4r'uuo 
IN LIB. PRIMVM DI DSC ORI DIS. 
»0 
Ia 
Ye S „ u UY ‘ b dentis Plinius . Qui fertaffe nonineptc magnamcedrum cedrelaten appeUauit, quoniam cedri arbo* 
«bictejn T Me L '^ Mo P T oueniunt ( ut mihi retulerunt amici , qui uniuerfam fere Syriam peragrarunt) tota facie 
(itij.j re t vrunt ‘ Abies autem Griecis imtu dicitur . unde cedrelate poterii cedrabies Latine reddi. Arbor hac 
nirrarunt ) ‘ideo magna cr procera eft , ut nufquam arborem fe uidiffe affirment , qua cedrelaten via- 
h<e c e J^ e ffe c &4t . Cortice ueflitur heui cr glabro , ea parte excepta , qu£ d terra ad primos ufq ; ramos attollitur : 
inter u n a ** era cem tur ■ corticis color efi ceu loti arboris . Kami ab imo ufq; ad cacumen fere in rota; modum per 
eminus * c f. udlcan cingunt , cr jbatiantur : qui tanto minores uifimtur , quanto fitperius erumpunt . hinc eft , quod 
tamen C ° n ^ e< ^ J arbor pyramidis faciem reprxfentat . Lolia illi capillata afiignant , ueluti larici , uel pinofereuiora 
* 0 *»erij, tt > 7 Cr minim c aculeata . id quod etiam teftatur Plinius lib. x vi . cap. x x i m . C onos profert piceis imulos , 
(lmi[ e ° n & ,ores , duriores ,crtiegetiorcs , pediculo pertinaciter inbatrentcs . in quibus femen includitur cuprcjfo 
trefeil Ut ^ ^ ntus tr *dit . Caudex refina fundit albanucr liquidam : fcd traclu temporis, folis feruore in grumos con 
ufei ut “(ferantfianc cedrum duplicem referiam ferre : atque alteram intra corticem uomic£ modo coacer * 
bore c ./ ■ le £ nam herymam in abiete oriri fuperius diximus : alteram uero extra corticem emanare . utranq; ab ar * 
Tbechj no, ninant . H£c funt , qu£ de magna cedro a peregrinis accepi . In quibus ut iq; admirari fubit, quod 
bj Cc j s } p. us 5 Cr hunc ferte fccutus D iofeorides fcripferint indifferenter cedri genus omne fi-uttumedere iuniperi 
Jni/ej p ,,e ' n > crafiiorem . nam reuera C edrus magna , de qua hic.tantim feribit Diofcorides,conos par it piceis fi* 
ties^n ^ Cedrus cor habet durifiimum, ac odoratum, colore perinde rubens atque larignum. Tota cedri mate * 
*yfina . quam ob caufam credidere maiores , eam neq; cariem , neque uetu&atem fentire , fed aternam efje . 
^:‘ mn ratlone duttus Salomon H ebreorum rex D ei optimi maximi templum Hierofolymis ex cedri materie 
ta )n )n ^ Mn Wrtuit . Ex ea quoq; prifeijimulacra jfkititarunt , exifiimantes tantam illis ineffe diuturnitatem,quan * 
fabri : Ymreis ? Mt metallicis . C edri materies optima nauigijs non modo extruendis ,fed cr palatiorum , er arcium 
det ' S COI1Ueniens •’ quippe quoniam incorrupta quafi in perpetuum perdurat . Cedrus faxofis cr frigidis locis gau- 
Uiip >&, ^ 0nterdmt P r£ C£ieris traCiibus . Perpetua coma uiret , qua fi cafiretur , decacuminat a demoritur , nec 
Jlj 4>lt " { de regerminat , uepote er cupreffus, pinus ,tirix,& aliarum plures . In Aegypto ac Syria ( ut Theophra * 
jjj e & Plinius narrant) reges inopia abietis cedro ad claffes feruntur ufi. Maxima ea in Cypro traditur ad undecire- 
' n Demetifi fuccifa , centum triginta pedum longitudinis, crafiitudinis uero ad trium hominum complexum. 
*iili? ter “ m mmoris ccdri bin£ ' te,n Jacies funt ( ut prxditli uuitores tefiantur ) Lycia , cr Phoenicia , iuniperi fi* Cedri raiao. 
peUy d ‘ ne ' Differunt felio : nam Phoenicia felium habet iuniperi, durum , fpinofum t acutum . > cr ob id oxy cedros ap* ris generi . 
nttSfgc ' Lycu usr ° confiat minore ,fifequentiore , longe minus aculeato, ut ita iuniperum parttam quadante* 
gerit. m i cortlce Educitur fubrubro , cr ramos emittit lentos juitUium instar . Vtraque omni tempore feuttuin 
eti 4ln f cricn in oxyccdro maior c? pulchrior figcftxtur . Phoenicia cedrus feequentifiinu nafeiturin Ifiria , atque 
tinitn c n ° nnullis lapidi* locis , iunipero admodum fimilis , nec nifi fruflu differens , maiore , rubente, ac dulciiquo 
ger 0 p r T tlK °1* 4 iutfipero nefemnt fecerilere . At citm ipfe oxyceiri ramufculo effem donatus d G eorgio Keffin* 
<Uq !te re q 4ri0 P r0l jinci£ CarnioU medico, qui illum ex P efino lfiri£ oppido fecum attulerat, rubentibus baccis un * 
de»i fi- u fe' tun 5 Ci0 i> ' n Memoria haberem , que apud Tbeophrajlum, Galenum , acuctcres alios legeram, mihi qui* 
fenpto r U>n lntUe,lc i fiatim inclinauit animus , hanc plantam minorem effc cedrum . Etenim ( ut memorant stirpium 
h‘Us , p u \ U n , uete res,tum recentiores ) difficile admodum effiet dignofeere oxycedrum d iunipero , nifi huic exru* 
Xim Us ni Us f>‘,illiuer6flauus rutfensue , ac grandior fruftus ineffiet .Eam igitur plantam, quam in Itlria nafei di* 
^ ^Kni c t Cmsbic e $& iem damus ,non maioris cedri genus ullum, fed minoris Jfeciemejfe cenfemus, nimirum 
dium br T' ^ U£ & OXycv(ir os uocatur , De Lycia autem cedro quid fentirem, uel quam plantam pro ea in me* 
a g°,pIj. e t rran>bx ft~ :,USn °n habui, ut que mihi plane incomperta ejfet. Sedhoc anno, dum Pragt Bohemorum 
0 fe c ni:t Adamits Leonorus jpetiate do(l 'tn.e , cr magn£ jfiei iuuenis , ex quibufdam Morauie 
pro ;? 0i Am nu lgtri herbario pro Sabina allatam. Vf autem iUchanc ueram cedrum Lyciam adinuenit, cr 
qua mhlc \ f ,lan J r am ; ita mihi eius cognitionem ilii acceptam referre iucundum eft: atque ideo ipfam piftura, 
dint enUi n' 111 , 5 ’ cx P^ mcre curaui . Huius plant£ felix fi digitis atterantur ,fitauifii>num ffirant odorem , illi qua* 
r<mfe u r ilem 3 W P inorum fe™bilis percipitur . Ea baccas profert , longe tamen minores quam altera, qu£ in 
tu bcnt u f, Yll ’i' U f ttu,n cacumtn ‘bus prodeunt . Hx - non fiecus ac iU£ primo exortu uirent , mox flauefcunt, denique 
b °receiJ , n r cm f umvint ‘ Saporem habent fubamarum, atque non obfcure odorabe fentiunt»r . Manat abar* 
10 hanc «d )10 ; Jl<t,r j ‘ i r Mum ) ctu M refina , au.-e proprie Cedria dicitur , utilis ad multos in medicina ufus. Sei 
r unis ( ut 2°*? L Y Unt mercatores > qui ex Syri<t mercimonia conueunt . tamet/i regiones i!Le plu* 
oribus Jl ? C ^ YiS m t iorib ^ fcateant . P etrus B ettonius lib . m.dc medicato funere , item libro de coniferis Bellonit op i 
*»/«» . Qumet ' n0U md ° ccdrm Cedriam fundere, fcd er piceam , tedam , laricem , cuprejjum , iuniperum cr be* mo filfi . 
Cr alij qudm bl «v”* ldem f u ‘ s excogitatis cedriis eas omnes facultates afiignauit , quas Diofcoridcs , Galenus , 
bias defuntta co^ au(iores cc tri£ duntaxat reddiderunt : adeo ut magno ac ridendo errore dixerit fuas hafce ce* 
Ce< > pinus , larix r co fl' nuxrc = quemadmodum ea conferuat legitima cedria . quafi idem quoque uclit , quod pi- 
pietur mihi audoriff US ’ iun 'P crus > cr betula nullis prorfus inter fe facultatibus differant . N eque certe alia 
c *p. x i . ptccm in " . UeI ratione dufttts, ut in hanc iueritfententiam,qu4m hac , quod fer ipfer it Plinius hb.xvi. 
pexerit cx uerb ' P r Cedrtum uocari . Sed quod BeUonius maxime baUucinetur,utpote qui Plinium non refte in* 
to * te ia coquitur nxiuhu' m ° io fubijciam fiatis , ut puto , manifeflumfiet. P, x , inquit, liquida in Europa 
Undato firuct P ■ T mendis » mltosque ad alios ufus . Lignum eius concifum furnis undique igni extra cir* 
• mmus fudoraqu* modo fluit in canali . Hoc in Syria cedrium uocatur . cui tanta uis incji,utw 
Aegypte 
