LER GEKERFDE 
Martellus, over Diofcorides , dat met een groote 
ftoutiglieid ontkent : Defe isdie,geloofik, 
welke de oude T atinus noemen. Xenok/ates 
noemt een plant Galedrakon, de Leukanthe- 
mumgelijkj (fo Phmus feit ) met een hoger 
fteel ajs de Ferula, en een ftekelachtigh en 
eyrond hooft ; Hier in feitmen dat metten 
ouderdom Wormtjes groeyen feer nut te- 
gen de. tand- pijn. In de wortel van de Kar- 
lina ) welke op de hooge bergen van Savoy en 
overvloedigh is) word eenwormtje gevon- 
den , welk in fommige geboren , en. in d an- 
dere groot werd, en in de meefte gevleugelt ,, 
enbequaam om te vliegen is ; Het is wit, in 
eenighe leden verdeelt, en met fwarte ogen 
verfien. Het ghebruik van dit beesje in fo 
een kraghtigh kruid gheboren , is mogelijk 
niet klem inde Genees- konft , welkers on 
DIEREN. j 4t 
Honden enz : De Paarden krijgen haar by na 
in alle delen van ’t lijf. Pa'cbal/m maaktfe dik 
en wit van buik: en kort van rop, rond en dik, 
die ook dikmaal naden rechten darm krui- 
pen. Tullen de ribben, worden langhe en 
dunne als hayren gevonden. 1 \wnus leit dat- 
ter vier geflaghten vau Wormen in haar dar- 
men ghevonden werden. Dikke en korte op 
de wijs van een Piftachie en bloed-rood. 
Langhe ronde en witte, die mette rondte van 
’t menlchen lichaam over een komen. Kleine 
en dunne , by de Italianen T armeghenoemt, 
diefomtijds metten drek uit komen, en fijn 
moghelijk Askarides oft mayen. Want fy 
wringen haar overvloedigh in’t gat van den 
rechten darm. Ten lellen korte en dikke als f 
een boon, enruigh , diefich an’t beneden lle 
van den rechten darm voeghen. Braifavo'vs 
derfoek de nauwkeurighe doorfnuffelaars heeft in de maag van de Veulens, een groote 
van de gheheimeniften der natuur bevolen menighte van rode, en half lwarte Wormen, 
1 in vorm, hetfaad van Kau woerden ghchjk, 
binnen.Ferrariegevonden ; Iiuimis, omtrent 
de krop van de maagh in dode paaiden, meer 
als hondert foo groot als een Piftachie en 
bloed-rood ,en die het eerfte vlies door ghe- 
knaeght hebbende , tot liet tweede gekomen 
waren. Datfe in de lever van de Schapen ge- 
vonden werden is onghetwijfelt , fy hanghen 
ook an haar ghekloofde klauwen. Koitirus 
heeftle in de honds- daghen in, de holle ader 
gevonden ; In de wonden der W ol ven , groi- 
jen fy heel lichtelijk , daarom hoeden fy haar 
mogelijk voor de Henen , om met geq uetft te 
werden. 1'ralUmus , fchrijft dat het hooft 1 
van degeyten omtrent de grond van de herl- u 
fene uitten aart met veel Wormen befmet 
werd. De Koe-beeften, krijghen haar veel 
onder de tong, en ook tuften vel, en vleefch : 
In de heidenen van de Herten zi/nfe het faad 
van de Kau woerde ghelijk ; in ’t water fchij - 
nenfedood, in de Wijn wordenle weder le- 
vendigk Die omtrent de wervel beenders 
groeijen, zijn de verrotte vlees-wormen ghe- 
lijk. De honden krijgenfe onder de tongh : 
andere feggen dat heteen fenmvachtige ver- 
gaderingh is, welke in de honds-daghen ont- 
ftekende, haar dul maakt. 
Hier toe behoren de Wormen muiai, die 
in’t vleefch groeijen ,Tarnia die in t fpek, 
Melderain de kaas , en Kleri in de raten van 
de Bijen , ghenoemt. De Springh - hanen 
hebbenfe ook omtrent de 11 rot , na datfe ghe- 
baart hebben , welke haar verdikken. Daar 
werd. 
- II. L I D. 
J/ande ]/\/ormen die tnde dieren groeijen. 
D E Wormen , welke in de dieren groe- 
jen , hebben wy boven als wy van de 
Luifen handelden ook angeroert , nu lullen 
wy hier by voeghen ’t geen overgeflaghen is 
cn alleenlijk van eenighe , die in fommighe 
Viflchen en viervoetighe dieren bevonden 
werden handelen; Wat de Viflchen belangd 
de Barbeel is daarom onvrugtbaar , om dat 
m fijn buik , na dat hy dry maal gebaart heeft 
Wormen ghevonden werden , die het zaat 
verteren , indien wy Atbenem geloven. De 
kleine Cyprinus oft Brafem , heeft dikmaal 
een kleine fwarte worm onder de kuwen , 
diehaardeteringhanbrenght. Ik heb feit Btl- 
hnrns in fommige Viflchen twaalf vleefige 
knobbelen alsparlen, wit, hard en vereelt, 
fo groot als een wikke (te weten indeCer- 
nui , hoedanigh Gefaerus de Rivier baarfen 
noemt) geilen; van welke yder een magere 
lange ronde worm in hadde , die an de darm- 
fcheil- aderen tullen de dunne en kronkel- 
darm hingen,omtrent die dray ingen,daar het 
buik-klierbedde is- Omtrent Bazel groeyen 
fy in al de Viflchen van de foete wateren , 
voornamentlijk in de Leucif kus diemen al- 
daar Schwalen noemt; fyzijn langh,witen 
gekronkelt. 
Sybefmetten meelt inde Somer, en wor- 
den uit de hardigheid, grootte, en witheid fijner ook twee in de Spinnekop Phalangium 
van den buik bekent. Gejnerus heeft vief gevonden: Die in de dode lichamen, oft in 
wormen inde tweede gedaante van deLeu- 
cifcus van Rondeletius gevonden , die le- 
vendig , wit , breed , en heel dun waren. De 
grootfte was omtrent thien vingers langh , en 
een half breed: Defelve heeft omtrent het 
lelt van May in een Brafem eenige gevon- 
den van een vinger langh, en een wit; ook 
heeft de Gobius wormen in den buik. 
Uit de viervoetighe dieren , zijn mette 
de fweren , fomtijds door verfuim der wond- 
helers ge vonden werd en z ij n by H ipokr at est n 
Plutarchus Dulai , by Lukjetius wrede wor- 
men , by Suidas Kakatheria genoemt ; fy zijn 
oftgeftart, oft fonder ftart. De hoenderen, 
etenfe alle beide. Demkri/vs is door haar 
gebruik , volgens de raad van de Godfpraak, 
en door beleid van 'l bcimmllns Demokratms, 
van de vallende fiekte verloft : Van haar ver- 
Wormen ook gequelt, de Paarden, Schapen, drijvingh, enhoefy gedood worden, belle 
Wolven, Geyten , Koebeeften , Herten, daarvan de Paarde-meefters. 
S 
III. LID. 
