W C , & unbus dulcibus arborum frudibus fuosfibi parunt potus. Sed no ob id dicendum bos liquores , 
fucr» 1V~ 1* # me/ ? neq-Jaccharum . Nec mirum Jane fi Indicte arundines radicibus dulcifiimu 
IN L IB. SECVNDVM DIOSCORIDIS. 
»45 
"^ites recen ^ r° >f ed enam H u£ M nafcuntur nojiris fortaffe non multo grandiores: cur 
'.'‘P^btunt bot*™' < l u ‘ tei * ntenus ori dulces fentiantur . Quodauce minores arundines in India radicibus aui * 
lino U -fi U P crion ^ us carminibus explicauit abunde Murcus Varro : cui no magna rumis edi arbor. Inboc • 
P °f<du uidc tur‘ Jje " tU j CUi * runiincs > 1 u *rum meminit, uaftifiinufunt proceritatis. Hinc ergo eoru. fententia ex* 
no quidemV 1 C / edw,tex ^arum magnarum arundinum radicibus,ficcharum nojlro fimilius faditaffe Indos , 
'* £ if et M anardur m *fy P ° tUS loco fi bi conficiant . Sed utfuam opinionem audoritatibus Manardi ra- 
f x -'Pfi v ** !enur,en fi s > ut fi Acidius comprobaret antiquorum faccharun:,perinde ac mannam, ex rore fieri, tio infirma. 
^‘tfententi , Ulccmm etu madmutit,quem tame aliis ubiq; reiecit,ac reprobauit Afferent, quod cum ipfc huius 
f^carfe/jj f ,u ttm cupite libri fecundi antiquorum faccharum mannam uocauit.cim inquit. 7,uc charti alhufar efi 
j ^Ihaffo- < Cr f ^ :w /- ,r >Cr efificut frqfta falis. At nos, qui huic opinioni r, 
BeUKfle/j/?* CjUtOrlUlF 'l M lill n il *" .*A tfrl /rnr>«4 i/unuXu 
... , minime adilipulamur,dicimus Alhufar, 
f ? ol *4rbort E ,, nen fi s cajligauit ) nullo pado Arabica lingua arundinem fignificare ,fed aliam Aegypti , ® 
* Cillit Q tn ‘j' C uoaus i loci indigenis appellatam : quandoquidem Arabes ( ut tefiatur Serapio ) arundinem ca • 
f 0 " J We»i Qr mn fifle declarat zuccharum albdffer apud Auicemwn huiufce arboris ejfe mannam, uel gumini, 
tundit A COrum faccharum in calamis concretum . lUudinfuper noflram comprobat fententiam, quod eodem 
r !° ' mc l ulens * Ef in zuccharo quidem alhufar ejl cum abfterfione pauca, fiipticitas, cr amari » 
** . «meritatis,® amaritudinis, qu£ in antiquorum faccharo fuerint, nufqurn meminere Diofcorides 
‘"celtem auAA ... i.w. :..c \ . !? 1 - 
» 
IXC* 
tjt tinie zu7h Uem ^ C0l fi' nct ld P ulm °ni>cr aqu£ interenti, ut paulo infra noluit Auicenna . Q ni etfi dixe* 
^ccharu n b0C oculorm morbls > P&iterfi renum > er uefice uitijs auxiliari non tamen ob hoc dici po* 
]er ejfe antiquorum faccharum . Sedrede quidem contra Manardi fententiam, Auiccnn.t tefii* 
c ‘PJchoc in loco Auicenna: audoritate nitatur ) probari poteft, quod antiquorum faccharum gummi 
j 4f °> ibiq. y}V « ns i n arundinibus concrefccnt, no autem ex rore . Quippe quod is de zuccharo agens loco nuper 
l‘ Pdini j* ntlc l Uoru> n faccharum recenfens, inquit . Ajfumptu ficut gummi ab arundine abfiergit oculum . Quis 
>Kbu l W° rm faccharum, per inde ac gummi, ab interiori medulla exterius emanaffe, ibifi pofimodum fc* 
S Concr f u, ffe . Verum enimuero quod alhaffer apud Arabes fui generis arbor fit,® ab arundine maxi* 
e,us zuccharum, qusnuis ab Auicenna manna dicatur , quod ftrtajje granulis concrefcat manna: 
®d Alfiafferquii 
cx Serap. 
] mdquaquamfiat,fed gummium modo ab arbore defiitletjnamfifl c oitendit Serapio capite de fi 
4 * ‘ Alhaffer habet lata fi, ia, ® habet zuccharum, quod egreditur ab oculis ramorum fuortrn , & ~ 
4 c Jr Pkiitt n!'?^ C ° ^ l & u,d dc eo homines rem conuenientem ,cr in zuccharo eius efi amaritudo ,® egrediuntur 
p^j 1 H U£ dam, ficut tefiiculi camelorum,e quibus liquor quidam emanat adurens, fiipticaq; facultatis , 
in c °' leus ; Ef lignum quidem Alhaffer efi leue,crajfum , redum , pulchrumq ; , er ideo afimilauerunt 
%^M*iro m v e " is { uis brxc h id >Z? crura dominarum ligno eius . hxc Serapio . Ex quibus facile et Manardum, 
4,n hi n l:n °' a ‘ oc l u i dodt fimos, hac in re haUucinatosputauerim . C ceterum Yuchfius, ut probaret antiquo * Fuchfij opini 
n 0(| nr firi ^^fefcido califucco m calamis concrefcere , ut fi illud a nofirate diuerfum ofienderet , dicit , quod «probata. 
>^%e 0q ificharum, perinde ac mei , calidum reperiatur ,fitimfi facile concitet , antiquorum faccharum effe 
‘xper^ 10 ^ Olenus fu£ £tatis faccharum id efficere nonprodiderit .Cuius tamen fententia (pace fua di* 
^ ^ '«^Uoj i m ° minime reffondet : d quo non difcedens Galenus lib.vi i . fitnpl. medie, de faccharo ita feribit . 
t>/ E 'du,atq; filici Arabia conuchitur, in calamis, ut aiunt, concrefcit, et ipfum mellis efi ffecics : mi • 
§4° K? du ^ ce fi e d adfimiles ei uires obtinens,qnod ad abftergendum,dcficcandum, & digerendum attinet . 
p t | c '" Herbis ci** Amicum ftomacho efi, ceu nofiras,ncc fitim afferens, catenus ab illo fubdantia differt . Quibus 
hcbtM* Gnle* 1 ** 1 e ft’ y ,l ° d c “ m ficchetrum mede minus fit dulce , minus etiam calidum fit neceffe e(l . Ea fi pro - 
r 0 int' nu ' > faccharum non perinde ac mei , fitim excitare : non autem quod nuda ab eo filis excitetur , uti 
Uldetur • Q uinetiam idem Galenus lib. vin.crfp.iiu. methodi medendi, faccharu inter ea 
’ **tLu° r i ent i bus ex h heri poffunt . His igitur rationibus, er auftoritatibus adduttus fum,ut certo cre* 
j^faeebarum ab ijsdem arundinibus emanare, d quibus uulgire noftrum exprimitur : fedhanc 
tii(l^ l ."9nit)t (l y erent ‘ <tm e ff e > « n *tura fadumfit nofirate faftitio longe tenuius . J dcoq ; Auicenna : Z«c* 
5 ht^te s a j j frigidius efi,® fubtilius . Hoc laudibus extulit Paulus,® pofi ipfum Auicenna Archigenis Salladura . 
%l iYt ^ Us >qu'!} m fif um a ppedans, ad lingus fcabri. im,ariditatemfi inacutifiimis fibribus .Sedeo nos hac £* 
> ‘te niq, ° « mplius non afferatur . quanquam ego non ita pridem a uiris fide dignis accepi , qui diui Thomz 
<v •j l *o nffjo edei ' £ m lufirarunt, adhuc ijs in locis faccharum inueniri in arundinibus ftccharifiris concre = 
adl- e 3 y uod * rtc fit 5 er candidum cognominatur ) pofiqudm ab i His I fonte emanari t gummi modo . 
%o*^iof co r y de fi er ‘t’ non aliud in caufaeffe exiftimamus ,qudm quodbodie paucum admodum proueniat . 
t t , n ’ l,c eeff- - ls,et Galeni tempore, quo ad eos copiofum conuehebatur, c ion adhuc non innotuiffet exprimendi 
ext > a>1 Crat * Ut amn ^ nes facchari liquore pr£gnantes ,ciim annis compluribus adolcuiffcnt , ® fal* 
m e ffent,pcr fe liquorem exudarentAduti innumeris arboribus gummi,® refina emanant. Tro* 
^iie m 
lltf,. , J "-<-i>aro hi,. ■ ' ti+cnjfjitr nuuis rcmanciui^ 
ch *ru , c uius mm * m0r “ £Ute Egeant, natur* impedita fit operatio, deperditu fi hac de caufa fit antiquo 
Uice eo rccesitio. es utuntur, quod officina candidum cognominant Arte fatlum pellucidum, falis 
