P3g- 3 
v o o R-R E D E N 
NATUURLYKE°' BESCHRYVING 
van de VOGELEN, 
h welke vande reden van bet werkfiuk , en den aart der Vogelen 
in ’t gemeen gehandelt word. 
Oetwillige Le- 
fer , naer den 
hoop derwate- 
righe Dieren 
volgt de loch- 
achtige hoop 
der vliegende, 
ofte der voge- 
len. Welken 
die naamgege- 
ven is , niet fo 
om datfe de opene locht doorlopen , en 
daarin haar vermaak fcheppen. Gelijk 
Jfiaorus en Verottus gevoelen : of van ad- 
ventu dat is vande ankomfte , om datfe 
van daar komen, van waar haar niemand 
vermoede. Gelijk Fejius meent , als wel 
avolando, dat is van’t vliegen , ’t welk 
byden Hebreen genoemt werd , ge- 
lijk Martinias in fijn Woord-boek dat af- 
leid, oft van Ai«v, dat is van *t horen, ge- 
lijk het den ouden Scaliger goed gedacht 
heeft. Vande Grieken worden fy n/imf 
genoemt. Den hals en rug, en die delen 
welken naar de aarde hellen , en inde 
plaats vande borftzijn , hebben fyalle 
mette overige dieren gemeen : boven an- 
dere hebben fy byfouder vleugels , pin- 
nen , vederen , en een bek , welke inden 
ouderdom verhard. Sy hebben nocht 
lippen , nocht tanden , nocht handen, 
nocht voorvoeten , nocht oiren , nocht 
neufgaten , maar de doorgangen van de- 
fe finnen tottenreuk inden bek, en om te 
horen inde kop. Sy hebben gelijk andere 
dieren twe ogen fonder oogleelen. De 
fwaarfte vogelen fluiten die met het on - 
derfte kaakvel : en fy pinkogen alle van 
ter fyden door een overvallend vliefje. 
Het Dybeen , ’t welk de heup gelijkt, 
lang, en totten middelbuik ingaande al- 
daar angehegt is , foud gy menen de heup 
felver te zijn, wanneer het afgeruckt is. 
Maar de heup felfs welke tuilchen het 
dy, en lager been is,gehjkt een ander deel 
te zijn. Hetis inde kromklaauwige heel 
groot, en de borft fterker als in andere. 
Die lange benen , oft platvoeten hebben, 
hebben de ftuit tot een ftart , d’ een lang, 
d’ ander kort . Sy krommen haar vleugels 
voorwaarts. Sy zijn onder alle de dieren 
geljyk de menfeh twebenig : hoewel fy die 
gelijk de viervoetige dieren die lange 
Hauwen hebben , en haar omtrent de wa- 
teren houden , achterwaarts buigen* 
Nochtans hebben de Cypfeli een ge- 
llagt van Paradyfvogels geen benen. Sy 
zijn alle v cel klaiwig, en alle eniger wijs 
gefcheiden , want de meefte zijn de klau- 
wen gefpleten, en wel kort-podg,maar 
hebben nochtans onderfcheiden en gele- ^ 
de klauwen. Plinius feit datfe noch an- 
dere hebben , dat fommigc platvoetig en c. 47» 
andere met gedeelde klauwen, en enige 
bygevoegde breedte zijn. Die fich met 
de vlucht geheel hoog opvoeren hebben 
alle vier klauwen, dry voor, en de meefte 
een achter tot een hiel. W einige hebbe n- 
der voor en achter twe. Sommige heb- 
ben ook fporen. Maar geen zijn’er die 
kromme klauwen en fporen hebben. 
Welke Plinius , fo ik niet bedrogen ben, 
ftralen genoemt heeft. Defè zijn vlieg- 
baar , die weder houden haar dm leeg. 
Aan fommige is een kam met opgerechte 
pennen gegeven. Den Haan heefteen 
fonderlinge, welke nocht vleefch, nocht ^ 
vanden aart , des vieefchs vremt is. In- 13. edit 
dien wy de inwendige delen anmerken, Scaiïg: 
hebben fy alle een tong maat die verfchei- 
den, fommige een lange , andere een kor- 
te , welke boven alle andere dieren ken- 
nen fpreken : Sommige hebben dien 
voor, uit een fcherpen hoorn , en achter 
uit vleefch t’faam gefet , gelijk inde be- 
fchrijving fal voorkomen. H et keelklap- 
je ’twelk op het ftrottenhooft leit is aan L 
geen vogel gegeven : Maar fy matigen tr. i. c. b. 
met openen, en toetrekkmg dien door- 
gang fodanig, datter niet befw'aarlijkx op 
de longen neer gdonden werd H aar in- 
gewanden vcrlchelen onder fich , en van Arift. H; 
andere dieren. In fommige leid den rop 
oft een hol en wijd vel voor de Maag , in edit ; sóa- 
welkenropde ontfangenfpijsin ’t begin- Eg: 
fel gekookt werd , zijnde vande keel af 
enger, daar na ruimer, eu weder daarfe na 
de maag gaat nauwer. De meefte hebben 
een vaftc en vleefagtige maag, binnen be- 
fet met een fterke huid, ook alsfe 
vleefch ontbloot is. Die geen ro*“^^ ? 
hebben een ruimen wyden 
A 2 
