Sideritidis co 
fideratio. 
Fuchfij erra- 
tum . 
Ruellij opin. 
reprobata . 
Virga: aure* 
fac les , & ui- 
res,. 
Sideritidis ui 
res ex Gal. 
Nomina. 
Achilles c6- 
lideratio . 
Multorum. 
error. 
W AND. MATTHIOLI COMM. 
Tria Sideritidis genera prster AcbiUea, de qua fequenti capite dicetur, hic a Diofcoride re P y£ ^-^ e 4‘> 
fiat . Quorum etji illam, qu£ fecundo loco defer ibitur, antea in nojlris Italicis commentarijs me nu ”^ udn 
ac uidijfe tradiderim-, ea tamen hoc anno Pifis ad me miftt Lucas Ginnus Porocorneliefts uir rei medtc£ P‘ he ^(t> 
Reliqua «ero genera iandiu nouiffe nos putamus , quod ea omnibus notis fuam qu<cq-, hiftoriam fequt dep ^ ^ 
mus . Caterum nemini miru jit, quod tam uaria effigie prime Sideritidis filia reddiderit Diofcoridcs,utqu 
turrubij, modo quercus , modo Jalui£ figura depingat , Quippe eorum longitudo falui£ accepta rcfrraf T 
(cabrities deinde fuperficietenus,ac fubalbidus color tum eidem fahtuejtm marrubio : quercui P°™ em °^ MP* 
'litu ejl diuifura. Sed ea mihi quidem nihil prorfus perime Sideriii adjhpulan uidetur, cuius imaginem exf ^ ( # 
ckfius in fuo injigni de ftirpium hifioria commentario. Siquidem perfricuum eft,quod eius piftura «on/f/a 
fe ftrt filia, er caules, qu£ Sideritim ueram referant ; fcd etiam flores eius fricati in cacumine , non M cau 
filia ntarrubij modo, plane uerx Sideriti refragari confriciuntur . Ruclhus porro Sideritim hanc 
Judaicam appellari tradit. Verum fi is ludaicam iUam inteUigit, cuius libro 1 1 . meminit Auicenna,nullo ^ 
ris culpa uacare potefr. Nam Auicenn£ Judaica herba ml fane aliud defignat,quam erttum . Sunt tamt ^0’ 
herbam 1 udaicam, itemq ; Paganam eam nominant, qu£ herbarijs , er medicis quibufdam v i RG* a \ f 
caule rubente, bicubitali, l£ui : filijs oliu£ latioribus, circum minutifiime ferratis, in fuperfr.de Leuibus 
fummitate caulium fricatis, colore aureo, non tamen anthemidis modo rotuniis,radiatisq ut eam minui ^ fisJl 1 
'git Tuchftus . flores ij, ubi maturuerint, in pappos abeunt . Hanc chirurgici in Germania, alijs quibu 'fda> 
feliciter potandam exhibent, quibus intrinfecus infiida fint uulnera,ty ad fifiulas . Quinetiain eam in ( > /jd” 1 . , » 
ad id conficiuntur , militer addunt . nam, ut ipfi referunt , glutinandis uulneribus tam intro in corpus 
exterius illita, efficax admodum eft medicamentum . Extulit hanc Arnaldus inter recentiores chrifiM u * 
urinam ciendam, comminuendos $ calculos . quod tamen apud alium feriptor em hadenus mihi non l,c!l 'Jfiri> lJ '‘ 
Pota h se alui fluxiones cohibet : id quod etiamprsftat clyfteribus infufa.Eius decofto fanantur oris « V*»** 
turq- dentes . Idem gargarizatu anginam, er columelU inflammationem arcet, & faucium morbis ‘ 
tamen hsc, ut ad inftitutum noflmti redeamus, non erit Sideritis primi generis, ut firtaffic R uellius cX / ^ I 
Sideritis ttires memoris prodidit Galenus l ib. v 1 1 i^fimplicium medicamentorum ,ubi ita fcriptuffl r J (e M ( 
ritis habet quidem etiam abftergettdi quandam facultatem : fed plurima eius pars humida eft , er me* 1 * gtftfW 
da : paucula uero in eft adjtrittio . quare phlegmonem [edat, er glutinat . Hsc Galenus, de una 
fciibens . Sed cuius cx tri bus meminerit , non facile eft decernere . 'S.iSnfms ftc Gr£ce , ut etiam * j » 
ne uocatur : Arabici , sidrichis : Italice , Sideritc . 
Achillea 
Cap. XXXII. ar 
Achillea, quibufdam Achillea 
drantales , aut maiores gerit fcapos , fufoi' 1 ' 111 C frcfo** 
nutulis folijs circundatos, ex obliquo crebri 
habentibus , coriandri fimilitudine , f°b* u u at0 : ul11 
lentis, odore multOjnoninfuaui,ucrum> n . 
bella in cacumine rotunda : floribus canui V ^ 
reis aurum temulantibus.prouenitl^to 
ta coma fanguinolenta glutinat , & ab * n " a j n hib ct ’ u j 
periculo tuetur : erumpentem {anguine 01 ^ qiiOh^ 
cruenta uulua: profluuia in uellere. D eC ° ;1( j d) lC 
infident foemin* fluxione uulux laborant cS ' 
tcriam bibitur. t 
Qfv i uulgaris ufus Millefolium AchiUea> n c lr [ iifl^ 
haud dubifmea quidc fententia,decipiuntur . ^‘cjjanoif! 
latius dicemus de Stratiote miUefilio diffirent eS .'.f f 1 
fert crebris ex obliquo feciionibus,cortadriJl» Il ‘ ^ 
cularum pennas £muhntia .Porro tametftconf ‘ 
cuiarum pennas xmuunna . rorro > 
umbella coronari modo alba, modo purpurea , ffl° ^ c ]fte^ ^ 
tamen propterea colligendum eft Millefolium , & putfr e l. ( 
nam er eandem herbam effe . Quandoquidem u ^ 
ego fuiffe Diofcoridjs inftitutum ( ut Ruellio p - re aitl r , 
ego juijje jj lojcoriais injtuucum (, «* av». c > , 
Achillea umbellam frrat candidam, ida uer ° ^'rL, 
denique auream : fed quod omnibus ^ in unl ‘ il J' c0 lo^' llf jn 
plantis eadem inftt umbella, qu£ tantum pr£di 1 r c jtU>'^ 
ftinda fredetur . Nafcitur in Hetruria P^f* f- 
rmn r-- ^ 
G oritienft agro , fcapis frre cubitalibus : fiufi 0 . «t 
ximis, odore quaiantenus graui,non tamen / g ^ ( 
in cacumine rotunda, amplae^, colore in P ur t 
