DER GEKERFDE DIERE N. 
Spinnekop ^eliik : de buik is geheel met ringen j uitgedrc veaMogelijk fouden fy ook voor Ter- 
doorfnedem voor plat, en boven watrontagtig, | pentijn oly, Boter, Melk en Wey wijken. Ge/w* 
fo dat h v een middelbare vorm rullen de Spin- j rus meent datfe by de Francen de fdve zijn met 
■ a r- CrM-,'nnImn {,-inrIpr rif» SIrrriflFlc, wplke Tv Aprovelles ofr FErroellp»; 
nekop en Attelabus oft de Springhaan londer 
vleugels heeft. 
De Ligniperdaoft water-hout-worm lchynt 
Jrijhteles metgekentte hebben, want hy feit dat 
de ScrofFels, welke fy Agrovelles oft Efcroelles 
noemen. Sy maken’er veelvoetige van, met een 
kort lijf, een kromme liart,en feggen datfe in de 
Anltoteles met geKent te neDDen.waïu. uy ^ ^ Rivieren,Putten en Bronnen gevonden werden, 
hv vefelenen houtjes vergadert , en als hy daar j De Zee-vloy by Jnjloteles Pflijllon Thalat- A<4>c . 10 
van berooft wert , (kerft : wijl dat dier ’twelk hy tion ghenoemt. Het is by Rondeletm een bees.e 
water-houtworm genoemtheeft, vanfijn vefelè, i met eendunne fchors : , welke met het angeficht 
die uit verfcheide kruiden beftaan, berooft zijn- 1 belacchelijke gefchilderde Mannetjes , en met Pifc \ 
de,n iet derft , maar weder andere vergadert, op de andere delen de Locuda oft Springhaan ge-c.> z- 
welkers top hy een klein dukje houts,doch met 1 lijkt, en fo klem is, dat een deeltje van t lijf met 
alLerley, maai dat hy weet door fijn ligtheit op t als mette Icherpde ogen kan geiien werden. Sy 
1 ■ 1 . 1 — worden, feit hy ,in t diepe van de Zee met fo 
groten menighte geteelt, dat fy het aas van een 
Vifch , indien fy lang onder blijven , geheel op- 
eeten. Aldrovandus betrekt defe onder de fchorf- 
lS. 
water te drij ven, om niet te verfinkken, weet te 
vermengen, anders verfcheelt hy van delandt- 
houtworm weinig .Beliemm fchijnt hem 1 hryga- 
nium te noemen, en fchrijft van hem aldus : De 
nium te noemen, en fchrijft van nem aiaus . uc ecLcu.™^»««™ TV , ‘v" 
Rivier Phrijganium fo wel als die van de Zee,is acht.ghe vermenght hem mette ^Zee- 
een u.twerofel welk de Francen Charreènoe- Scolopendra. Kiramides feidt dat het een heel 
men om dat het deafgrauweuitwerpfelen gelijk ; klein dier is ’t welk de VifTers gebruiken , en op 
3 1 : — W/irmfip. rlm npvpr fnnncrhf. Moufetus noemt hem de 
iUVUyUUl Urtt uvi. D 1 -«TT 
is. Het is een Vifchje oft liever een \\ ormtje , 
’t welk deVidchers voor een aas gebruiken, allo 
ghenoemt, om dat het fijn vefelen an de zyden 
van fijn pop oft huisje, an een draadt van fijn 
mont, gelijk de fpinnekoppen(want hy kan ook 
fpinnen) afhangende, vaft-hecht, uit welke met 
_ - ï _ 1 /! Unie nrt-/^fr*r mnük f . 
den oever fpringht. Moufe.tm noemt hem de 
Zee- Afellus, en befchrijfr hem aldus : De A fel- 
lus Marinus , ghelijkt de fachte Squil , behalven 
dat hy maar viervoeten heeft, dat ik met ver- 
lof van Gefnerus fegge, en fich met veel en ver- 
re fprongen van ’t getal der voeten bevrijt. Hy 
foinnen arnangenae,vait-neuii, U1LWC11VWX1V.L h ui 
der tijt vermeren de, hy fijn huis te groter maakt, [word Alellus a faltu, datis vandefprongh ghe- 
waar in hy de Pinnoteris foude ghelijk zijn , ten j noemt : Ly Jrtjhteles Pulex oft V loy , van fijn 
waar de Pinnoteris geen kennis hadde, om fich bultighen rugh Scrofula • Hy is uitten blauwe 
felven een huis te maken. Hy heeft fes voeten an fwartachtigh. De lenghtevan de Rivier-vloy 
weer zyden , daar hy mede over de alderfnelft- ' •» — - de brprrrp n,Pt boven een 
vloejende waterë loopt, want hy kan niet fwem- 
men.Het is een dun beesje,langagtig,een kleine 
rups gelijk, ’twelk fommige viüchen graag eten; 
want het is veel op de lopende Rivieren.Met het 
felve van haar pop oft huisje ontbloot zijnde , 
worden de viflehen ligtlijk gevangen. De Wijl- 
geer Chryjïpptts{ feit Pltnius) verhaalt dat de 1 hry - 
ganium de vierdendaagfe koorts geneeft: Maar 
welk dat dier is , heeft nocht hy ghefchreven , 
nochtwy iemant gevonden die het kende. Wat 
Gejnerua hier van ghevoelt , befie dat by hem en 
Alèrovandm. 
-AMl’oy» 
*• 7 . C.2. 
II. HOOFT-STUK. 
Van de Water-gekerfde Dieren , met veelvoeten. 
D E water-gekerfde met veel voeten , zijn de 
Tinea, de Zee-vloy, de Zee-luis, de Wa- 
ter-Piffebedt, de Zee- Scolopendra, en de Wor- 
men welke in fchelpen verborgen zijn. 
De Tinea is een heel kleine worm, en (omtijts 
om datfe in malkander rollen, noch kleinder,en 
wit van verw , met veel voeten an den geheelen 
buik, en een lange fpitfe ftart : de ogen zijn twee 
kiene witte (lippen, meteen heel klein middel- 
punt. Sy worden in goede en koude bronnen ge- 
vonden, infonderheit in de maantMaart.Sy bon- 
nen op de aarde, oft om de veelheit,oft ( agtheit 
van haar voeten, niet gaan, want fy hebben ook 
yoetenvan de mont afhangen. In t water lopen 
fy met het lijf op een zijd’ hellende, en foik niet 
bedrogen ben, gaan fy ook agterwaarts.Met het 
water inghedronken zijnde , blafen fy den buik 
op, en worden met een goedé dronk wijn weder 
is een dwarfe vinger , de breette niet boven een 
halve : De Zee vloy is groter , die met het eb- 
ben van de Zee, en dikmaal in de verfche wa- 
teren ghelien werd, en geeft an fijnvanghersen 
bekijkers een wonderlijk voorbeeldt van be- 
weeghlijkheidr. 
Defen met Vloy kruidt gekookt, en om den AlJr0v , 
hals gehangen , fei tKiramidesdaX. debewegingh infea. ‘ 
van de derdendaagfe koorts verjaagt; datle met 1 7 c -7. 
Zee-water befproeit , de vloy en verdrijven, dat 
dry in de (leen Pforites gbefneden , en mette 
wortel van Vloy-kruit opgefloten en om den 
hals gehanghen, eentegen-gif van de vallende 
fiektezijn. P/zn/mx fchijnt ook de felvetegeden- 
ken,alshy feit :So word alledingh in de Zee 
voort- geteelt , dat’er ook Somer- Dieren, die 
met haar radde fproog fchadelijk zijn , gevon- 
den werden en welke rondom het aas vergadert 
zijnde, dikmaal werden uitghehaalt, waarom 
men ook meent datfe ’s nachts de flaap der V if- 
fen inde Zee beletten. 
De Luis , welke Jnfioteles Ptheir Thalaffios 
noemt, is na ’t gevoelen van Rondeletm tWeder- Jtonde- 
ley : De een welke in de Zee, die van Cy rene na p* fc : b ƒ 
ïcy - L'CLUI vvv.iM.,»u t 4 Jt v,v..v ~J- x’ilcib : I. 
Egipten loopt, omtrent Delphinus fich hout, en 1 8 . c. % 1 . 
door overvloet van aas de aldervetfte is , welk 
aas van deDelphinus verfchaft wert. De ander is 
welken wy hier befchreven hebben, fo gi oot en 
breedt als een Boon, de Land- 1 aards- Vhegh 
c-elijk: Het lijf beftaat uit eenige platen, ghelijk 
de Hart van deLocufta oft Sqiulla: Voorde 
mondt heeft hy twee korte hoorntjes , an weer- 
zyden veel kromme beenen,fpitsaflatendc\ Ply 
hanght fovaft aan de Vitten, dat hy nauwlijks 
kan afghetrokken werden. Hy fuight als een 
S 0 T 2 bloedt- 
