals 
ineen om-kring, met hoornachtige houvaft- 
jes, die boven ftomper waren , met welke fy 
het mannelid omvanght: De borft is vleefig , 
het hooft vlies hoornachtigh ; De hoorns 
zijn drykantig, meteen wit uitftekende rugh, 
met neerhangende pennen, om een dry-hoek 
temaken: indien ghydefelve in de levende 
doorfnijd , vertoont lich een doorfchijnend 
fap, uit den rug, oftuittefchacht vandege- 
menighte van geele eyren , want het Wijfje j veerde hoorn , en van binnen een door-gang. 
volmaakt ook terftond binnen het tonnetje j Aldus hadt fich het Wijfje , dat ik levende 
de vorm van de eyrenin haar lijf- moer; Daar- opende. Dood zijnde vertoonde fich niet 
om hebikookgefiendatfeeyren voort b rag 
ten die met geen Mannetje gepaart hadden: 
Hier uit blijkt hoe de natuur het oude vel van 
de Zyworm eerft met haar vorm uitfehut, die 
daar na een N ijmph word welkers tonnetje 
ook afgeleid zijnde , komt de Necydalus uit. 
Dit wanfchepfel was dry vormigh, en waard 
om te befchouwen ; Ghy kond daar in ook 
in den buik , behalveneen merkelijk hol van 
den buik omtrent deborft , en daarna die le- 
vendighe vogtigheid in de blaas , hoe wel nu 
niet meer levendigh , enten lellen hetover- 
fchot van de ontlcdighde lijf-moer ; De bo- 
venfte deelen van ’t Mannetje, komen met 
die van ’t Wijfje over een : Indien ghy de 
buik doorfnijt , lult ghy veel rode vogtigheid 
ten deelde Aurelia oft het tonnetje fien, daarbinnen vinden , en daar-en-boven eenig 
t welk , daar de vleugels getekent waren , gheftnolten vet volfenuwen , daar de door- 
donker- fwart , en als met rood bezoedelt jgangh van ’t teellid angehecht word. 
