IN LIB. QVINTVM DIOSCORIDIS. 675 
Miw* operum indagatores , admirabiles auro ineffefdcultates, quibus homines non modo incolumes tueri 
u >f e< d cr longmos reddere . Quapropter mirum non efi,fi ipfum tanti faciat mundus , cr ante extera extoU 
teil >0mines • Aur i dtaque materiam nil aliud effe feribunt , quam fubfiantie elementaria: flbi inuicem proportione 
JP°ndenteC . autem flmtil rnmynifls* _ r«M to/tri fluf- itirhtt/» /•nn&rttt/fl-s» aUuA Cin* rtin+i**-* ! 
J 0 %fej . He autem firmi commifte , cum pari fint uirtute confirmate , aliud fani gignere nequeunt , quam 
4i[ff llm i mn ^ m > er optimam mifiionem , que firmentatione , cr coitione perficitur . quo fit , ut inde tam in* 
f j>°mbiH nexu uniantur , ut permanentes , cr firi indiffolubiles fiant, adeo quod ,fiue id eueniat ccelejlium corpo* 
4 tofluxu, aut temporis ufiaut Jagacifime nature opere , aut his omnibus una concurrentibus , conuertuntur ee» 
wfiantie in hoc metallicum corpus , quod tiocant aurum . Hoc enim ( ut diximus ) ob fui tum ingentem tempe» 
' 5 p ( ' n> tum unitatem, tum optimam mifiionem, adeo denfum cuadit,quod non modo quandam communem confequitur 
fonfionem , fed incorruptibilem firc temperiem , er caufam quandam , ob quam fuperflui nihil continere pofiit . 
^ ‘&‘tur efl , quod quanquam longioribus feculis aurum in terra , ucl in aqua fepultum permaneat, nunquam ru » 
contrahit ; ficuti in igne diutius permanens, non modo aliqua ex parte non comburitur ; fed er depuratius , 
f|( fij e ndidius efficitur . Ad hec ob optimam fui unitatem , nullo phlegmate , nulloq ,• pingui redundat : ita utperpe» 
^Mgeat , ffilendidifiimumcfr perduret , Quinetiam tra flantium manus nullo colore tingit , nempe croceo , aut ni- 
^ J Wcmadmodum cetera faciunt metalla . neq ; etiam aliquo odore , aut fapore guftantium , aut olfacientium tum 
Hit < ’V Wn Pedtum inficit . Aurum intus im corpus fumptum,fiue ex indu[lria,fiuc infcijs deuorantibus, nullam pe* 
fili S . n ^ rt noxam , ut complura faciunt metalla : fed mirum in modum cor , er uitalem facultatem roborat , quod 
*un ln ^ uxu * acceptum plcriq; fapientes retulerunt . Quamobrem iure quidem dici potefi, aurum omnium metallo = 
° ^ u! effc,duflilc,colore lucido,itliq ; perftmilfiquo cuti fla a fole illufirantur . Infuper propria qua * 
a. dttraflice ui poUet,qua refficientium animos allicit, er diffonit,ut ab ipfis iUico defideretur . unde quidm exi * 
fuerunt auro proprias quam plurimas ineffe dotes . In Italia proprie fynceri auri fidine ( quod fciam } nullibi 
' itnt • Atqui in Germania , Pannonia , ac Tratifyluania ee pluribus in locis habentur , Auri uenam ijs omnibus lo * 
j , 1 cr ediderim gigni, ubi coelum id caufe dementaris influat , ac diffonat , de quibus antea differuimus . Huius uetia 
Jy lapidibus impafla uifitur in afflerrimorum montium uifceribus. Vcrim ea omnium preflantifiimaauriuena 
* n fituy 3 cu i coeruleus lapis fuerit admiftus : tanto enim melior hec , quanto ponderofior , cr colore uigentior : a* 
e ° at illa ceteras preceUat , que pluribus auri guttis fcintillet ,uel in qua plures auri linee inter cur fantes confti* 
'[^tur, Bjl etiam auri firax diuerforu fluminum arena. Siquidem proculdubio confiat in Hifpania Tagum,in Thra= 
£brum, in India Gangem cr Taflolum, in Pannonia iftrum, in Germania Rhenum, in Italia Padum cr T icinu , 
j ^as ducere arenas , d quibus arte quadam aurum omnium probatifiimum dicitur . ueruntamen non omnibus eoru 
foribus auree cedem funt arene . Auri uires prodidit Auicenna fecundo fui operis uolumine ,fic inquiens. Au a Auri uires ex 
J” *n omnibus fuis partibus e quale e fi . Inferitur medicamentis , que atrabiliarijs competunt morbis . Ad hec ubi Au ‘ cenna * 
, Wi cauterio fit opusfignitum aurum ceteris prefiat metallis, quod ulcus inde exortum citius confanefcat . Iji ore 
^tum, anhelitus graueolentiam toUit , Auri fcobs porphyrite lapide leuigata in ea medicamenta additur , que 
^opecias&licbcnas parantur, tam intus in corpus fumptum,qudm extra medicamentis exceptum . Hec item eo 
f eiu ,n °^° ^ iu ^ ui l^ttigata^adeo ut taflum fire effugiat,oculis immittitur ad roborandam eorum aciem . Bibitur au» 
cordis affeflus , er animi moerores . Argentum uiuum quod patinis . vfpJpyuptc G re cis nominatur : Nomini» 
lf r itanis, 'Zaibar,feu 'Zaibdch : Italis, Argento uiuo : Germanis, Queckfilber : Hijfanis,Azogue . Aurum Uerd 
11 ll,ls > xpvwf Grece dicitur : Germanis , Guld : Italice cr Hijpanice , Oro . 
Rubrica Sinopica . 
Cap. LXXI. 
% 
' ? UlCA SINOPX 
x s maxime probatur grauis,denfa, ad iecinoris imaginem uergens,cal- 
r iQ rum expers , concolor , cum diluitur , impendio fufilis . Effoditur in Cappadocia , fpeluncis qui- 
m , expurgataque defertur in Sinopem urbem , in qua uenditur : unde cognomentum accepit . 
^ j. 1 ' 11 habet exiccatoriam,quafi inducendo obftruentem>& adftriftoriam . quapropter vulnerarijs 
^^Pbftris , & paftillis exiccantibus , & adftriftorijs commifeeri folet . Aluum fiftit,inouo fumpta, 
hydere infufa. datur iecinoris uitio laborantibus. 
0 D 1 
n t , * u Die profifld neminem inuenio , qui doceat, cr explicet ,que nobis legitima fit Rubrica Sinopica . Sed Rubricae Si- 
Sj* ntu >n ego conijeere potui ( et fi id pro certo afferere non aufim ) nullum e fi filium genere occurrit , quod magis "°P ic * con- 
4 rubricam nobis reprefentet , quam uulgarifimus bolus Armenus uocatus, is nimirum , qui in quadratas 
rtlir Maffas, quity maxime uulnerarijs medicis expetitur adfanguinis profluuium cohbendum,cr fi a fla offa fir* 
. Hec rubrica( ut Georgius Agricola maximus fi filium indagator inquit) etfi landudum ex Sinope C ap* 
uy be, unde nomen inuenit , tantum importabatur ; confiat tamen alibi etiam reperiri , non modo in proprijs 
fi‘ s 'fid in aurarijs,argentarijs^crarijs,firranjsi fj metallis . Hanc omnino mihi opinionem illud auxit, quod certo 
toi 0 Ibirimum pfeudoboli Armenij ex firrarijs I lue Tyrrheni ittfule fidinis ad nos quotidie c onuehi : quod deinde 
hi iecinoris, pondere grduis,fubfiantid detifustquod etiam in aquam conte flus facile difiliat : quod deniq ; fud 
f 0 f e tCcct 5 adfiringat , cr cogat . Hec enim gleba , citm uerus bulus Armenius non fit , nil aliud ( meo iudicio ) effe 
Xx^yuim rubrica Sinopica, quanquam a Sinope non deferatur . Species Sinopidis (ut Plinius efiauflorlibro 
^ V '*P-vi.)tres,rubr4,crmims rubens, cr inter has media . Que fanc differentie uifuntur pariter inuulga* Manardila- 
^enico bolo . Porro Manardus Tcrrarienfis libro tertio epifiola quarta, Sinopice rubrice meminit, que albo pf us . 
L1 * fit 
