I 
Clafsis Quarta. 136 
golus in notis ad Panvinium , ut o&o lora feci- 
bus poflent diftinguendo temperare , totiufque 
vi corporis equos retinere. 
Cur autem in Lucerna hac Quadrigarius vi- 
j 0r expreffus fuerit , occafio ariolandi potius 
datur , quam aliquid certo exponendi . Illam 
hiiife comparam , ut in ejufmodi hominis fepnl- 
c hro arderet , fi quis affirmaverit, non improbo, 
affirmabo tamen Lucernas non femper effidfas , 
l >tin fepulchris deponerentur, fed fxpe Artifices 
5 a fdem pro fuo libitu figuris ornafie , quas de- 
J nde pretio fibi comparabant coereri , vel ut in_> 
delubris Numinum quae colebant , dicarent , vel 
et iam in domibus ad privatos ufus adhiberent . 
Saspe etiam deferviebant in fornicibus , & fub- 
terraneis locis, ut in Lupanaribus, ubi exiguum 
himen paffim lychni accenfi reddebant . De qua 
Tertullianus . Cur die lati non laureis pojles 
adumbramus , nec lucernis diem infringimus ? ho- 
ne Jla re y & folemnitate publica exigente , indi- 
Car e domui tui habitum alicujus novi lupanariti 
18 
L Ucerna globulis exornatadn gyrum difpo- 
fitis oftendir Sphingem ; in qua animal re- 
P r «fentatur duplicis generis , muliebre caput 
vitta eft redimitu n, ficut apparet in iis , 
Romam ex /Egypto dedudrar paffirru 
In Urbe videntur . Calanticam habetafummo 
Vei 'tice ad occipitium , facie decora collo tenus ; 
at infra , corpore velut equino , cruribus, ac pe- 
dibus leoninis . 
Fuit fine dubio haec lucerna fepulchralis, nam 
•^tiqui fphinges paffim fepulchris imponebant, 
T Jl;1 , & integram Pyramidem fub imagino 
i.Pningis in jEgypto conditam teftatur Plinius 
lib 
36 . cap. 52. maxime vero circa loca, in qui- 
. o ‘-if' • ^ V V. i >0 WUVU JVl.a^ IU 
Us folet exundare Nilus , ficut Heliopoli , & in 
c Jet'to memphitico. Nihil autem figniheabant, 
rc ffirente P. Kircheroin Oedypo Synr.3. tom. 3. 
nffi Nili inundationem, non enim talia Animalia 
Cx P 1 'itnebant TEgyptii , quod crederent alicubi 
re perirj , fed ad connotanda reconditiora men- 
* Is ffinfu. Cum autem incrementa Nili menfo 
Jul 
cur r 
10 > & Augufto durent , & Sol iis menfibus 
‘tna ex parte Leonis , & Virginis ligna, per- 
at ; ex Virgine , & Leone formare monftra 
0ll ffieverunt , quae Sphinges appellabant, erant- 
l t! ^ ftatu«e Nilo confecratae . 
Lii Ccrna m vero propofitam dicatam fuiflo 
^inervce putamus , nam Minerva Sphingem ge- 
are folebat . Confirmat hanc opinionem capyt 
Muliebre , quod ad inftar Manubrii lucernae im- 
Iriln ct . Ifidem tamen illud refert; nam efforma- 
ta cum coma torta , & reflexa , & modium 
geftat in capite abundantiae fymbolum . At ean- 
dem fuiffe Ifidem cum Minerva nullus antiqua- 
rum fabularum peritus nefeit : Quot etiam no- 
minibus Ifidem fuiffe vocatam docuimus alibi 
cum Apulejo lib.i 1 . Metamorph. En adfutn ait 
illa &c. 
19 & 20 
L Ucerna prima milite armatum exhibet, qui 
ftri&o acinace , clypeoque munitus con- 
tra noflem invehitur. Alia vero fubfequens nu- 
mero 20. indicata Militem quiefeentem , & fub 
armorum pondere defatigatum . Utramque ac- 
cenfam fuiffe, ut in fepulchro alicujus militis ar- 
deret , ad indicandam fortitudinem bellicarru 
Viri , qui lingulari certamine ftrenuum hoftem 
interfecerit , expreffie icunculae declarant . Du- 
bitari autem poteft an fuerint milites in Acio 
occifi , an potius ex Gladiatoribus, qui in Thea- 
tris , fcu in Conviviis, atque etiam in Funeribus 
dimicabant. Norunt antiqux eruditionis feru- 
tatores , quam frequentia fuerint , apud Roma- 
nos praecipue Gladiatorum fpc&acula in Thea- 
tris , in quibus ait Tertullianus lib.de ipeftac. 
Gladiatores innocentes in ludum veniebant , ut 
publica voluptatis hofiia fierent . Quam artem 
oladiatoriam , etfi plurimum homines viliffimi 
mercenarii exercuerint, aliquando tamen etiam 
Viros nobiles, & primarios , quin etiam Duces, 
& Imperatores ipfos illam exercuilfc affirmat 
inter alios Athenaeus , & Demetrius Sceptius 
qui lib. i2. Troici ornatus haec fcripfit : Apud 
Arotiochum Regem , qui magnus dicebatur , non 
amici folum Regis in arma tripudiabant , in canisy 
fed ipfe etiam Rex . Julius Capitolinus afferit 
Commodum Imperatorem fuiffe Gladiatorem , 
eximium , & in publicis Theatris , fpreta impe- 
ratoria dignitate , gladiatoris parces adimpleffe. 
Norunt etiam , quod animus meminiffe hor- 
ret, exclamat Laurentius Pignorius de fervis 
pag. mihi 1 94. in convivium receptos fuiffe hu- 
jufmodi gladiatores a quibufdam adeo familia- 
riter, ut non poffim non mirari praepofteruiru 
Philofophi hominis confilium , qui non has tra- 
bicas fcenas , fed etiamnum in convivio impro- 
baverit ludicram pugnam , de his Silius lib.i 1. 
Cffin etiam exhilarare Viris convivia cade 
Mos olim , & mifcere epulis fpeft acula dira 
Certantum ferro fape , & fuper ipfa cadentem 
Pocula , refperfis non parco f anguine menfis . 
Quare conveniunt hifce cruentis fpedaculis illa 
Petri Chrvfologi ferm. 137. In arenam vertitur 
domus , menfa migrat in caveam , fiunt de pran- 
foribus fpe&atores , furore mutatur convivium 
fit cibus caedes., vinum tranfit in fanguinem. 
O No- 
