3 5^ 
Dipfaci con- 
fidcritio . 
Virga 'paftO' 
cis duples* 
Syluatieihal 
lucinatio . 
Dipfaci uires 
ex Gal. 
K omina * 
AND. MATTHIOLI COMM. 
DIPSACVS, SIVE LABRVM VENERIS. 
VIRGA PASTORIS MINOR. 
CAP. XI- lj, 
Dipsacvs aculeatarum generis eft • Cau c 
bet altum , fpinis horridum ; foliis ladfcucat , fpino^ 
nis , genicula fingula complcdcentibus, jjrsloUp 1 ^ 
quafdam bullas intus, & extra aculeatas, 
habentibus , concauo alarum finu , in quo imber , a 
alferuetur:unde dipfaci , quafi fltientis , nomen l. 
In cacumine caulis, fingula furculis capitula iniun 
longa, echinata fpinis : qua: arefacta , candida P. nt . i 
tur , diffedtaque medulla tenus, uermiculos o> en 
Sanat rimas ledis , fiftulasque,fitufa, &decodta i ^ e , 
radix, ufquedumfit crafsitudo certe, immittatur^^, 
dicamentum a:rea pyxide recondendum. Aiunt ^ 
cationibus , ucrrucisque penlilibus remedio efle • ^ 
miculi capitulorum in folliculo alligati collo, aUt - 
appenfi , produntur quartanis febribus remedio e 
Dipsacvs, quem Latini Labrum Veneris 
Italia uulgaris eft planta , ijs praecipue locis, ubi ‘ 
centur . Siquidem echinato eius capitulo mangones r . t ( , 1" 
pannuni pedunt , expoliunt t detradisq; floccis concUII ’^ g foi 'f 
Hetruna Dipfacum uulgo appellant Cardo da cardare , ,^ lh 
lienfes uero Garzo . Seritur is hodie in compluribus I f;! 
prafertimifc in agro Bononienjl , lingulari d cultoribus , 
diligentia . Sed er fylueftris quoqfjponte in campeft^ 
g rorum , er ferobium aggeribus, in uijs iuxtafepes frtf ^ 
mus nafeitur, nullis prorfus repugnantibus notis, quas 1 l . m f 
Diofcorides . I nuenitur autumni tempore ( ut expefl en „ l[t isf 
que docere potejl ) in eius capitulo iam exarefa&o , ,Mt ' t 
diJJedo uemiculus iUe , quem collo adalligatum 
bus remedio ej IJe produnt , pifcatoribus hamo affigi 1 ^10 
expetitus : et fi Marcellus Diofcoridis interpres , 
tor , uermiculum hunc nunquam Jlbi compertum ^ 
D ipfacus officinis , er herbariorum uulgo Virga P^ 0 ,^’ 
nominatur . Quippe minorem etiam illius amulam °r 0 
quanquam non adeo jlriato caule , ac fpinis horrido w 
item infirmioribus fit, et capitibus multo minoribus, T 
magnitudinem non excedant . Sunt autem huius capi tu ' ^ f 
bus capillis referta , ita ut fericis uiridi colore infidis F° 4 
lia uideantur . Caterim animaduertendum ejl , neut W ^ qd 
genus , quod tum Serapioni , tum Auicenna defcribiUf 'jjjftr 
gam pafloris . Quandoquidem ijs,quantum ex eorum ^ f. 
ligere potui , P ajloris uirgam nil aliud effe putaueri >«> 4 ^ 1 ° 
lygonum,cuius tamfocmini , quam maris hijloriam » cr f.ir 
tradidit Diofcorides . Quapropter illud mihi femp er ‘ glt ieit^ 
uelim, quod non a Mauritanis D ipfaco virga paft° rl * 
ditum fit ,fed a feplaflarijs ijs, qui fuis potius pa ,l ^^ l! ’L;is/ ( 
■<0 
teris cajligatifimis, er probati fimis feriptorum nto’ ,u 
dem prajlare confueuerunt . Nanq; Matthceus M e ^ * 
pandettarum audor, Dipfacum Virgam pafloris a PP cU ^ pollui 
inde in grauiorem errorem lapfus, Dipfacum ipf ll,n CU tue rit,f\ 
no turpiter confundit , utpote qui illud affequi non p° 
Arabum Pafloris uirga,effct Diofcoridis P°b &° nunl ^0 WL 
Dipfacus : qui quidem tantum a polygono differt , qij* . ’ 
res ab urfis . Dipfaci meminit Galenus lib. vi*/» f ^ 
paucis . Dipfaci /pina; radix fecundo ordine exic ca . , V 
betep nonnihil abflerforium . Planta, qua Gracts .,r ic0 s:W’ 
tinis Labrum Veneris nominatur : Mauritanis , j t 
Cardo, er Diffaco : Germanis,KartcndiJlel,Gar e 
benftrel,er Vueber Karten : Hifpanis,Cardencba, 
dor : GaUis,Cardon a carder , c r Verge a bergiet ■ 
