Clafsis Sexta. 
Vocatam , candore calci fimilem , levitate diffi- 
cilem , qua: in Agarico fumma effe folet , in_> 
Specuum fornicibus inveniri , confiftentia: mol- 
lis dum folvitur , fibrofi aliquid prceferre ; fed 
denique terrarum aliarum inftar liquefcere, nec 
ejus ortum a veri Agarici ortu diverfum videri, 
quemadmodum etiain effigie omnino ipfum re- 
fert j lingua admerefcere, quapropter , & credi, 
c ffie terram famiatn , & pro ea a multis peritis 
medicis ufurpari . Sanguinis per os rejedionibus 
prodeffe , generatim ad ea omnia adhiberi,qui- 
bus Samia terra eft conducibilis . Lac Lunas 
nonnulli appellant ob mollitiem , & candorem, 
quam praefert , dum in propriis locis colligitur. 
Terra ex Melita infula efFolTa in ea fpecu , in 
qua D. Paulus habitalTe dicitur , tadu eft afpc- 
ra , color albus ad cinereum vergens , mollis ta- 
men eft , & candida , fi lotione partes craffiores 
leparentur . Gratia Divi Pauli appellatur , eo 
quod tali terrae vim efficaciffimam impetravit 
contra ferpentium , & canis rabidi morfus , in- 
dutibus etiam vermibus oppreffis mirabiliter 
luccurrit. 
Antequam a ClafTe Terrarum fidilium difce- 
damus, mentio facienda eil Vaforum, quae prae- 
clarus civis Tufcanellenfis Alphonfus Donni- 
nus , & Senatus Populique Romani a Secretis , 
pro fua erga noftram Societatem benevolentia 
Collegio Romano liberali manu adferipiit iru 
'Tcftamcnto, quod condidit anno 165 2. & pu- 
blicis tabulis mandavit , a Notario Binante fer- 
vacis . Odo, & triginta complanata Pollubra 
‘Ha funt , varix magnitudinis, & forma:, quare 
majora fere tertium palmum in diamen^o ex- 
Plent alia palmo minorem habent , variis tutrL> 
arabicis tradibus tum Sacris , tum prophanis 
hiftoriis , vel poeticis figmentis illuftraca , pre- 
tiofa opera xftimantur , eo quod Raphaelis Ur- 
dinatis manu depida exiftimentur . Verum nc- 
mio quo errore percrebuerit fama hxc , ciim_» 
UUnquain figulina vafa fuo penicillo Raphacl 
exornaverit, fed diverfi ejus Alumni, qui in_> 
hac arte, quam hodie deperditam ploramus, 
e jus tempore floruerunt . Talem vulgi opinio- 
m locum non relinquit Vafarus , dum narrat in 
VitaBaptiftx Franci Pidoris Veneti , fere in- 
nu meras imagines ac hiftorias ab ipfo delinea- 
ns fuiflb ex audographis Raphaelis ex mandato 
•leucis Urbini , ut eas in figulinis Vafis alii Pi- 
ares coloribus explicent. Placet verba Vafari 
huc adducere . Pcnfando quel Duca , che i dfe- 
& nt di Battifla mejji in opera da coloro j che lavo- 
r avano eccellentementc vaji di terra a Cajlel Du- 
rante , i quali Jt erano molio fer viti delle Jlampe 
di Kafaello da Urbino , e di quelle di altri Valent } 
^nomini rbujcircbbono benifjimo , fece fare a Bat - 
infiniti difegni , cbe mcjfi in opera in quell*-» 
222 
forte di terra gentilijfima fopra tutte le altrt__, 
d' Italia riufcjrono cofa rara i onde ne furonofat- 
ti , e di tante forti di vafi , quanti farebbono ba- 
Jiati in una credenza realc . Ne tnando il detto 
Duca una credenza doppta a Caria V. Imperato- 
re , e una al Cardinal Farnefe . Vafarus part. 3. 
vol. 2. pag. 43. 
Confirmat hanc relationem D. Vincendus 
Vidoria Patritius Valentinus , & Canonicus in 
Ecclefia Xativx Urbis in Regno Valcntino mu- 
nitiffimx , cpiftola ultima obfervationum circa 
librum , cui titulus eft : Felfina Pittrice> ubi evi- 
denter ofteudit Raphaelem nunquam potuiffe 
brevi fua: vitae fpado exornare penicillo pene 
infinitam Vaforum congeriem , quae per varias 
Europae Regiones difperfa repericur, praefer tim 
cum extra patriam vixerit, ubi Vafa illa figulina 
compingebantur. His adde Epiftolatn ab ipfo 
Raphaele ad Duciflam Urbinatem miflam , iiL» 
qua affirmat fe perfecifle imagines ejus juflu de- 
lineatas , quibus aliqua Vafa figulina exornan- 
da eflent; Hanc Epiftolam a fe vifam Veneriis 
apud Illuftriffimum Baronem Odavium Taffis 
retulit Jofeph Montanus, celebris Ramx Pidor; 
atque ex ea manifefl e probatur , quam injuriofa 
fuerit vox illa, qua Author Fellinee Pidricis 
Raphaelem vocavit il BoccaUjo Urbinate . 
CRTSTALL A. 
H Adenus Terras indicavimus opacas , & 
denfas. Sequuntur lapides feu gleba:, 
qux ex terra eruuntur perfpicux , & Diapiianx 
relidis tamen > qua: Gemma: nuncupantur, par- 
va: quidem , fed magno pretio habita: . Fluores 
igitur primo occurrunt , qui quodammodo 
Gemmarum rudimenta funt , & veluti Gemma- 
rum congeries rudibus lapidibus affixa, non_» 
minus quam ipfx gemma: oculos obledant. 
Fluores nominantur , quoniam calore ignis , 
tanquam glacies calore folis, liquefiant , qua 
proprietate varice gemma: privantur . Plurimae 
funt eorum differentia:, quibus dicatur Mufxum. 
Aliqui enim funt lapides, in quibus quxdamj 
tubercula angulofa confpiciuntur , quae aliquo 
modoSaccharum concretu imitantur. Secundo 
aliqui, in quibus tubercula quaedam non dia- 
phana, fimulcum Diaphanis copulantur. Tertio 
alii in quibus fluores cryftallini juxta partem,* 
fuperiorem lucidi , & in acumen delinentes, tri- 
bus vel quatuor triangulis infigniti , & juxta-* 
partem inferiorem , feu matricem non pellucidi. 
Quarto . Fluor eft albicans fubftantix Amianti 
aemulus , qui cum pyrite miftus videturjQuinro. 
Aliqui fune cryftallini , aliqui flavefeentes , alii 
pur- 
