Zcx uires ex 
Gaieao . 
Nomina, 
Crimni con- 
fideratio , 
Nomina, 
Olyrae confi- 
deratio . 
Marcelli , & 
mulcoruopi, 
reprobata . 
Nomina. 
AND. MATTHIOLI CQMM. 
derim,qu£ legitimam referat zeam . Verum enimuero 'quod zea , . talica fit ffeltafacile ex Diofcoride conte-- 
teft , quod fcripferit duplicem effe zeam , quarum una fimplex , altera dicoccos appellatur, eo quod in getnint 
minibus grana bina gerat , N</»z er Spelta apud Italos duiim eft generum : una /picas profert fimplicibtts g ! J ^ 
tterfibus : altera uero ijs duplicibus confiat , in quibus finguiusfoU iculus quo concludit grana . Zeam hanc <] y 
ut Foroiulienfes , P irra farra uulgo appellant, quod ex ipfius deglubitis granis fanis modo halicam 
niuspneterea libro xv 1 11. cap.vm. zeam ejje Italue in Campania maxime , er femen uocari ait . ldqu° J i 
fifte ofiendit , cim zea fuerit copiofa fruges in It alia, facile in hunc ufquc diem eius perdurare prouentuM * . (J j 
ciun ita effe certo credam , nil aliud antiquorum zea cfje pote' fi , quam Jpclta nobis uocata . Hanc Hetrufd 
quaddntenus fecuti appellant uulgo biada . N<m quemadmodum hoc nomen femen , omnibus feminibus e fi C £yjj? 
ita biada , qii£ idem efi , quod feges , cunilis fegetibus , crfiugibtts communiter aptari poiefi . Sunt C7 j,fi 
bres , qui Speltam , algam quafi alicam uocent . quod facile ai tepeatur hanc effe zeam . Siquidem <y ue teres » t> j ' 
tam zeamhalicam appcllauere. Zeiememinit Galenus lib. v i.fimpl, medicamentorum fic inquiens- (et’ j 
fua facultate quodammodo in medio efi tritici , er hordei . I taq; ex iUis cognofcatur . Eius nomen Gr£ c,tl 
Latinum pariter er Italicum zea : Arabicum , H ais : Germanicum, Spelcz , S. P eters horti , K in , korn , & 
ckelkorti ; Hifpanicum , Spelta ; Gallicum , Ejpcltra , er Bjpeautre . 
Crirnnon, 
Cap. LXXXIII. 
• 1 
Crimnon crafsior eft ex zea, triticoque farina, ex qua pultem faciunt. Abunde?Ji t5 
gre conficitur : aluum uehementius adftringit , fi zea , ex qua fit , prius torreatur. 
CrimnvK crafiior ze<e , aut tritici farina extititapud antiquos > qua ad pultem conficiendam 
quafi loco panis diutius uiititarunt, ut Plinius efi audior libro xvm.cap.viii. K-pluvw id Graci^ 0 
Latini Crimnum , er Hijpani Farina ator colata , aut R olurn uocant . • „?}' 
+ Neque KueUium, neque communem, uulgatamfi Graecam leftionem hic fecuti fumus : fed A\arceUuM k fj 
batifiimi codicis tefiimonio non ev MTityurov , quod facile conficiatur ; fedctiuntpyitsov ,quod £gte c ° n 
tur, legendum putat . 
Olyra, 
Cap. LXXXIIII, 
_ jjiif f j 
Eidem zexgeneri t olyra adferibitur, fed minus aliquanto nutrit. In panes, utzea» £0 P 
Fit quoque cx olyra crafsior farina, quam Graci crimnon uocitant . r 
O lyram zet effefpeciem , Diofcoridis tefiimonio , ambigit nemo ; tametfi hac astate non feratur 
r deofi Calenus iisdem Olyram pollere facultatibus ait, quibus er zea : is enim utranq; inter triticu , CT 
dium ! cnerc temperamentum afferuit . Adducitur autem Marcellus , ut ftre credat , olyram d S ecale J ff 
to, e quo rufiici alpium cultores panem conficiunt , minime differre . Qua in re Plinium fibi alioqui faffl^f' J 
tanter fegifje demonfirat,cm non animdueterit, feorfum,ac differenter firipftfje Plinium de olyra, af,W I 
jpeciaiim farraginem appellauit lib. xvm. Nam cap. x.cxarinca,quam Gt£ci olyram uocant, fieri W c \/ 
panem feribit . At xvi. ex fecale deterrimum , er tantum ad arcendam famem utilem . In eodem u er f Atil ' ( J ^ 
Otho Brunfilfius eo compendio Jn quo fibi omnia Diofcoridis fimplicia medicamenta declaraffe , nobis 
diffe uidetur. Siquidem is inter alias ineptias afferit olyra omnino effe fecale. Ad hac non poffum non <td> n,r 0 f 
molaum , Manardum , er KueUium alioqui dodifiimos uiros : quippe qui uno ore fateantur , olyram P^yi' 1 ' 
nem nuncupari, cim is ffeciatim de filigine, et olyra , tanquam de rebus inuicem difcrcpdtibus fcripferit H* 
capite odauo,nono,er decimo . Quandoquidem is pro siligine intelligit quoddam pr£fiantifiimifium e,]tl % t i t 
cuius farina ueteres panem candidifiimum,kuifiimumfi conficiebant ; pro Olyra autem aliam fugis f 
dulcis fiebat panis, uocatfi hanc Arincam, ficuti etiam libro xxi i. capite uige/tmo quinto , non ( ut ij 
runt ) Siliginem . Horum fententiam refiUit etidmnum Galenus libro primo de alimentorum facultatibus^ 1 ' 0 > 
agens, inquit . Panis quidem fynceri fimus cim d Romanis, tum ab omnibus firfqui illorum fubiacct 
neusuocitatur . Nrfiw fi lignis , qu£ Latina inflexione fi ligo dicitur , Gr£ca uox non efi, nec apud illos s ( c0 
Q Hod minime dixijfit Galenus, fi olyra, crfiligo iiemfuiffent : cum olyra Grxca plane fit uox . E* r rC re K 
P otc fl , quod fi olyra , o-filigo idem extitiffent , nequaquam affirmaffet Galenus ,filiginem apud Gr£C°{ ^ 
mine . Hallucinantur itaq-, non fotum qui putant merum filiginem,zr olyram effe idem -,fid er qui Mp^rit^ 
tfjc ( CCalc . clu im Vltniuc fxwstmi une 1 /PyA tJtilfrn Spn.-tlst *t**tir C . * , dtt* .fll 
ejjejecale, quam Plinius farraginem, nos uero uulgo Segala appellamus . Siquidem pr£ter rationes ; C? M 
A nebis addudas, id etiam experimento faUum effe manififle ieprehcnditur,quod panis filigineus GalfWf^ 
car.dtdifiMusxr omnium ad alendum apufiimus reddatur . Apud nos uero impuri fimus fit, nigerrimus > ^ 
dum imbeeiliimus, qui' ex fecale, ue! farragine conficitur . Ze£ fiecies d a vpa Gr£cis, Olyra fimil‘ cer ^0^' 
