176 Mufasi Kircheriani 
FIBULA i & BULLA EQUESTRIS . 
E X fragmentis ameis, qua: in Mufteo funt , 
hic expreflam nu. 2. & 3. vides fibulam , 
& bullam . Hanc Equi frasno ornamentum^ 
fuifle, illam vero ad lora conjungenda alicujus 
Biga: , feu Qu ad riga: adhibitam non dubito. 
Hoc enim ejus forma, & craflitudo fuadent . 
Notum eft eruditis quanta pompa, & luxu equos 
& currus exornarent Antiqui, prircipue poft 
Caffiaris tempora, cum Divorum Principu m_> 
li mu lacra in Circen/i pompa fuper Tbenfas , 
ideft facra vehicula ferebantur. De quibus Ma- 
crobius hb. 1. Saturn. & luculenter Panvinius 
qui lih.2". exhibet odio Pompas Circen fes in an- 
tiquis nummis expreflas . 
Frama autem , & ftrata equorum primum in- 
venire Pelethronium affirmat Plinius cap. 56. 
lib. 7. & Virgilius. 
Erana Pelethronii Lapit ha agrofque dedere 
Impojiti dorfo &c. 
Lapithas Pelethronius Virgilius nominat a Pa- 
lechronio Thcflaliae monte , quem incolebant , 
Ubi primum domitos equas fui fle tradunt , uti 
notat Turr. cap. 9. lib. 2. 
De Ephippio vero, quod vulgus Sellam no- 
minat, a ledendo ut affirmat Ilidorus, dicendum 
eft Antiquis pro Sella fuilfe ftragulam , hoc eft 
parvum Aratum, quod eleganter intextum prg- 
fert asneus equus Marci Aurelii Antonini in_> 
Romano Capitolio a Paulo III. Pont. Max. col- 
locatus ; at cum llapcdibus careat , ficuti etiam 
apparet in pluribus ec]uis lapideis : neque talis 
vox apud Antiquos ufurpetur , dicendum eft eo 
tempore adhuc non fuifle excogitatas, & ideo 
ex Plutarcho lib. 12. fcimus eos, qui militares 
vias fternebant , collocaffe in illis altiores 
quofdam lapides, veluti parva fuggefta , ex 
quibus facile quilibet poterat equos afccn- 
dere. Confirmat hxc Julius Cafar Bulenge- 
rus de Imp. Roman. lib. 5. cap. 20. dicens : 
Equites olim non habuere Jlaphas , & Jlapedas , 
fed a Jlr at oribus , nempe militibus , qui nulli Or- 
dini adferipti prajidis equum fr ano tenebant , 
CoJJccndenti Magjlratui opem ferebant An equum 
efferebantur , vel ipji tnfiliebant. Plutarchus de 
Cralfo . Eum in equum fuffulerunt ; & Eogenius 
lib. 3. cap. 24. Theodoricus Gothus non f oli tus 
uti Jlapede , aut Jlr at ore in a quum infilvit . 
Calcaria vero quamvis illo Evo in ufu fue- 
rint , refpucbat tamen illa equorum generofitas. 
Gothos autem ufos. fuifle ftapede , & calcaribus 
probant calcaria in Mufeo pofita longis ftimulis 
munita , & ftapedes , qua: olim fuifle auro cir- 
cumtegas aperte videntur , Ampliffimce illa: 
funt, ut pedem integrum commode recipiant , 
& undequaque circumdent , illis fimiles, quibus 
Turea: equitantes utuntur . 
• PVER GrMNICUS IN PALESTRA. 
B inas Statuas ameas dimidium palmutru 
aequantes profero, quibus fimilem in nullo 
Mufaso fervatam vidi ; & quidem optimo mo- 
dulo efformatas , ut indicant nura. 4. & 5- Pue- 
ros illcE exhibent nudos, pedibus , capite, & 
bracchiis gefticulantes, dum pondera , quas ma- 
nibus tenent , nituntur in altum attollere. Quid 
tali mernbiprum totiufque corporis gefiu , 
quidve ponderibus iiifce exprimere voluerit 
Artifex, diu dubitavi, tandem recolens Anti- 
quitates Romanas a Rofino relatas lib. 5. cap.5. 
Circenfes Ludi , feu exercitationes in Circis 
exhibita: in mentem venerunt , quos ludos , tc- 
fle eodem Rofino Gymnicos aliqui a nuditate 
dixerunt , quod ludentes corpora nudarent , aut 
faltem veftes exuerent , ut expeditiores, & agi- 
liores ad certamina ludicra eflent . Primarias 
horum formas, qua: in Circenfibus exhibeban- 
tur idem Rofinus enumerat . Prima erat pugna 
cum pugnis , caflihus , gladiis , fujlibus , hajlis ■> 
pilis , Jimilibufque armis certabatur . Huc fpC- 
dtat gladiatoria , cum gladiatores variis mo- 
dis dimicabant , idque fpeclante populo , ut ju- 
ventus exdis. Sanguinis, & vulnerum afpeftu 
afluefeens in bello minus i fla timeret . Huc 
quoque refertur pugna, & certamen cum Be- 
ftiis . Item Lutfta , cum alter alterum in terram 
profternere tum vi tum agilitate corporis nite- 
batur . Altera fpecies eft curfus , quam perage- 
bant currendo certa ftadia in campo , pervenie- 
bantque ad metam deftinatam. Tertia erae 
Saltatio in asquo, campo, aut inferiore ad locum 
fuperiorem , & e contra ; aut cum in equos cur- 
rufvc infiliebant, non tantum nudi , fed etiam 
armati , & cataphrafti . Quarta jaculatio difeo- 
rum , laggittarum , piiarum , telorum &c. Alias 
fpecies ludorum Rofinus profequitur , ur de 
plerifque eorum multa erudite collegit Hiero- 
nymus Mercurialis in fecundo, & tertio libro 
artis gymnaflicre , ex quo qui plura defiderat 
petere ea poteft . Nos hoc loco tantum de 
Tertia quasdam adjicimus , & prrecipue de Sal- 
tatione . 
Hac, docente Vegetio lib. 1. de re militari 
cap. 9. Juvenes qui militiae operam navare de- 
bebant, adfaltum praecipue exercendi erant 1 
quo vel foflk tranfiliuntur , vel aliqua altitudo 
fuperatur ; & cum ejufmodi difficultates eveni- 
rent, poflent fine labore tranfirc. Saltum au- 
tem in gymnafii duplici modo ufurparum inve- 
nio : altero quando (altantes vacuis manibus Cs 
ipfos in fublimc agebant , de quo verba faciens 
Arifto- 
