Clafsis Prima . 
ii 
adhibita , ctiamfi aliquando f«la manu thymia- 
ma Tumendum cflet, ut Deus praecipiebat. Atta- 
men nunquam hoc facrae pagina: affirmant , fed 
lolum , ut manu Tumeretur non quidem incen- 
ium fed thymiama, de quo etiam dubitari poteft. 
Sicuti enim cum dicitur Ajjumptoquc thuribulo y 
quod deprunis altaris impleverit , vel cum dici- 
tur 5 tolle tburibulum t & haqflo igne de altari 
tnitte incenfum defuper^noa interdicitur uTus ali- 
cujus inftrumenti » puta forcipis aptae ad carbo- 
nes de altari excipiendos , ita pariter cum dici- 
tur , mitte incenfum defuper vel , hauries manu 
compojitum thyamiama , poterat hoc apto inftru- 
mento hauriri a manu , ac praefertim tali inftru- 
mento manus indigebat, ne manus faedaretur 
thymiamate , quod ex aromatibus in pulverem 
redaCtis componebatur , ut notum eft Tacrarum 
paginarum peritis ; & clare probatur cap. 30. 
Exodi , ubi dicitur faciefque thymiama compofi- 
tttm&c. cumque in tenuiffimum pulverem uni- 
'verfa contuderis pones ex eo &c. Sciunt etiam 
periti fuiffe in templo (ut dicitur 3. Reg. 6 .) 
Vas aquae magnum, in quo Sacerdotes miniftra- 
turi incenTum, five lucernas ordinaturi , manus, 
& pedes abluere , & purgare tenebantur, ficque 
abluti, & purgati facrum Dei tabernaculum in- 
grediebantur, ita dicitur . Exodi 30. ubi de fa- 
brica ejus labri feribitur. Et miffa aqua lava - 
hunt in ea Aaron , & filii ejus manus fuas , dr pe- 
des , quando tngrefjuri funt tabernaculum T ejli- 
monii, qUan ao «ccejjuri funt ad altare , ut of- 
ferant in eo thymiama Domino . Quomodo ergo 
jnanus mundas habere potuifTent, & non potius 
lordidatas, ii manu , nullo inftrumento munita, 
* ymiama ex vafe thurario accepiffent in te- 
nuiflimum pulverem reda&um $ 
His adde Antiquorum ritum, qui faepe pauca 
^,rarKi^thuris accenfis prunis imponebant : id 
jn° vidius videtur indicafle lib.3. deTrift. 
3- quae eft de fuo natali dicens . 
umt a cingetur florentibus ara coronis 
<*■ 
Dius An r Cm P rototo j at manifeftum eft fae- 
!L CS ln Elatione thuris ipfius motus 
banf A ^Tervaffe > ex quibus auguria capta- 
Un ;„ * . ® c ^ u * ex paucis thuris granis, imo 
cui iMr Cri o° tU ^ c 9 U,S ne 8 eC ^ Quse dubio pro- 
bantur V ° Cochleari facilius, & decentius fume- 
Wtk* 66 " 1 - Quod tamen Jo: Stcphanus 
fis Carh T * ca P* 9 ‘ num *3*^ e RitibusEccle- 
mis d!cr;^- 1C:£a,c, Antiquos Chriftianos fum- 
EcclefS ' S pcrficere • At fi Catholicae 
( mine „ nci( l u iffimo ftatuto five confuetudine , 
cerdos „S. Cn ° ri § incm invenire non potui ) Sa- 
thnrihni . Ur Cochleari ad fumendum thus ex 
0 5 ta ^ ern ritum ex Gentium ritibus ori- 
ginem habuifte nos pofle credere , quis neget > 
ut nonnulli alii ritus originem habuerunt . 
5 1 M P V L /. 
D UM de Sacrificiis fermo eft , aliud inftru- 
menti genus fefc offert , cujus in illis fre- 
quentiflimus erat , fcilicet ad vinum libandum. 
Ufus enim libationum in quocumque Sacrorum 
genere erat etiam apud Ethnicos , qui antiquos, 
& Divinos imitabantur. In Sac.Script. Exodi 
cap.25. ita praecipitur. Parabis , & acetabula ac 
Phialas , Thuribula , & Cyathos , in quibus offe- 
renda funt libamina . Ut vero a nomine exor- 
diamur Libare eft aliquid leviter deguftare , vel 
Lahiare ideft fupremis labiis aliquid attre&are, 
ut alii dicunt , ac propterea de liquoribus tan- 
tum deguftatio.vere dicitur . Haec autem liba- 
tio adeo neceftaria in Sacris cenfebatur , ut ab 
ea Sacrificium exordium fumeret , etiam ante- 
quam hoftia maciaretur . Primo enim quotquot 
ad facrificium conveniebant , vinum degufta- 
bant . Ita Rofinus lib.3. cap .33. ait: Deinde Sa- 
cerdos vinum afpe r gebat , fed priufquam id ef- 
funderet Simpulo ifeu Simpuvio ligneo vel fi ft ili 
admodum parvo , & ipfe leviter delibabat , & 
ajlantibus degujlaudum deferebat , ut pariter li- 
barent . Quare Juvenalis Satira 6 . 
Simpuvium ridere Numa nigrumque catinum. 
Hinc Simpulatrices mulieres Sacris deditae , ut 
Feftus ait . Ejus inftrumenti meminit Cicero 
in 3. de Legib, & Plinius lib.35. vocatur etiam 
Simpinium . Arnobius agens de vino in Sacrifi- 
ciis ; Date qutfo (inquit) Deis immortalibus , ut 
bibant fcyphos , byios , pateras fympiniaque de- 
promite. Apud antiquos Scriptores Graecos eft 
poculi genus Dtpajlron appellatum , quod vi- 
num minutatim effunderet*, a Guttis guttum ap- 
pellarunt, a minutatim fumendo. Simpulum no- 
minavere . In ejus locum in conviviis e Graecia 
fucceflit Epichyfis, & Cyathus, in Sacrificiis re- 
manfit Gurtus , & Simpulum . Haec Varro apud 
Giraldum Syntag.17.pag.43 5. 
Cujus fuerint formae vafa libaminum in lege 
Moyfi, quae Cyathos facer textus appellat, igno- 
tum effc omnino , docet Scacchus Myroch.2. 
cap.43.At ne finonymorum copia, quibusScri- 
ptores vafa libaminum , &alia, quorum ufus 
frequens erat in Sacris, confufionem pariat, no- 
tandum eft , triplex praecipue vaforum genus 
adhibitum fuiffe in ufu vini, quo fere nullum fa- 
crum carebat , ut patet in quamplurimis vetu- 
ftiffimis lapidibus ac nummis. Primo enim vas 
erat Prtefericulum dittum , ideft vas anfatum, 
cujus forma exhibetur in nummis praecipue 
Marci Antonii , & Pompeji apud Choul dc Re- 
lig. pag.i 90. & fortafle ante Sacrificium vinum 
B 2 ex. 
