Rhapotici ui 
m ex Gal. 
Rhei Turcici 
comedatio . 
Rhei Indici 
nominatio • 
Rhei Barbari 
ci nomencla- 
tura. 
3 44 
AND. MATTHIOLI COMM. 
! c teter is fenflbus rXp*f 
(hniles uideantur,utuiflbili facultate alteri ib altera difcertii nonpoflit. Ver ion fi quis rem ^ 
ri aggrediatur, diferiminis certior fiet : tunq; olfadu odoris fragrantiam haud infuauem,guflu nero amaror 
bietis lacrymi comperiet,quibus larigna caret. Et quisnam iuniperi refluam a lentifcina fecerneret,nifi r <■ 1 ‘P ^ (|) jj 
corruptus iudex fuerit guttus ? Quis d flrobolina refina, er d quibufdam gummi globulis thus ipfum l e n> 
adulterium tum igne,tum guflu deprehenderetur c' Tanta preeterea intercedit fimilitudo inter piflaciuni & ' 
tariam glandem, ut nifi haec qm aritudinem guftui relinqueret ; illud uero dulcedinem , difficillimum (ane J " e ' 
rum ab altera diflingtiere . Quid porro inter fe fimilius reperitur,qudm cafiia,cr cinnamomum, et fi h£C omti ^ 
cie non conueniant < Hinc facile adduttus fum , ut nuUius momenti eorum argumenta femper exiftimauerv^u^, ^ 
fecundum quafdam tantum qualitates dijudicant, quibus etiam fepe decipiuntur, ut ij,quihac leut ratione, ( 
barbarum , er R haponticum idem effe contendunt . Meminit Khapontici Galenus Ub. v 1 1 1 . te iti* 
mentorum, ubi de eius uiribus ita feriptum reliquit . Rheum,quiddm ipfum R ha nuncupant : mittam ha et ^ 
peraturam, tum facultatem . Habet enim quiddam terreftre frigidum, ceu indicio ejl adftriftio, er adiun ^ 
dam illi caliditas : (iquidem fi plufculum mandatur, fubacr e condicitur. Quinetiam aerezc uiufdamfubjt^ 
■c t> 
is dffettus caufa exiftit . Et in libro de antidotis primo : in R heo, inquit , quoque 
titur : nam quibus in locis nafcitur,f}mul atq • euulfum ejl , ipfum elixant ; quo fuccum remittant ,ac tainjjf ^ 
perducat, ualentioris affettu 
fyncerum, z?aqti£ impermiftum, quam R heum exiccatum,ut non elixum ad nos pottea mittunt . Idcirco ]<■ 
tet adulteratum dignofeere . quodfaciUime ab his deprehenditur , qui R heum fuaffonte nafcens uiderun • 
' mus, id ( ut paulo pofl 1 dittun fumus j f^ si( i,ti f 
j/j c 
nil aliud iUi defignatur,qudm Vorticum, uel quod e Vonto ad Tureas uicinos deferatur, uel quod ab 
in cluibtit ul.tr /t Tdrain fliitiitimftrinvecTfirr/P. Pnmbnnii Hf/f . em Plinii te/liMOnlO ,UeltatioM t 
Galenus . Caterum adulterium, quod in Rheo fieri prodidit Galenus, — v , Jtl „. 
ro tradidit Mefues, Cui tria R hei conttituuntur genera, nempe Turcicum, Barbarum,zr Indicum, quod 
cum uocat, omnia a regionibus, d quibus conuehuntur,cognominata,uel in quibus proueniunt . . Q&fPP e , fo t^ 
nil aliud iUi defignatur,qudm Ponticum, uel quod e Ponto ad Tureas uicinos deferatur, uel quod ab ijsja 
uattibus,in quibus ultra Tanain fluuiumprioreiTurc£, Pomponi/ Mel£,& P hmj tcflimonto , uendtiom ^ 
xere tantum , iampridem in Pontum fuerit delatum . Siquidem ab his non longe dljlat R ha fumus, circa H 
quod Ponticum potteri uocauere , probatifl imorum auftorum tettimonio , oriri certo fcimus , fluminis i ^ fti" 
pariter appellatum . Quo flt,nt hac in re non dubitaiierim errafje etiam Me fu emi quippe qui inter R heifl e 
ducentia Ponticum admifeuerit, d c£teris tumffecie , tum facultate diuerfum , quanuis fbrtaffe rettiuS 
appellauent, quam Ponticum . Porro Indicum ab India di (Ium, ubi frequentiflimumprouenit , nemo c r\J(fil* 
gat .Sed quatiam ratione Sceniticum.zr Indicum idem effe dixerit Mefues Jiattenus compertum nonhabz 0 i 
laffe Sinicum rettius legendumfuerit,qu6d d Sinis extremt 1 ndiae populis ( ut arbitror ) deferatur, cump 11 ^ 
aromatum genera ea regio mittat . Id quod manifefle idem declarat Mefues : quippe qui Scenicum , uel 
Indum effe affirmat . SceniU enim ( ut infra dicemus ) I niu populi nonfunt,fed potius Sini, d quibus 'c$ 
Scenicum, ut uulgata habet lettio, mea quidem fententia,uocari debet . Sunt tamen qui uelint Scenicum,’^ c0 r</ 
St* 
effe , nec d Sinorum regione oriundum, quod d Mauritanis non S inicum,fed S cenicum dicatur . Q - 
quidam, ut Adamus Lonicerus,in Arabia hoc nafei cenfet,zr d Scenitis illius regionis populis ScenicuM>l'‘ v 0‘ ^ 
ticum uocari putat . Puchfius uero Mefuis opinionem fecutus, nullam inter Indicum ,er Scenicum facit dijl 
quippe qui fcripferit libro primo de compofltione medicamentorum , R heum i ndicum effe uocatum , f t0 ' _ yrf*® 
aut locis I niie proximis, nempe d Scenitis populis , ut auftor efl Stephanus de urbibus Perfidis , defr f r f,eUf’ 
cum Scenitie AeferU Arabia populi omniaromatum genere fint deflituti , cumq ; afferat Mefues ScetnW ^ d 1 
Cr Indicum idem effe, cadit, peritq ; L oniceri opinio . Velim tamen fi poffem Fuchsij fententia probare . ^ j / ^ 
Scenita: etiam Straboni populi fint e Parthorum collegio ArU , er Martyant montes incolentes ,difl en . ‘r 
finibus milliaribus plufqudm miUe er quingentis , nefeio profltto , quonam modo Indicum rheum d S ce> ^y C de ^ 
rum populi f Sceniticum dici poflit.quofitjut etiam Fuchsij opinionem longius fuftinere nequeam . • f '“ ' n ( i\w; 
barici nomenclatura uaria admodum efl recentiorummedicomm fententia , Quandoquidem funt qui l<e "’L of l - t 
d Barbaria Aphrics prouincia,flc uulgariter appellata, ubi olim Carthago clari fima habuit fedem f' 
nem fequitur Fuchflus, quod fcripferit libro primo de compofltione medicamentorum , id uerumfuijf 1 ^ij 
cum, quod fuperioribus annis fecum adduxere milites,qui cum Carolo Imperatore Tunetem expugnM ere , 1 
buricum uocari credunt, quod d Barbari I nii£ duitate, qu£ intra Indi fhiuij fauces efl fita, dcuehif* :I V * l f 
dicum, er Barbaricum idem effe . A/i/ autem d Barbaria Erythrai pelagi infula, fle appellatum exittuf '<■ ^ A r 
dic naues , ac ltburnic£ aromata deferentes magnum fu£ mercis ibi iampridem habuerint emporium H ^ 0i 
bicum finum, traietto prius anguflo mari de Mecha^xromtum omne genus in Aegyptum per alias de ere ^ ^ c ih‘ 
nes . Sei aliter fe habet opinio noflra : quippe quod femper exifiimauerim , R habarbarum ex Trofl ‘° ? j t 0n>° ... 
pi£ regione ad nos defrrri,et ibietiam oriri,quod ea regio Barbarica antiquis fuerit appellata. s,c l ut . ! Unit&^u* 
Unum (cripfijf- tum lib.v i. de flmplicium medicamentorum facultate,tum lib.nu.cap.vi . de tucn v ^ pf°y^ 
giber ex Barbaria ad nos conueki ; quod tamen Diofcorides fuperiore hbro,zr Plinius lib.xi* ' c ^‘J,j cn uS e% 
dytis de ferri ,i er in eorum regione nafei tradunt . Quinetiam reperio,glandem unguentariam,quam 0^0 *' . f 
barica regione adflrr i fer ibit, Tnofcoridem libro fequenti in Aethiopia, ubi efl Troglodytica regio, ^fog 
x i x. cap. xxx . Troglodytis najci pofleritatis memor i£ prodidiffe . Ex quibus fane liquido conflue p 
