SS HISTORIE 1 
Exetar^ zijn. De bitteragtige heeft Gefnerus overge- 
laten. 
NB. Del ndife Patrijfen jJIet die in 
'Mantijfa N®, 8. 
XI. L I D. 
Vmé Cotiirnix, oft ^^akkd 
der LrAt'^mn. 
E Cotnrnix ( oft Qua •> kei ) by de oude 
Grieken Ortijx , by de jonger Ortice en 
Oitici; word by Vülanovam (^il'quila, GafiOi 
^‘^Qu^quilagenaenitv Daar is maar eender- 
'Colorib. lei gheflaght bevonden ; nochtans iflèr een 
Cfomcrus witccj fowy geloven, en inde vel- 
lonia. Rufland, en Podolien wordener met 
groene voeten gevonden. Sy zijn klein, heb- 
ben gefplete voeten , en harde pennen : en 
Pi:n:H; N: zijn moghclijk oft by gheval van Theophrajlui 
ijhêS* Patrijfen genoemt. Het Mannet- 
I 9. WijiQe worden onderfcheiden , omdat 
de hele ver w van het W iji§e eenigfins als een 
aarde pot is , boven omtrent den nek , rug, en 
ftart, de vleugels, en an de kin,en borft geel- 
aghtig, enanden buik bykans wit j van haar 
bek, boven de ogen en oiren loopt een ftreep 
die heel langh , en wit is , en eenige ronde 
plekken heeft; de ftart is naar evenbedeeling 
phÏÏosn: Mannetje is de bek meer fwart- 
agtigh: daar Heken boven de ftlveeenighe 
' havrtjes uitjden hals is met tuflchen-lopende 
witte ftrepen rofchagtigh : de voeten zijn 
minder geel, haar klauwen zijn fo geftelt, dat 
demiddelftegrooter als deeerfte, en derde 
AriftrH; is, en deachterfte die hy tot een hiel heeft, 
inwendige delen hebben fy 
iets byfonderj haar beenderen zijn hard en 
hecht; de rop en krop omtrent de maagh is 
ruim en wijd, het hart isdrypuntigh, in dry 
fpitfen verdeelt: de lever, engal-blaas zijn 
an de darmen vaft gegroeit. Den deurgangh 
van de gal an de darmen Ichietende , is nauw- 
lijks fienhjk: de kloten zijn onder de lever 
gelegen. 
Wat haar plaats angaat , Averrhoes na 
*t getuigenis van Galeotus Martius ^ ontk&nt 
datfe in Andalufia gevonden werden. Inde 
^brTin'" ftreken van Vrankrijk zijnfe 
Promifcuaftlden. LiDclos, van waat hy den naam vau 
ghekrcghcn heeft, i omtrent de 
lofeph : Arabic in’t hoogh Ethiopien , het 
Antiq: 1. Hcilighe landt , in Madera , en Caprea zijn- 
overvloedig. Omtrent Ttenarion ’t welk 
i.3.de Bei-i^n Cetampolis ghenoemt wordt zij nie foo 
lo Vandal, veel dattct op huiden Porto de .Qualcis, 
oft Quakkel- Haven gheheten wordt. Sy 
worden met fo grooten getal uit Africain’t 
land van Napels overgejaagt, datfe dikmaal 
met hopen op de Schepen vallen, enfonder 
moeite gevangen werden. Alle Schrijvers 
behalven Albertus datfe vervliegen ; 
en hebben haar tijd van ankonien als de So- 
mer weg is. Als fy over Zee vliegen (paren 
fy haar fnelheid , en foeken haar kragtejn met 
’ANDE NATURE 
een trage vlught te onderhouden. Wanneet 
fy land vernemen vergaderen fy in fcholen, 
en (b in een gefloten, vliegen fy heftiger an. 
Welkefpoeyingi^’tzijnde woorden van SoH- PoiyluR: 
mif en Phmm') dikmaal de varende Schippers 
fchadelijk is ; want het ghebeurt veeltijds,i.io.c.'2 3; 
datfe by nacht inde zeilen vallen , en door 
haar overw'igtde Schepen doen omflingeren. 
Met een zuiden wind vhegen fy niet uit, want 
ly vrefen voor fijn bulderende buyen. Sy ver- 
trouwen haar veel op den Noorden wind, 
om dat die droge en kragtige damp , haar 
vette , en daarom traghe lichamen luchter 
overdrijft. Die de kudde voor vliegt, word 
Ortygometra fgelijk of menfeideQuakkel- 
moer/ genoemt. Den felven het land nade- 
rende, iohem de Havik fiet rooft hy hem, en 
derhalven is haar altfamen nodig dat fy een 
Leidfman van een uitlands gheflaght verfoe- 
ken, door den welken de eerfteghe vaarlijk- 
heden werden voorgekomen. Dat hy van de 
tijd gefeid heeft is een dwalingh : ten zy het 
van de plaatfen die heet zijn by haar verftaan 
word , en dat hy de Somer laat voorby gaan. 
Ook dat van de gheftadige vlught , wijlhaar 
Bdlonius op de maften en feilen heeft fien t. ds 
ruften: en ’t geen andere feggen, datfe dik- o, 
maal in Delos overghejaaghtzijn, en ’tgeen 
Farro feid datfe inde Pontiie Ey landen door Varrodc 
onruft maar weinig dagen verblijven , is ook 
valfch : dat van de fchadehjkheid der Sche- 
pen is nauwlijkxtegheloven. Nochtd.atter 
fo grooten menichte t’feflens vheght is waar- 
fchijnlijk, wijl fyenigftnsvandefwaarte van 
haar li jf oft bequame wind ontbloot zijnde, 
in opene en warme plaatfen verblijven j datfe 
mette Zuide wind noit uitvHegen is valfchj 
wijl haar BiIlonms\2in\ noorden naar ’tzuy- l. y.jc 
den heeft fien vlieghen , als hy vanRhodus Avibte 17 
naar Egipten over fcheepte , en AriftoteUs 
gefchreven heeft datfe mette Zuiden wind, cap.’jj.' 
als die vogtigh en fwaar is moeylijk voort- 
vlieghen j ook komen de Schrijvers niet 
over een in haar voorvliegers. Arifloteles 
fchrijft datfe defe plaatfen andoende fondcr 
Leidfman oft Vooivliegher voort gaan. 
Maar als fy van hier gaan , datfe dan de Lin- 
gulaca, den Otus, CoftRanftuil) denOrty- 
pmetra, en Cijnchramus tot Leiders heb- 
ben, en ook datfe by nacht van hier (cheiden. 
Plimus betrekt dat tot haar an komft , en feid 
van de V oorleiders aldus. Dat de Lingulaca 
in’t eerft door deangename reys heel graag 
voortgetogen zijnde, daar na met berouw, 
en inde vlugt vermoeyt zijnde achter blijft, 
en fy vliegt niet gaarnfondergcfelfchap we- 
derom, nocht volgt langer als eenen dag, en 
verUzt d’ andere inde naaft-gelegen phats. 
Maar daar word een ander, die eenjaar te 
voren daar gelaten was , en fo op iderdach 
een verfche gevonden. Doch deCynchra- 
musgeduerigerinde vlugt zijnde, haaft fich 
ook om het voorgenomen land te bekomen. 
Sy leven met graan van Tarw Geers en an- 
derevrugten. Inde Ey landen Caprea mette 
toppen van de Kruiden ■, by de Hollanders 
mette 
