in pradidos Galeni libros commentarios edidit. Irim adragalitem, cr adragalum idem effr 
*ltcr >Ut ' ^ 0C dr & umxnt0 dudus,quod Plinius Iridcm duplice effe tradiderit ; alteram,qu£ raphanitis a fimilitudine ; 
a> n ,qu£ rhizotontos dicitur . At cum aflragalus radicem raphani modo ferat , inde Iridcm aflragalitem 
tenti < m e ^ COni ’ CU ’ 1 U ‘ n ^ p ^" i0 P er Iri< t em raphanitem , ajlragahm intelligi cenfet . Sed mea quidem fen =■ 
ide 0 "d ^ r^ m ,fc rU \\ e re,n hanc explicaffet,fi per eam lr idem, qu£ a fimilitudine raphanitis uocatur , aflragalitem 
non c /io' ,ri dixijfet, quod ut adragalus , raphani modo radicem gerat ; fiquidemPlinio Iris raphanitis aflragalus 
t j )n C frd altera Iridis lUyricafpccies. Qumobrem ita Iridcm aflragalitim a Galeno cognominatam ejjeputaue- 
tet ^ | rj d‘ ce referat aflragxlum : quemadmodum raphanitis d Plinio dida efi, quod radice raphanum reprxfen * 
* 0 libro ri ^ nn >wmori * proditam fuiffe Galeno in libris fimplicium medicamentorum Jane nufquam repcrittamctfl 
Herba Ylm ° ^ e<tn fidotis eius pofhnodum meminerit his uerbis . Andromchus rofis Iridcm Illyricam adiungit. qu£ 
paiil* n ° n r f ru ft r< * » negligenterq; excipienda funt , ueluti nec cum aliis medicinis patrie nomen apponit , de quibus 
affer differentes, quid quoque in genere optimum fit, demonfirabimus. Polium ergo , er chamedrys Romam 
nis Hnt f >r> n * tis ln Italia paulo meliora . in alquot fiquidem Italia locis haud multo deteriora proueniunt iUis an- 
tutioP USUer totu mhumidum non fuerit, fed ficuti fepe contingit, efiiuo tempori fimile . Quod fi ueris confli * 
u e l nt lc ^°r 0 buenerit,multa,q u £ inltaUa nafcuntur , pluribus CretaaUatis paria erunt, aut non multo inferiora, 
M lr C Wn *drys , chanucpitys, hypericim , gentiana , thlaffi , ueratrum nigrum ,er id genus alia. At uero ,quoi 
paret‘ >l ^ ertinet f ccus f ereS h*bct : fi ettim Iris Lybica, que plurima ex Africa Romani affertur , 1 Uyrice com* 
ea i e ‘ r >t<tntu,n ipfi ce dct, qiuntum cdiauer uiuo corpori: non tamen alijs in gentibus orta tam multum ab Illyrie 
>o niii n f' e ,i ercirc * ra u ‘detur . Irim igitur, uelut er reliquas medicinas, odoratiorem eligito : nam unumquodque opti 
fius • ’ q U °d P r 0 P rium f ul generis odorem uehementifiimumhabet , qui quidem ex multorum infredionc manifi- 
l^ f^rique fit . Ac de guflu quidem perceptis qualitatibus eodem modo ccnfendum efi: id enim optimum medica * 
t ei j llnie lf e constat ,in quo id, quod fuo generi proprium efi , exuperat : pefiimum itero quod fui generis aliis er 
tUs ’ Cr exilius efi. Meliora nanque funt omni in fpecie , quacunque nec rugofr , nec exilia fuerint :ficut qu£ 
lenientem fibi magnitudinem exccfjere , peiora funt iis, qua bene nutritam , craftridam habent fubjlantiam. 
'^H*mobrem,ut dixi , multa fepius injfexijfe oper£pretium efi , er maximi- optima , er que longo iam tempore fui 
**perientiam ipfis mfcendi inilijs prabuere, qu£que uno ore d peritis medic£ materi£ funt commendata.Omiies igi 
^ berbarij unanimes fcripferunt Irim in Illyrio natam optimam ejfe.H£c Galenus . Planta^ua Gr£cis l"pis, 
q " ^is item Iris nominatur : Arabibus , Afmeni iunifiue Aierfa: ltalis,\ride, Giglioagurro , autGiglio Ccdefte: 
1 o iu! ntmS * &dgen, Blauufchuuertel, Veiel uurtz>Himel fchuuerteb H ijpanis,Lirio cardcno: Gallis , Glaieul , 
** t lambe. 
t Maluihoc in loco Marcelli interpretationem fequi,quem « 
admodum alibi quandoque fadurus fum, quam Ruellij, cui non 
femper addidus ero : quod in aliquot Gr£cis codicibus legatur 
itiiuttihA , qua uox in fummitate cuiufque caulis fignificare ui 
detur, quddq; natura in planta ipfa illud manifeflc demonfiret. 
Acorum Cap. 1 1. 
Acorvm folia iridis, habet , angufliora tamen: ra- 
dices non difsimiles, complicatas , non inredtum, fed 
obliquum a&as , & fummo cefpite fparfas , geniculis 
interceptas, albicantes,guftu acres, odore non ingra- 
tas . Optimum cfl denfum , candidum , plenum , ca- 
rie non exefum , odoratum: cuiufmodi Colchidicum» 
& Galaticum j quod afpletion dicunt . Radici uis cal- 
fa<5toria . Decodtum potu urinam cit : prodeft lateris 
doloribus, & iocinens, atque thoracis : item tormini- 
bus, uulfis , ruptis, lienem abfumit . urinx ihllicidio,> 
& lerpcntum i<£tib us auxiliatur: infidentibus ad mulie- 
bres affedtus , iridis modo, utilitei imponitur . oculo- 
rum caligines fucco difeutit. Antidotis radix magno ufu 
commifeetur. 
Fecit diuturna rei herbarU ignorantia,ut hadenus non 
in Italia folu, fed in quocunque terrarumloco ,ubi feplafiarij, 
er medici habeantur , in legitimi Acori locum rufa qu£dam ra* 
dix fuccefferit ,qu£ pafim in paluflribus , cr uhginofls locis 
inutilis, cr inodora plurima nafeitur eo fanc argumeto,quod fb • 
lia,et radices iridis proferat ;quduis hc colore rufe,iUa uero iri 
■ dis longiora fp edentur. Hac itaque radix apud amnes, qui pin- 
tarum bifarias neglexerunt, in boc ufque £uum legitimi Acori 
b 4 munere 
IN LIB. PRIMVM DI OS C ORI 0 IS. 
19 
acorvm . 
Iridis metio 
ex Galeno. 
Nomina, 
Acori coGde 
ratio. 
