IN LIB. SEXTVM DIOSCORIDIS. n icf 
tUt >CT profcrpens. Siccitas uebemens inefl ori,ardor,exolutio,® frigidi horroris infultusjliquado et hilis uomitus 
tormina,capitis grauitas,uertigo,paHor,fingultus,frbris, fpiritus e r anhelitus celer .color plumbeus,®- frigidus fu* 
dor. Mors in horis feptem , aut ut longifiime ab fit, tertia die,in his qui non feritantur,® maxime bis, qui a uipera f ce- 
toina funt itii. hac ille . Qua omnia Nicandro accepta referri poffunt : fiquidem is in tberiacis ita ad Latinufenfum, 
Jeribit. Hinc lutiu d uipera manante uiatores diuulgdt : duos enim inflar nerui acutos mafeuti dentes in ore fuo uirus 
e ruftantes,oJlentant : uipera uero fcemina frmperplures exerit.pcrniciofo fuo ore infultans . Atqui in carne icti fa- 
c ilc latos dentes perpendas . Porro e uipera: infida plaga fanies alicis pinguedini fimilis, alias cruenta , interdum fi- 
nc ndo colore confriatur. Sed qu£ ulcus ipfum caro circundat, geminans graui offert fefe tumore : interdii rubens, 
tU!nc J; palam liuida cernitur : qttandoq ; etiam aquofum onus concipit, frequentes praterea buU£, ceu uacui per igne 
tumores, perinde ac corpus igni fit ambufltvn, in cutefuperne ebulliunt, illic fubinde putredines circumcirca accur =■ 
Tunt > ali£ quidem feorlum d uulncre , ali£ circaplagam ueneno non difimilem mortem edentes . Affiera itaque no- 
** , uchementercp ignefeens totum corpus exedit : hic per guttur, atque collum coeuntes fonitus, agminatim Rrcput : 
quinctiam oculorum uertigine inceret . lllicoq- membris grauans imbecillitas , er lumbis anxietas uenit : at in capite 
v aliginofum onus confifiit . Atqui Laboratis ille aliis fiti aridum guttur fuum exiccat ,fapeq : • ex unguibus eum frigus 
tenet . Hyberna autem niue exuberans grando, omnia membra degrauat . Crebro etiam biliofos uentrisfui tumores 
'Xpuit, toto corpore pallens , ac humem circa membra [udor niuis iaclu frigidior circunfunditur . Colorem interdii 
ll »idi plumbi gerit , aliis obfcurum , mox floribus fimilis ejl £ris . hadenus Nicander . Vraflat igitur ( ut Aetius Viperarum 
or ejl) priufqudm cruenta prodeat urina , allij plurimum deuorare , er ttinum meracum copiofum bibere , exci= morius reme 
j ^tis fubinde uomitibus . Efficaci fimum enimeis remedium ejl allij efus , ac meracior uini potio , inquit Archigenes , dia • 
^deo ut fi quis multum eius fuflineat ufus, itanfi meri potum,nulloalio auxilio opus habeat. Conuenit ite maxime the 
r ‘aca ex uiperis fine dilatione pota, er uulneri lUico fuperpofita . Quin er ipfa uipera excoriata , capite , er cauda 
a ^fcifis , interaneis omnibus medis , anguillarum modo coda , er d demorfis deuorata , maximum idis pr a fidium 
flfert . Caput autem d ttiua amputatum, diligenter per uolfeUam prehenfum , morfuifi impofitum, ea parte adhuc ca= 
l^nte, qux ceruicem contigit , uenenum id mirifice extrahit . Conducit er difjcdam gallinam adhuc interne calentem 
Ya °rfui imponere, idq ; alijs pariter diffedis,fi-equcnter , crafiidue repetere . Oportet etiam fcalpello per ambitum 
^morfum locum circunciderc,® cucurbitulas fubinde admoucre . A cucurbitulis foliorum fraxini fuccus in potu 
** bibendus, ejl , er exprejja d fucco filia uulneri illinenda : ejl enim ualdc efficax ad uiperarum morfus fraxinus ar = 
° or • Meliffophylli item filia , ®f iccus tum ex uino potus , tum uulneri exterius illitus , tundens auxilium confirt , 
j ^iamfi iam moriatur ager . Aiunt pr£terea ,fi quis melanthij drachmas quatitor edat, non morituru . Similiter et ia 
*telapbr oditos herba efficax ejl , er cancri fluuiales cum lade triti , er poti , er uulneri adhibiti . Magnifice etiam 
Profrnt ran£ cod£, er in cibum fumpta , er iufculum earum fubinde bibit um . Vraflat et naflurtium plurimum ede= 
* e > «d tritum ex uino bibere . facit autem ad id mirifici tefiudinis (anguis exiccatus , er cum fylueflri cumino pol 
. V tendunt etiam omnibus communibus remedijs Juprd fepius relatis : quippe fuperuacaneum fuerit eadem iam 
J -P £ repetere . Maxime uero utendum efl dnchufa radice, ® beliotropio cum uino. dandus er hamatites lapis . Au- 
diantur er raphani in cibo accepti , er deinde uomitu rcietii, exhibita ftatim d uomitu Andromachi tberiaca . P ofi, 
Ifarificxtionem, er gallinarum mpojitionem, uulnus ex trifilij bituminofi decofto calido , diu proluendum ac fiuen= 
efl : nam fi pauco id tempore fiat , demorfi peius afficiuntur . Deinde porrum er panem cum fale illini conuenit , 
iut allium cum aceto, aut ipfius exufh , aut fraxini cinerem, aut alium quemuis cum aceto , aut baftuU regis , aut fy = 
(;j 'ontori filia cum pane : aut lauri tenellis filijs, codis er cum oleo tritis integatur locus, aut caprino der cor e , prius- 
S«4:» claudatur . Qstcrim, ut libro de tberiaca ad P ifonem auttor efl Galenus, non modo e uiperarum morfrbus rea. 
1,1 ahitur uenenu appofico tantum, ut Aetius inquit, uipera capite ; fed ipfa quocp uipera tota contufa, er uulneri im* 
Poftta . Contra uiperarum morfus mirifice medetur echij epotus fuccus, herbaq; ipfa uulneri impofita, ut fuperius lia 
° r ° quarto prodidimus , illius Alcibij htftorim referentes, d quo echium Alcibiadis cognomentum accepit . quando * 
ftidem planta hac ( ut ipfc Diofcoridcsteftatur) facultatibus adeo prsflantibus infignitur , ut epota eius radix ex 
""io , non per cu fis modo dferpentibus opituletur -,fed eos quoq ; qui antea biberint, feriri non patiatur . Commen= Sim . 
itetimnum aduerfus uiperarum morfus Diofcorides fparfim infuis de medica materia libris, prater ea qus hoc dicamgta 
u pitc retulit, alia prsflantifiima fimplicia medicamenta, partim exterius applicanda, partirn bibenda , uel comedens Diofcoride.* 
^ > quorum nonnulla hic fubijciam . Vulneri igitur exterius iUita conferunt , iuniperi, er fraxini filia, tritici fur fu 
i, Y f ex ruta decotto incofta , erui farina uino macerata ,fciUa cx aceto firuefatta ,pcrfonata , ebuli , er fambuci ra- 
’ i„ uino dixitafrarmentitius cinis aceto ftbdlus ,aliaq ; complura, qua breuitati Rudentes nunc filent io inuol- 
M ^us . fota uero profunt exfia odorata , cojlum , myrica femen, pijlacia, certti genitale exiccatum , tritum ® p 0 - 
cbondrylla, anagallidis fuccus, ferula medulla , apdrinc , rubia radicis , er terrefrris tribuli fuccus : auxiliatur 
bryonia radix. Admirandos infuper p rabet effetius radix iUa,quam Goritienfrs ab auxiliari eius ui Serpenti* 
^ uocunt, cuius hifioriam, paritercp ufus rationem fuperius libro fecundo tradidimus . Verian prater hac prafen * 
< " Ie ° remedio fanat noftrd quinta effentii , cochlearis menfura pluries eodem die pota : item oleum nofirum de fcor= 
1^‘bus, dc quo etiam japius ditium cfi , ea ratione inuntium , quam fuperius ipfius conficiendi modum deferibentes 
firmus . in viperarum quoque genere ea nimirum immanis fira recenferipotefl, quam AmmodxIEN Ammodit-c 
frfit, cuius etfi nufquam, quod extet, meminerit Diofcorides ; minime tamen (ilentio pratereundum efl , quin hac hi( *°m , & 
t| ueneni remedia dcfcribxntur . Siquidem Ammodita, meo iudicio, in pluribiis Italia ® lUyria locis reperiun => venefica U1S ■ 
prxfertim in GoritUr.fi comitatu , er lapidia montibus . Efl enim fira hac uipera omnino fimilis , praterquam 
, 1 i capite fit ampliore , ® maxillis latioribus , quodfi ultimo roftrofuperiori parte eminentiam quandam habeat , 
T t acuta 
