Sebeften eo- 
fideratio. 
Fuchfij opi- 
nio reproba- 
ta. 
Zizyphorum 
coniideratio. 
Auicenn* de 
fenfio contra 
Fuchfium . 
1 6o 
and. matthioli comm. 
'T E ' 
dent effigie d prunis , nec diflimili admodum funt facultate fructus ij , quos officina Arabes fecuto S e b e s ^ 
nominant , quifl G racis Myxa , er Myxarta uocantur . Quod etji Diofcondes , er Galenus horum fuis monlt) rfi 
‘tis non meminerint ; de iis tamen a pojienoribus Gracis , nempe Paulo , Aetio , F 'fello , er Aduano fequefi J 
'• * - ' i raris admodififi 
: caudici candUat» 
fu tt mentio . Arbores feri in Italia coeperunt Plini j arate : nunc uero non ubique familiares, Jed raris admodum ’ 
tis , er uiridarijs uirent . Arbor ejl pruno ualde fimilis , ei tamen magnitudine cedens . Cortex caudici candica 
mis uero uiret . Folijs comatur rotundis , ac firmis . Frudus adolefcunt exigui pruni magnitudine, nucleo int« s ^ 
angulari fima , qui fatis bacca proportione refpondet . F rudius maturitatem adepti , in atrum uirefcttnt , g u P fi 
pnedulci, ac lenta, tenaci fi pulpa . Ex qua Syri, er Aegyptij uifcum conficiunt , quod Venetijs Alexan rl 
appellant , aucupijs commodifiimwn . Argumento funt nuclei, qui in eo reponuntur, color, er dulcedo , qu* g ! fi f 1 
deprehenditur . Pollent autem deicdoria facultate , non fecus atque pruna , tam Grocorum , quam Arabum 1^ 
monio : id quod etiam comprobatur quotidiana medicorum experientia . Tamctfi contrarium fenferit Fuchffi^ 
dicus hac noflra £tate celeberrimus : quippe qui fuis in paradoxis cap.xxvii. ut firtaffe in Arabes 
quos ubique fire odijfe uidetur , nudam Sebejtems deiedoriam ejfe facultatem contendit , quinpotius ea adflf 1 
ui podere .Sed longe diffentit ab ea opinio nofira,z?uulgata, comprobata fi continua medicorum cxperu’ n ‘ l 
Quandoquidem [quod Sebeftena affumpta in medicamentis aluum cieant , teflis in primis ejl Paulus Aegincta , q 
bro vn.de ijs uerba faciens ,fic inquit . Myxa arboris fudus ejl , minor quidem prunis , facultate uero c0 fi 
lis . Ex quibus Pauli uerbis elicitur, quod ita uentrem molliant Scbefiena, quemadmodum pruna . de quibus m c ^ 
ferens eodem libro Galenum fecutus : Pruni futlus, inquit, uentrem fubducit, recens quidem magis, aridus 
ms . Neq; huius rei nefeius Aciuanus hoc pluribus commifcet medicamentis , qu£ bilem eijciunt , ut uidere tfi > 1 , : e 
de compofitione medicamentorum compyndio . Eorum infuper deijcieiido alui facultatem maxime compcroN ^ 
garis experientia , clarifiimum omnium lumen . Siquidem ( ut iam millies expertus fum ) eorum pulpa drach ffl* , 
decem pondere deuorata,aut ad fummum duodecim,eofdem fire probet effedus,quos Aegyptia f liqua caflia !t °^ ^ 
His ergo rationibus, er auftoritatibus adducor, ut illam quoq; Fuchfii opinionem minus probem ,quo ejl j 
(tuarium de Sebejlen officinis diftum uentrem deijciat,non Sebe fenorum facultate , fed aliorum fimplicium »“ ^ 
mentorum deiettoria ui proditorum , quo ijs adduntur . Nam ji id per fe proflant , ut ofiendimus , idem i pl 
admifla proflabunt . Q uare, ut ingenue dicam quodfentio , non F uchfius tantum , quem alioquin femper afififi fi 
fum , ut uirum dodi fimum , er dc medicina ampli flime meritum ; fed plerique alij , nunquam adeo Grocis M 
fe deberent , ut prorfis a Mauritana familia defeifeentes , nonnunquxm er rationes , er experimenta , firW* 11 ^ 
drtis , er uentatis profidia , cogantur deferere .Sed ut eo nojlra reuertatur oratio,unde diuer terat, dlcWlH s fifi, i 
ritatibus,& experientia feti,Sebcflena deieftoriam uittl habere . Quocirca utiliter dantur ex bile jvbricit^ 1 " ‘fi 
ZIZYPHA. 
atque ( ut atittores funt Paulus, Aetius, PJellus, crA# w-:: 
, #iK 
tif, 
Unguo afieritatem mirifice leniunt : quin er pettori , ^ fili 
opitulantur : uetris tineas pellunt : urino ardoribus a bil e > 11 
fit pituita prouenientibus maximam opem prostant . ^ fi fit 
quoniam Sebeslena nobis zizypha, quo officinis 
dicuntur, in mentem reuocarunt, cum eorum Diofcorideffifit 
quod extet , meminerit, duximus non fire quidem ab rcfi lC ^<jl 
eorum uiribus differere , quod d Galeno , qui ea Serica n ° n ‘fi fi ( 
tamen Serica ejfe Galeno luiubas afjerere liceat ) libro 11 ' .fi 1 
mentorum facultatibus proditur , ubi fc ait . Ne his 
ad tuendam fanitatem , morbosue profligandos ualeant , tc j. 
poffum . Nam ab infplentibus , ac effronatis pueris, & .-fit 
cibo duntaxot expetuntur . Exiguum probent alimentutfffi,/) 
concoquuntur : ideo flomacho non funt utilia. Eandem 
cx ipfo Galeno fumptam reddidit Auicenna, cui tantum ‘‘fi fil 
dit , quod ea ad pedoris, atque pulmonis uitia conferant , C Jjy 
quidam (ut ferunt )cim maxime renum , tum etiam ucfifi.fi $r 
bus prodcfje cenfeant . Verion quoniam (ut diximus )f c> 1 } 
lenus , nullam fe adinueniffe in Sericis facultatem ad cor ' r ' 0 ) l fi ! * 
fedus curddos, hinc capta occafione F uchfius iterum di& d fi fi 
honejlo quidem studio , non modo cum Auicenna ; fed et fi 0 l 
coteris Arabice ftmilio audoribus, afferens id omne > fijfi 
zizyphis Arabes fuis monumentis commendarunt, omm‘ x °>.fifi 
effi , er d ueritate alienum . I n quo tamen fi uitium 
ritanis adferibendum efl,iUud quoque Grocis pofiem° r fifi, 
feribendum erit . Quandoquidem confiat , Aduanum C < p) 
er medicum peritifiimum fuo dc compofitione medica m e “ ( fi 
lumine , zizypha ad pedoris uitia compofitis medie fi‘ e fi ! . fiM 
pluribus admifcere, ubi fcilicet ex calidorum humoru fi fifi, fi i' 
fi 
morbus emerferit : item eadem inhis ufurpare , quo - ■ . . ^ 
ciimt. Quod et Nicolaum Alexandrinum in 
