74 8 
AND. MATTHIOLI COMM. 
dem nocere videntur, interimvero vitam in diferimina agunt. Quo innumero funtfylucftnsruta, 
gith , noua: glacies , pappi recentes : flores autem jfunt eius fpinse qua; cados dicitur . Eos qui ium- 
pferint , fola vomitio recreat . 
Druifiocapi- E x t a n t quam plurimi Dioficoridis codices , in quibus caput hoc de Veratro albo , Thapfia , "Elaterio , & 
tisciftigata . Agdrico nigro, d pr decedenti capite feiunclum non legitur . Ver ivit cum antiquifiimus manu fer ip tus codcx,hac pr 
priOjO 1 peculiari capiti dtcauerit,uideaturq- abfurdum de his differuijfe D iofioridem una cum hirudinibus, cum q 
bus nudam habent cognationem , neque ijfdem curantur remedijs , non temere f alturos duximus , fi illa a nobis fi 
fum proprio capite ab hirudinibus diflinHo,traHarentur . Sciendum itaque ejl, quod cum hdttenus fcripfiffet t o 
rides omnium uenenorum indicia , qua pota, uel deuorata , homines necant , uelfaltem agros efficiunt , quin C? 'Jf ' ' 
uerfalid er particularia antidota tradidiffet , quibus illorum uis frangi , ac defirui pofit , cim pratereafcireUlfi 
in medicum ufum haberi medicamenta aluu ducentia , qua: [impliciter pota , er nudis antidotis infrenata , uel mai ^ 
ntenfura, uel pondere, quam par fit fumpta, non minus horni nes interimunt, quam qua proprie uenena uocan u > 
medicos illud hoc loco admonere uoluit , quod in propinandishifce medicamentis minime decutiant , fed in hoc on 
fuum ftudium , omnem diligentiam impendant . Verivn quanuis,inter ea omnia, qua in medicum ufum ueniunt, 
eorum tantum meminerit, nempe thapfia , albi ueratri , claterij , er agarici nigri ; non tamen ob id fuerit infima d ' 
dus , quod nefeiuerit prater hac , alia plura effe medicamenta, qua noxa inferre poffimt, aut maiorem quam n\a , 
aqualem . Quippe quod iUi fatis uifumfit,fi tantum horum exempto imperitos medicos diferimen , noxamfr 
fet , qua omnia in uniuerfum medicamenta aluum cum labore ducentia plerunq ; [umentibus adfrrunt , cum ( ut >’• , 0 
diximus ) uel largius quam deceat, uel [uis antidotis exuta [uniuntur . Sed ut harum rerum ffudiofrs in omnibus , 2 
rT' /™ . • r * . . * . . . . ' V\ J - T ' i J... .4 J'i. . /t < ■ . J . . WJ I M ... X. 1.1.4 J W A Jd .. AUAlI 
9 r 
medicis in frequentifiimofint ufu , ad corporis excrementa exigenda , er ad uomitrn quandoque ciendum, fi 2 
plurimis hominum affedibus,mihifanc negligentia adferibi po[[et,fi hac prorfus filentio iimolttijfem, P r£ f er f" n ^i 
[apius eueniat quorundam circmfvraneorum imperitia, ac temeritate ( pharmacopolas nunc pratereo , quod e 
errata [ape, ac [apius improbauerim)ut uulgaribus, er rufricis,nccnon er quandoque mbilibus,imumera P r0 P‘ n t 
tur pharmaca alutm ducentia , qua plerunq ; [umentes in magnum diferimen ducunt , quoniam nec medicamenta^ ^ 
derant , nec infranata exhibenc , nec ad agrotantium temperaturam , atatem , fexwn , confuetudinernty refp‘ cl ^ 
Quo fit, ut agrotantes,qui in eorum manus incidunt,pracipuc ij qui natura fiunt imbeciUcs, magnis nonnunquamj^ 
Albi veratri eiantur incommodis, quibus nifi periti proprijs fuccurrcrent remedijs, facile interirent . Albi itaque VeritnP 0 * 
aliorumq; no nem,autThdpJia,aut Elaterij,aut Agarici nigri,aut Cyclamini [equutur uomitus,ingcntia alui profluuiafintefi 1 '' 
xa, & auxilia, tormina, flrangul*tiones,cr refpirationis angujlia . quibus dehinc tanta [accedit principum facultatum imbeca 
ut paruo temporis momento agri animi deliquio corripiantur, grauiterf irent , er frigido fudorc madefiant * f 
fremo , nifi citius [uccurratur, oborto fingultu , illico uel fiffocati, uel conuulfi intereunt . H is primum auxilia 
uomitiones (ut multoties diximus) crebro concitata , er infufi clyfmata,quorumfapifime ftperius meminimiVffi 
lac remedio fiunt antidota , que in uniuerfum omnibus aduer fantur uenenis , praferiimq ; theriaca , cui ( ut 
pluribus in locis tejlatur) uis peculiaris inefi , modo adulterio uacet, utfumpta poft medicamenta decoria, ad e0 
rum fuperet uires , ut nihil per aluum exigant . Caurum priudtim Albo ueratro confirt aqua mulfa largius furti. ^ ^ 
er nymphaa flores duarum drachmarum pondere poti, uel devorati, tradunt fi hac propria albi ueratri effe an ^ 
ta . Cyclamino deinde conducunt latui bacca , duarum drachmarum pondere , fed propria facultate nigrum p‘P e ^ 
pultierem contritum , er eodem pondere potum . Elaterio praterea opem firt Andromachi theriaca. ex 
lauri decollo , aut meile pota fenum firupulorum pondere : uerim proprium eius remedium efi mentha fuccUS ■ 
pfia deniq; er nigri agarici noxa tollitur , ijs medicamentis, quibus albo ueratro [ubuenimus , cum eadem fint '’ 11 
Nir-ri veratri Morum incommoda . Fiunt qtioq; 'a Nigro ueratro ( utfiribit Auiccnna ) interdum horrenda 
noxa,& cura. mata,nempe intoUerabiles alui fluxiones, [ufficationes, conuulfionesjtnimi deliquia, palpitatio cordiSr, UngV £ ar ^ 
ilio , dentium confiriilio , frequenti fimi ructus , er uniucrfi corporis inflammatio : er nifi illico fuccurraW ’ ^ 
mor confiquitur , uniuerfum occupans corpus , cum quo poftremo commoriuntur agri . His auxilium prafl xt 
thium ex uino potum : quin er cumini , & atiefl fimen , nardus ,caftoreumq ; aquis ponderibus in pultierem [ ° n ^ f o 
er ex uino pota : appofitis , ubi intumuerit uenter , linteolis igne cale fallis, itemcp faeculis flatus difcutientfi' 1 
landi autem funt agri recenti cafio, meile, butyro tam crudo quam collo, pinguium varnium iuribus, ac eti d ’ n J 0 ,j 
S ed non propterea parcendum fuerit antidotis in uniuerfum iuuantibus , nec etiam ■ nymphaa floribus, ut P ote ^<,0 
Euphorbi j, modo albi ueratri uires demoliantur ;fed etiam nigri . Torro Evphorbivm fauces, er guttur n jj hL 
& quoruncla a q mo j um ,„ cen ^ I0 ueXti p , corpus uniuerfum inflammat , uentriculum , er interfinia magno dolore erodit, fi n S nf 
uacapotlo" excitat, zy continuas alui fluxiones . Qua itidem omnia mala inducunt T v p s t v M , Scammonium, C° _ 
this,Fryonia, t itbymali omnes , Lathyris , er Ricinus . quanquam non tav.i acriter nocent , ueluti E upbor friet 
THYMElaea auiem,cr Chamelaa pituitofa fumantes $ excitantur uomitiones, alui profluuia , into ^ 
intefiinorum , er uentriculi erofiones, augufiia, inflammationes, et uniu er fi corporis cruciatus : quin er fi n ^ ^ O to 
cabilis , fingultus , conuulfio , prapedita locutio , er alia faua accidentia , qua quandofi ea excedunt , qu'- freT* S 9 
Euphorbij,& eu pfr or fro proueniunt . h is omnibus in uniuerfum primum opitulantur uomitiones er clyfimata , fi rll fi d fint 
nia curatio!" fili methodo, ac etiam communis ufus antidota . Frimtim ucro profimt olcofa , ac pinguia : item quan aic! j-frgidA 
