Fuchfii oj» » 
nio . 
Cedri St Ce- 
dre* uires ex 
(3 alens. 
Nomina. 
96 
AND, MATTHIOLI COMM, 
Aegypto corpora hominum dc fundorum ea perfufa [eruentur . Ex ijs Vlinij uerbis non aliud ( meo quidem ludi# 0 
inteutgi potcfl , quam quod Syri liquorem illum cedrium uocauerint, quoniam olimij ex cedro tantum picem )u 
conficiebant , ut ea in Europa e tedafit . Quod autem pix ex cedro paretur , autkorcs ejfe poffunt Diofcorides , G 
lenus , c r Plinius : non tamen contra , quod cedria ab alijs refiniflris plantis defluat . Adde quod d ueteribus,» c> 
pe Theophraflo , D iofeoride , er Galeno , nufquam ( quod equidem fciam ) memorix proditum efl , refin£ aut p' c 
genus ullum defuntta corpora conferuare,(yuiuentia corrumpere, pneter cedriam, de qua omnes iUi idft r, F 
tradiderunt . Ex quo abunde conflare arbitror , Plinium quidem loco citato de pice tantum cedri ferip/iffe > |U ’ . 
nium uero in hoc jimiliter hallucinatum fuijfe , atque in alijs pluribus rebus, ut aliquando, Deo iuuante, latius olf. 
demus . Cxterum uariat in Diofcoridis codicibus de cedria lefrio . Quippe uulgata fra-pd*. tu" habet , ‘ j (l 
grauts odore, cum tamen antiquif imus codex manu fcriptushabeat dl-rovotn oV/a» ,id efl uehemens odore • <j u 
indicat cedriam ejfe uehementer odoratam , non^Utem grauiter olere . Quod etia > » maxime ieflatur V irgdwi ‘ l 
vii. Aeneidos his uerflbus de Circe canens . 
Proxima Circcx raduntur litora terra: , 
Diues inaccejfos , ubi [olis filia lucos 
Afliduo refionat cantu , tcflisfi fuperbis 
Vrit odoratam nocturna in lumina cedrum , 
Arguto tenues percurrens peti ine telas . 
Gummi cedri meminit Puchfius uir eruditiflimus libro iUo de componendis medicamentis, quem poflremo locup ^ 
tum excudit , in compojitione antidoti Mithridatis : proq; eo , quando non pofiit inueniri, lacryma abietis ( t 
dam prxeepit , ratus utiq; eandem utriq; facultatem ineffe . At ego quidem Galenum fecutus malim ladanum . 
tui, donec ab alijs aptiora proflrantur , quorum meliori iudicio fubfcribendumflt . Neq; inepte fortajfe iunipern ,ll,: ‘ 
gummi illius uicem fupplcre poterit , quandoquidem conflat omnibus rei herbaria • fludio/is tantam inter cedru Cf 
niperum ejfe fimilitudinem , ut altera ab altera uix difeerni poffiet , nifi c a ejfet differentia , qu<c in baccis utriujf’ 
maniflfla deprehenditur . De Citris autem, quibus aurea totius flre Itali at uiridaria exornantur , tam in Tyrrh' ’ 
quam Ben.ia litor ibus, in fiequentibus , capite dc malis , ubi ipforum mentionem facit Diofcorides ,adiuuante Vjf’ 
plura dabuntur .flquidem arbor illa ab hac , dc qua nunc agitur , plurimum differt . Cedri meminit Galenus $ 
VII 
.... Jhnpticium medicamentorum bis uerbis . Cedrus flecie duplex efl , altera fluticofa iuniperis adflmilis , 
arbor nonexigua . Vtraque esi calida: ,ficcxq ; temperatur £ terti j quodammodo ordinis fecundum utrunque . C £t ‘ 
rum Cedrea (uocatur ita cedri oleum) quartum etiam ordinem uidetur attingere, abunde calida fimul , er ten^f ,1 
partium . Molles itaq-, carnes prompte citraq; dolorem putrefacit ,/tcut alia omnia, qua cim eiufdcm fint in d¥\ 
ciendo ordinis , adiunclam etiam habent fubflantix tenuitatem . At in duris plufculo tempore, er uix operatur -F 0 ’* 
ro talia omnia medicamenta feptica uocantur , crfepta : fed inter fiefie maioris , minorisq ; ratione di fident . E# ^ 
tem inhoc genere medicamentorum ex primo , er infirmifiimo ordine cedrea : pleraque enim eorum admodum ¥ 
tur corpora demortua , utpote humiditates eorum fuperfluas depafcens , exterimfolida corpora haud attingetis- * 
in uiuentibus calor ipfe , qui in corporibus efl, ccdrex uires adaugens, caufa efficitur, ut tener x ab ea carnes 
tur . Nec mirum uideri debet, fi cum tanta polleat potentia lendes , pediculos , er tineas , er in auribus natos uff 
interjicere ualeat , tum foetum appofita uiuentem quidem interimat , mortuum autem eijciat ,ficut fine etiam 1« c \ 
tu femen , pudendo circumlita . proinde conceptum impediens efl medicamentum ,fi fic utaris, nulli fecundum : ^ ^ 
multa eiufmodi particulatim efficit . Itaque argumentum efl , ipfum ualenter excalfacere ,ficut ubi dentium 
tiibus inftiliatur : flquidem dolores eorum mitigat , fed er ipfos confringit . Extenuat quoq; oculoru cicatrici ’ . 
uifus hebetudini ab humorum crafitudine ortx medetur , Torro quod eius efl pingui fimum , er ad unguem olo 0 ) 1 '' 
quod fujjenjis fupra eam dum coquitur , lanis excipitur , ac colligitur , tota cedrea tenuius quidem efl , fed nti 1,1,1 
cre ; quanquam non minus excalfaciens . E andem quippe rationem habet ad id quod reliquum efl cedrex,craf‘ ul 
lud uidelicct , quam oleum ad amurcam , Proinde illud utpote crafius , mordax efl , er maiore aperiendi f 4Cl1 ^ tl i 
prxditum . 1 taq-, ulcera irritat , phlegmonen q ; illis excitat . Porro oleofa illa cedrea adeo clementibus efl uiri^L 
etiam plebeij experientia dotti uulnera ouibus occaflone tundendi a forfice fafta, iHa illita fanent, ficut etiam 
mida . Vtuntur autem ea crad outumfcabiem , er ricinos , G rxci r~?o Tavxt uocant . Porro cedrides ( nam U 4 r 
(tum cedri nuncupant ) moderatiores uires obtinent , adeo ut comedi quoq; pofint . Attamen fi liberalius ijs ^ ||( 1 1 
capiti dolorem inferent , ardoremq; 1 ac morfum in uentre percipies . Qux arbor GrxcisnS-po t, Latinis f*, 
Dedrus nominatur : Arabibus , Serbm : Italis , Cedro . Eius autem liquor ut Grxcc KtJ'pU , ita etiam Lati ,,c L 
dria dicitur : Arabice ,Kitran, flue Albitran : Italice, Cedria , t j 
+ H/c leftorem admonitum uolumus , iUa de fuligine Cedri uerba non legi in Grxcis tum uulgatis, tum ' l (t 
quis quibufdam codicibus . Quare cum neq;d Marcello uertantur, qui plura exemplaria Grxca habuijfe fat etttr> 
potius addit it ia , quam legitima cenfenda uiientur . 
LA 
v* 
