IN LIB. SEXTVM DIOSCORIDIS. 
775 
Re peri o apud eos audores, qui animaliuhiftorias tradunt, tria A flidum genera confiitui,crunwnquod= Afpidis per- 
que , ubi hominem morfu comprehenderit , celerrime mortem injirre ; quippe tanta cfl earum ueneniuis in hominum *“ clolus litus 
necent , ut rariflimi [eruentur, qui ab eis percufii fuerint]. De his feribens Galenus libro de theridea ad Vifonemftc & senm • 
inquit . Inter aflides nominata ptyas collum exporrigens , er flati; metita longitudine , perinde ac fi tunc rationalis 
fera fada effet,uenenum folerter corporibus influit . H arum itaq; ferarum una ( [quidem triafunt Aflidum genera, 
ptyas dida,cherfea,cr chelidonia) reginam ferunt Cleopatram , cum uellet cufiodes Utere, fatim , er citra fufli* 
donem mortem /ibi confciuiffe . H<ee ille, qui fubinde pluribus Indorum cnarrauit tam inuifli animi hiufce moribun = 
d.e regina: . Catterum chelidoniam uocatam, id nominis fi 'ibi compdrajje uolunt,quod hirundinu modo dorfo nigricet , 
er candicet aluo . quemadmodum cr ptyas altera dicitur , quod in hominem expuat . cherfaa uero ita diCia efi,quou 
1 0 in mediterraneis femper degat . Harum omnium meminit Aetius libro viu.cap. xx./ic inquies . Aflidum apud Afpidum hi- 
fi rarum feriptores tres flectes reperiuntur . quadam enim ex eis terreflres appellantur : quadam uero chelidonia : , 
qu£ circa fluuiorum ripas , prafertim Nili , latibula habent : alia : uero ptyades nominantur . Terreflres quidem igi = 
tur maiores funt , er quandoque ufq ; ad quinque cubitorum longitudinem reperiuntur . AI axinne uero ptyades, cine* 
reo funt colore , uiridiq ; , er ad auri colorem inclinante . Terreflres uero ut plurimum cr ipfie cinerei funt coloris , 
manquam crfubuirid.es reperiuntur . Ceterum accefliones , cr ligna communia funt in his , quos aflndes momorde * 
runt . Vulnera enim in demorfo loco, ueluti ab acu punda inueniuntur : bina quidem ex maris morfu, exfcemeUa: ue= 
ro quatuor citra magnum dolorem , a quibus nihil effluit , nifl uiolentum animal fit, quod morfum inflixit . Confequi * 
tur autem stupor, pallor, frontis refrigeratio , aflidui hiatus,palpebrarum nidationes,coUi inclinatio , capitis grani* 
tas fegnities,crcolldpfio in fomnum profundum, ad finem uero cr conuulfio. Mors autem in tribus ad fummum ho* 
ris ex terreflris morfu [equitur : in chelidonia: uero tdu prxfentiflima adefl . Porro his , qui 'a ptyade confluuntur , 
caligo oculorum fuc cedit, cr cordis dolor, faciei tumor ac auditus corruptio : tardius autem mors confequitur . A u* 
xilium autem abaflide morfl flrunt , CT praefert im quos ptyas momordit, ex acerrimi aceti potu : dandum autem 
e a cuouflue aceti qualitatem circa dextram praecordiorum partem perceptcnt .hepar enim in morfr abaflide pri* 
mum aiunt fenfu priuari . C£terkm ai pr£notionem , an uidurusfit pcrcuffus , centaurium cum uino tritum biben* 
dum enubent -fi quidem enim euomet pharmacum , morietur-, fi non, uniet . Quo uero ueneni in corpus diflributi uis 
prob* euomatur, allia trita cum zytho exhibenda funt , donec naufeabunius reddatur male affedus . aut opopanax 
lum vino diluto detur, cr conflftim euomet . Numius autem inquit . Origanum uiridem, aut aridam pro £gri uinbus 
cum uino dato, p ofl uomitum antidotis theriacis utendum, cr communibus remedijs pradidis. Vtiliter autem ad pia * 
m i m p onU n tt ir pofl cucurbitarum adhibitionem , cr fcarificationem , centaurium cum myrrha , cr modico opio . 
I o Rumex autem fi cataplafmatis modo imponatur , nihil Udetur . P r£ter opinionem uero auxiliatur theriacd tum pia* 
o£ impofitdytum pota . Vrofunt autem cr afridu£ excitationes cum euulftonibus,cr plagis,cr umuerfi corporis mos 
tus , cr aqua marina calida pro fomento aflerfa . hadenus de Aflidibus Aetius . Efficaci fimum porro , cr omnium , 
quantum equidem expertus fum , pwftantifiimum antidotum contra uenenofim idum aflidum , quas furdas dicunt , 
qu£ in Italia pluribus in locis reperiuntur,eft noflra quinta cffentia,ex aqua uitx cr antidoto noflro conflda.Quip* 
pe cum tenuium admodum fit partium , idu oculi in uniuerfum corpus diffunditur, ucnas , cr arterias c onflftim per* 
means. Vnde prohibet, ne [anguis cr fliritus in uafis refi-igerati cogantur : atque audo calore innato, ueneni uim ar * 
cet potentifime, idc^fuperat citiflimc . 
»o 
Bafilifcus. 
Cap. L V . 
4o 
Erasistratvs ia libro , quem de medicaminibus, & uenenis condidit, de uocato bafili- 
f f ' e ita refert . Cum bafilifcus momorderit , uulnus ad auri colorem efflauefeit . Itaq; in plurimis, 
co - - e i aC ulantur, comites notse^ita fe habent. Ad bafilifei morfum, ut idem Erafiftratus au- 
ftm-cft auxiliatur caftorij drachma in uino pota : item papaueris fuccus . Iduum remedia ita fe ha- 
bent. 
Mvi tiplex uariaq; efl apud ferarum feriptores Bafllifcihidoria, quem Latini Regulum uocant . Sunt Bafilifei ua- 
enim <vni feribant tant£ perniciei animal effe Bafilifcum,utfolo oculorum intuitu , alij flbilo tantum, alij halitu, alij «* hiftoria. 
uero morfu homines ftatim interimat . Nec defunt qui uulgi opinionem fecuti , ex antiqui gaUi ouo hanc fmifl imam 
feram nafcibutant . Ex hac itaquehiflorU uarietate , ac inconflantia facile adducor , ut credam, plerofque biforia 
° bafilifc ut fabularem,difcripfif]e . I d quod etiam probf T>iofcorides fenflffe,atq-, adeo noflro iudicio addipulari ui* 
detur Siquidem is ne cum alijsaccufaretur , Erafiftratum citauit,audoremq ; hiflori£ huius fleit . Bafilifei meminit 
G denus libro de tberiaca ad P ifonem (fi tamen liber iUe inter legitimos cenfctur)ubi fic inquit. Bafilifcus beUua fub - 
flaua cr triplici frontis apice munita , tantummodo confledus,cr quando fibilat auditus , uidentes fe , cr audientes 
necat • atq- fi quod aliud animal illum etiam mortuum attingit ftatim moritur . Hinc aiunt omne aliud reptiliu genus 
caucre ne bafilifco uicinumhabitet . Libro uero x. cap. primo de fimplicium medicamentorum facultatibus idem 
contra Xenocratem feribens , non omnino Bafilifei hifloriam comprobare uidetur,fic inquiens . Nam beftiamfeu fe* 
ram regimi, quam uocant friplov , ne uidere quidem mihi unquam contigit : cr fi uera funt, qti£ dciUa 
referuntur , pcriculofum etiam efl uel prope accedere adhoc animal. Aelianus pmercaBaplifcum tanta ueneni 
c acuitate , cr immanitate pollere ait, ut quanuis magnitudine dodrantale non excedat menfuram -Jerpentes tamen om* 
° nes etiam ingentes fuo duntaxat halitu extinguat , adeo ut uirga quoque c longinquo contadus ,iUico tangentem 
® conficiat. 
