Scolopendrae 
morfus reme 
dia. 
Scorpionum 
genera ex Ni 
candro . 
Scorpionum 
ictus, & cura- 
sio ex Actio , 
q6G AND, MATTHIOLI C..OMM, 
remfen tant , H arum morfibus ( ut Diofcorides Ait ) auxiliantur afihodeli femn&r flores ex uino poti, 05«**^ 
/ ut fer ibit Actius ) ea omnia fi olopmdrs idibus medentur , qus pnmim muris aranei morfibus conueniuntfie q» 
rum curatione paulo inferius dicemus . P raifirunt antiquorum nonnulli cinerem aceto fubadum , er uulnerimum, 
itm fallam : prsterea pulegium, rutam, mentham ex uino potam , De marinis Scolopendr is tradidimus J»P em 
libro fecundo Nec tamen mihi compertum efl , aliam noxam ab ijs infirri, quam ingentem pruritum ijs tantum p* 
tibus , quibus 'inhs fiunt ( utfiribit Arifioteles , er Diofcorides) earum erucarum more, qua- pilis horrent , 0" f 
prsfirtim in pinu uitam agunt . 
Scorpio, Cap. XLIIII, t* 
Scorpionis morfu inflammari ftatim incipitlocus , & indurefeit , ac intentus rubet yicH- 
(imque dolore premitur : modo fiquidem exsftuat , modo frigore occupatur . Labor repente * 
& aliquando meliufcule habet, aliquando recrudefeit. Confequitur fudor , horroris fenfus, & ^ 
mor . Extrema: corporis partes refrigefeunt , inguipa extolluntur , per fedem flatus exeunt , ca^ 
eriguntur, pallor membra decolorat, & dolor, tanquam ex pungente acu,pervniuerfam cutem 
titur. Percufsisprsefenti cft auxilio ficulneum lac in vulnus inftijlatum. Scorpius ipfe,qui ^ 
vibrauit , tritus , & pcrcuflo loco impolitus , fus plags remedium cft , ob escam quandam naturaru 
( vt conllat ) difeordiam , qus antipathia appellatur, Prsterea tritus, & impolitus cum fale, bn‘ 
mine,& althsa, fcorpius conuenit. Sulphur ignem non expertum, refina terebinthina exceptu ’ 
&emplaftrimodo adie&um, auxiliatur. Itidem galbanum ad fplenij formam duarum, & calami ' 
tha, qus trita illinatur ,& farina hordei in vino parata, in dcccdo ruts. Semen trifolis h&\>V' 
tum , & vulneri inicarum opitulatur . Hsc ad affedum locum pertinent . Poft hsc quam ctt> 
cifsimis potionibus vtendum, cuiufmodi funt ariftolochis, prsfertim corticis bins drachma cl 
vino, tufa gentiana, &pulegium decodum, &baccs lauripauco numero trita?, & calamjntha c \ ■ 
pofca, in qua magnopere diifcoqui debet : cupreflus cum vino , & ruta , nec fecus ficulneum lac : 
pitium, fi adiit: fin defideretur, peucedani fueeo utendum, efficax cft potum trifolij ,& ocimi 
men . Horum autem omnium uicem penfat iugis lauacri ufus , euocatus fudor , & diluts u»» P 
pones , 
Plvra, dc uaria antiquis numerantur Scorpionum genera, ut latius libro fecundo diximus, quorum alij ™ 
tum, alij parum fuo idu officiunt .Porro Nicander in theriacis feribit eorum o£io reperiri genera, his uerbis -H' 
dum aculeo dolorifica armatum fiorpionem canam , eiusq ; tetricum genus , Quorum primus albicans , neque Jo’ 1 
cus, neque lethalis efl , Sed cui rutiU geme micant, calorem flagrantemq- mortalibus furorem incufiit,quo malo ) 
mines horrore concutiuntur , cr frigore , perinde acquijibre diuexantur ,cr acrifiti incenduntur . QuiliUj M 
efi malam trepidationem , CT motionem tribuit hominibus , quos percuffirit , qui ceu attoniti , cr uani, c r flulti rif 
dent Alius uiridante colore , qui fimul dc corpus hominis concu ferit, tremores , crfiigora iUico admittit, acris# 
orando talibus uidetur circumflare, etiam fi fol ardentifiime radijsfuis flagret . Talis tantaque eiusflimuli afflidt* 
cuius uertebr * nouem ( lego fiptem,cm non plures fcorpionum caudis inejfi comperiantur)m(turis connexs ap’ 
ce fuo nocent . Alius liuido colore,ingentem aluum gefiat, latumq; ; herba enim nefietis, fimper infaturabths nu" c ’ ^ 
corpus etiam hominis exedensjnguim infolubili idu nocens : tam uehemens eius genis, & ori morfus infitus,infix u £ 
que efi . Deprehendes itidem fimilemfeorpione litorali fiu marino cancro, qui albentes algas fludumq ; maris dece 
pit pafiendo . Alij rurfus incuruis squales plane paguris uidentur, corpore grandes , chelis, er forcipibus squej ^ 
lidi, atque paguri, qui infaxofis cauernis danor antes fibi timent . quinetiam e paguris tales fiorpiones, genus 
tumfuum ducunt . Nam cum rupes,tenuesq; multum flrepentis maris reliquerint algas, eos ex mari inef cantes pifi 
t , Ai...,. irnUvt <r<r* niAnc CuUpunt- u hi ftmlprn fieVultT . 
animaduertendus, cuius fumrnum uerticiUum pramigrum efijncxtinftamcp noxam infligit, hominibus certe mjr-L 
fimus iUe obliquo greffu corpus flamnue fimile commouens : pueris uero , cr natu minoribus celerem interitu m 
duxit : quibus Gr circum terga denfa; ale expanduntur locutis fruges rodenti non difiimiles .hattenus Nicandf^ 
C stehm fcorpionum iduum indicia, cr curationem confcripfit diligenti fimi Aetius hb.xui.cap.xix .fic 
quiens. A Scorpio percuffos uebementifiimus plaga: dolor confequitur, frigiditas^ ac tenfio,cr fiupor : circdfyF 
gam , cr totum corpus frigidus fudor : his , qui iuxta infimas partes per cu fi funt , inguina excitantur , ac m ‘ 
fiunt ; qui uero circa fupernasjocus fub alis. Et hsc quidem leuiter pcrcufis adfunt. Validius autem idis ardor ^ 
ca plagam adefi, quemadmodum inambudis,er uerrucanm indar formicarum eruptio circa labra, cr t0 
corpus , ut grandine fi impeti putent . Facies didorquetur , fordes circa oculos adfunt glutinofe,cr hfcryms u) , 
fis : durities articulorum^tnusq-, procidit, cum egerendi cupiditate : fiuma circa os efi,ey uomitus largus, fi^u^ . 
conuulfiones opidbotonicis fimiles . Hir igitur firpyUum, altbss radicem , er elapbobofium bibendum pr* be ^ 
Trster opinionem autem facit elapbobo fcus , tum uiridis comefia\, tum ficca pota . Cochleam item hortulan m a 
xime accipito, eme# una cum operimento tritam,plags imponito, cr confiflim fiiabis dolorem . Idem etiam 
terreni facere dicuntur . Prodefl pmereafluuiatilis cancer tritus, addito lafire, in uino potus . Confirt uer e * 
reda , aut uiridis ataplafmatis modo impofita, aut ficu in puluerem pota , Conducit etimnum puluis ex 
60 
