Coronopus . 
IN UB. SECVNDVM DIOSCORIDIS. 285 
tr ‘ re fte dixet 7 ’ deijmnttmedicamZt* loatuit. Quommodo aut e E mpetron quis idm cum herba far di Pe 
ti,nis >f<t!r 0 & 1 ’ 1 m P etron n «®« al ‘J s * Dtofcoride repnefentatur notis, quam quod nafcalur iit mont ibus, o~ mari 
^du Jntk c T' n ? 1 a P ore • Ver “ m enimuero non modo putandum ; fed etiam pro certo,mco quidem indicio , cfjlr* 
^mittrfe 7 m i Cr ‘ thmi f m # • Quippe quod ea notis omnibus aquat radicibus,fblijs,caulibus , ac feminibus » 
Wciunfc jj ni y'’& a nt£ tribuit ni°fcmdtz,Critkmplane referat. Crithamiukesrecenfuit Galenus lib.vi.fim 
Uis e ‘us e fi c lC4mciUor xJns uerbis.Cretbmum guftantibus falfum quodammodo cjfrcum paucula amaritate. quamobre 
,te >n q. c . c cat °ru,<zr abfler foria. Vtraq-, Ume imbecillior in eo eft,qudm in amaris . &fi%acv Gr<eci, CritkmU 
I ^ Stf fenchehu U, tb Lat ‘ ni U0CMt •' ^ali , C rithmo,Pinocchio marino, er herba di fan Vietro : Gemam,Bacilen,cr 
• Uijpani , Percxil de la rnr , er vnhas dc agnulayerm : Gallis, Bacille , er F enoil marin . 
Cap. CXXII. 
Coronopvs oblonga herbula eft , per terram 
ftrata , fifsis foliis . coquitur in olere . Radicem habet te- 
nuem , adftringentem , qua: in cibo coeliacis facit. Proue 
nit in aggeribus , & locis incultis , & fecus uias . 
Varias, ac diuerfas reperio eorum fuiffe fententias,qui 
non parum laboris , ac fludij impenderunt , ut plantam hiflorum 
a mendis omnibus expurgatam priftin<e,ac proprie redderent in* 
tegritatifrn inuejhgando , quxtum inter tot plantas legitime Co * 
ronopus dici pofrit . Quorum unus extitit Nicolaus Leonicerus 
uir quidem ingenio , er dottrina praeclarus , qui longa uerborum 
fsriehacde re fcripjit , conclufitq ; tandem, Coronopum eam her- 
■bam effe, quam ipfe uernacula fua lingua Capriola , nos ttero 1:0* 
/ira Sanguineda appeUamus,quod ea. pueri restate naribus indant, 
ut inde fangtiinem eliciant. Verum cim eius fententia minime pro 
bardam cxi{himxuer it Manxrdus Terrxricnfis, hac in re magis 
Diofcoridi additius , quam Plinij, ac T heopkrajli placitis, qui Co 
ronopum inter aculeata rccetifent , his magis adftipulandum effe 
iudicauit , qui uolunt Coronopum Diofcoridi eam effe herba, qua: 
uulgo dicitur Herba l lella , omnibus Italiae hortis uulgaris,ac ad 
modum frequens, quod in acetarijs pafrim ufurpetur, quam ijs,qui 
Capriolam ,fruc Satiguinellxm didam Coronopum ejfecenfcnt. 
Qjtandoquidemh.ee nufquam,qnod fciam, in cibis fumiturffed in 
brutorum tantum 11er.it pabulum . N ec defunt praterea, qui frr= 
miter affcucrcnt, quod qux inter plantas uulgo nonnullis Pes co r 
uinus uoedtur, aliquibus uero Pes gallinaceus, qua ututur nonnun 
quam medici ad exulcerandas corporis particulas, ubi id expofiu 
let nece fricas, legit imus ftt Coronopus. Inter quos no modo depre 
henfi funt commentatores Auicennx , quos nullam rei herbarie 
Ht *tibu s *r Ui fc con ft it ;fed er recentiorum quidam, orxfcrtim ex eorum numero , qui de flirpium hijtoria , e~ fa* 
^atifri, commentarios.Nanq ; Otho ille Germanus cognomine Brunfelfrus , tametji non ignoraret , eos 'a 
fr Y <* i ni p‘‘ S . u,r is reftlli , qui in hanc uencrunt fententiam : tamen (qua: multorum efr pertinacia ) maluit cum rei bcr* 
^fuolo^/^re^uam cum dottis,cr peritis recte fentire . Quippe Pes commis uulgo uocatus(ut infequen 
hi 0 7 ‘'.'fiamus) Coronopus non ej},fed proculdubio ranunculus , qui Gracis Gmptyw appellatur , cuius 
r W°^ P r °duntur frecies : inter quas uulgxns Pes coruimis fuam retinet fedem . Q Jgbd autem Leonice 
* 1,1 cui ^°f 0 f,u P us frt Diofcoridis,ego quidem cum Manardo nunquam affirmatterim . Nam er fi gerat hac her= 
J« ^ P ( dis 7 e^ io tteluti graciles fricas , qua cim manibus dilatantur, cornicis , uel alterius uolucris for 
> c ' um tamen (ut diam Manardus inquit) in hominum cibum non expetatur , fvho exeat nttUis 
Cor 0no ^ 0 > no >i feratur inhortisg? arida tanquam froenum affurgat , nudo patio afferendum cenfeo Capriolant 
P ' < ~ iCfer, ' m! fi modo quis in eo P liniu fequi uelit,quod dixerit lib.xx 1 . cap . x v 1 . ( quod tame ex Theo 
^ Aculeatorum caules aliquarum per terram ferpere, ut eius , quam Coronopum uocant ifiujlrd, , meo 
intcrf.'a >ipr °b* re contendet, Sanguinellam,fiue Capriolam effe Coronopum. quod eius caulis culmi modo getii - 
0,1 *l > err ir . e li s, humi minime repat, fed retius in altum affurgat , er culmorum in morem fricas ferat . Verum cos 
x 1 x . j ) plltaUerim 3 qui dixerint Capriolam hanc aculeatum effe gramen , cuius meminit Plinius lib.xxuxi. 
Uer ^J ■ Sunt qui er aculeatum gramen uocant trium generum, cum in cacumine aculei funt plurimum 
q*} Egerim e U ° c * t ' ^ os eonuolutos naribus inf erunt, extrakuntq; /anguinis ciendi gratia . N eq,- ufqua, quod equi * 
t, vlinius ( ut ^ueUius tejlari uidetur)gramen hoc aculeatum effe coronopum . ' I llud pran-rea 
tertio r e , quod Diofcorides nonferibit Coronopum aculeatam plantam eff , neq; eum inter aculeatas 
^fittafre ^ hic inter olera,qu<e in ciborum ufum ueniunt . Quanuis contrarium fecerit T beophraflus, 
filiorum forma aUuferit, qui Ucinuru tenuitate coronopo aculeata uiientur ; cim tamen pungere 
Crithmi ui- 
res ex Gal. 
«oronopi cC 
liderario. 
Qiiorundatn 
opmio dam- 
nata . 
Leoniceni 
opinio repio 
bata. 
Gramen acu 
leatti Plinii. 
