m 
and. matthioli comm. 
_ . !tu iine ii 
mibus jrrs T) hficoridi fubficribat ; in facultatibus tamen erraffe uidetur , quod Centauno motori 
Ceiuunm cum quadam dulcedine tribuerit : cm amaritudo non in minori, fiedm mm tantum 
gni vires ex mtmlm t GaletiUS hb. vi X. [impliciam medicamentorum, de eius turibus qs differens ue . ^ a dfif 
Galeno • radix ficut guftu contrarias qualitates , ita in ufu contrarios effetius demonftrat Guftu itaque acris J ^ 
censo- apparet cum leuicula quadam dulcedine . At in adionibus acrimonia quidem caUditatu opera ! , ^ 
prouocans, er fatum mortuum eueUens , iduum $ corrumpens M '««ens . Adftndto ucro , gcr*W ^ 
naq; frigiditatis, cum uitlncra glutinet,zr fangumem reijcuntibusprofit . Exhibentur ^ 
quidem cm aqua , febri uerd liberis cm uw . Torro fecundum ommumfimul 
ifisdyfrna£,fiuc fricandi difficultatium iuueterau tufa comemt . Nec cum in 
ram eft , oportet ;fed partem quoq ; euacuatam roborare,ac confirmare . Vacuationi 1 ^ •«' 
ia,ntiq-, cum non fida fit,ac pura ,fidaut dulcedini mnda ,aut certe ^nprorfim^ „i 
iam tunc, atque uiolentiamMlla 1 U 1 temperata quadam fu bfiantia , cuiufinodi eft <W«>> ^ 
Pontina. 
brientibus quidem. 
mc J pretir mturm * opcrM ;fti prtm <pmf, emaMm »Ww< cmfmtK . w “f °" 
* , r . .• u.i, Rt ac hun . fed aut dulcedini uititta ,aut ccrtc non prorfum aiM* phtfl 
idixM i 
Grceci iurrtujpiov id uocant , quod ba« 
7 r f , 
bit . Porro ad ea , quae cuacuata fiunt , roboranda, contrahenda^, adftridionecft opus . Eadem qmeradi ( >.- C cP 
ipfhts efficit : utunturq; co medicamento quidam uice lycq , Grata um cwptcy y*y* ^ 
iaurium magnum : lAauritani , Ckantaunon kibir , Sacunon babre , fieu Canthunum . Itali , Centaur 
Germani , non fine errore , Rcupontic : ut etiam Hifrani , Ruipontica : & GaUi , Rhepontico . 
Centaurium minus . 
Cap. VII. 
__ s,limnefionaliq tl ‘^j 1 ypc > 
re, quoniam rigua amet loca. Herba origano , f 
rico fimilis , caule angui ofo, palmum excedente- ^ , 
clmidis , e puniceo in purpuram uergente : }° e pufi ,lJ ' 
praelongis, & paruis : fruftu tritico fimili : r?ldlC ^ 
laeui , & fuperuacua, qua guftanti amaritudi>j e ^ t ;iif 
Herba recens tufa fuo illitu vulnera cong 
tera ulcera purgat , & cicatrice obducit . Bd jgj » , 
humores per aluum exigit , fi decodh deustu >^,,1 
co< 5 ti lfchiadicis conuemcntifsime infunditi' 1 
nim fanguinem, & dolorem Ieuat . Succus ocul° 
Centavrivm minus : 
cfi' 
id; 5 
& 
ttf’ 
iiiuiiduguiiicm, IX uuiuicuncu.lt. ouc*.u»~- , 
dicamentis perquam utilis: fiquidem cum nie 
nem oculorum expurgat , in ueIlereappofit llS ’ 
& partus extrahit : epotus peculiariter nen 101 
fuccurrit. Succi extrahendi ratio . X.cgiturb er ,iti 
praegnans, & diebus quinque madefafta » ^[0- 
donec fupcremincat aquar : mox ubi refrixit , «« Re- 
primitur s & eic&a herba, iterum decoquitur» 
mellis crafsitudinem habeat. Nonnulli cal1 l .V ^ ^ 
grauidamq; contundunt , atque fuccum j? t i 1 ] gtii° tll '|ij 
cato exprimunt, & in fole , lignea rude 3 ^ ld -p,us 
tes , infpilfant . quod fi quid concretum . rI jiif £Cl ^ 
adharrefeat , deradunt, reliquoque humori P " s 
nodlu diligenter operiunt : nanque ros n ° ,|; c ib llS ’V 
res coalefccre non finit . Qux autem ficcis ra ^ gciih 
herbis , liquamenta exprimuntur , dccoft a | 1 $ & C 0 ^ 
nae mentione retulimus) praeparantur. Sedq . pj|e> 
cibus humidis, aut coptufis herbis fadlit3^ tu . r ’ 3l jdr^ 
0 tl 
antedidum eft, coguntur . Sic e thapfiai 
ra, reliquisque fimilibus fuccusrfic ex acerbis vuis melligo elicitur . Lycium tamen , & 3 
hypociftis , & confimilia , decofta , eo quo diximus modo , coguntur 
Centaurij mi 
noris confide 
Centavrivm minus nuUisfirc non cognitum , in Hetruria. uulgo KiondeUanuncufxitu* 
/ tergendis , dealbandisq-, mulierum capillis ex tixiuio plurimum pr a fiat . Quod pafiim in officinis ha c . 0^ 
legitimum Centaurium minus effie , omnibus, ut arbitror , exploratius eft, quam ut a nobis oftendi de <■ ^ u s fi' j 
pe quod nullis in uniuerfium notis Centauri j minoris hiftoriee refr agetur . Galenus ob ingentes , nnt > ‘y 
tates , de ipfitus uiribus integrum librum confer ipftt , P apubj dicauit . Detrahit hoc .*£££• <7 
fitne facultate ccntauriummaius plane carere deprehenditur . Quo fit, ut non parum abtn- rjcii nt 
' '■ • uiori turpiter i 
Centiurij mi 
nonsuires ex 
Galeno. 
ritanos Niefues, Auicemta , er Serapio , quod Centauri j minaris uires cum maiori *~-r- ,. 0 v » ' 
Galenus pr Ater ea , qu<e de Centaurio minori ad Papiam fcripftt , eius quoque meminit ' ^ ;( |/ ei^’%/ 
plicium medicamentorum , fic inquiens. Centaurif minoris radix prorfus inefficax eft • Se 1 ^ 
tifiimum filici » q ux illi inl;*rent , er flores , utilifiima fiunt . V incit in eis qualitas amara, paululum • fii 
