/ 
Clafsis Septima. 
241 
tumque refrigerat . Ibi utuntur omnes ad calidos 
affeflus ffebrej, 'que omnes putridas , pracipueque 
peftilentes , tum ejus pulpam cum Saccharo 
comedentes , tumfuccum expreffum cum fac c baro 
potantes . Cayri etiam , quo loco recens f rufius 
n on habetur , ejus pulpa in pulverem parata ii 
utuntur , qu<t ejl adjtringenti acidoque faporc 
guflum feriens , qualis in terra lemnia obfervatus 
eftfamiharijjimus ejus ufus adpeftiferas febres , 
udfputum JanguiniS} ad dyffenteriam cruentum- 
que hepaticum fluorem . Arbori folia infunt , fo~ 
His Aurantii magnitudine ac figura valde fimi- 
Ha Hadenus Alpinus . Illum expolitum vide 
ftib’ num. 18. 
Globulos recenfeo ab Arbore produdosin 
^ Brafilia , quam incola? vocant £)uity . Lu- 
fitanis dicitur Pao de Sabon , & frudus Sabaon . 
Arbor defcribitur a Guilielmo Pifone lib. 3. 
cap. 8. pag. 1 1 3. hiftoria? rerum Brafiliae his ver. 
bis. Arbor eft cortice cinereo, ut Fraxinus, 
Mediocris magnitudinis , ligno fragili , Folia-, 
late viridia oblonga non (errata , fplendentia_» , 
quatuor vel quinque digitos longa , vel fibi op- 
pofita , vel folitarie pofita , nam inordinate po- 
n untur . In fingularibus ramulis multos fert fru- 
^us, quippe proprio pediculo infidet, duplicem 
rotundam eminentiam habens inftar natiurru , 
a ut mammarum magnitudine globuli luforii , 
rotundus, flavus, inftar cera? fplendens , & 
rtanfplendens , ita ut globulus niger , qui intus 
latet videri poflit, qui frudu commoto ftrepi- 
tutn edit ; nam ampla eft cavitas , caro circum- 
je&a haud crafla cuticulateda, lenta, & glu- 
tinofa , faponis vicem explent; eodem enirru 
modo fpumam excitat ; amarilfimi faporis , nec 
ab ulla ave guftatur . Globulus in frudu con- 
sutus niger , duriflimus, rotundus magnitudine 
cerafi , ac in eo nucleus albus pellicula rufa in- 
ftar avellana? tedus. Ex hoc globuli precarii 
conficiuntur. De hoc frudu agit etiam Vormius 
pag.2 03. Nicolaus Monar defimpl.med. cap. 65. 
& Oviedus lib.9. 
2- Non deeft farina , quam Brafilienfes vo- 
eant Mandioca ex radice fruticisqui di- 
citur Mandyba . Idem Pifo illum fic deferibit . 
frutex ejl caule lignofo , pollicis humani crajfitie , 
nodofo cortice , corylino , in fex aut feptem pedum 
a ltitudinem ajfurgens , continens medullam inftar 
fambuci . Superius in multos extenditur ramos , 
at que in horum quolibet tria , & plura folia an- 
& u fiainftelU figuram difpofita . Radix fit duos 
’ 0e l tres' pedes longa , ut tibia humana craffa , co- 
loris exterius inftar corticis corylini obfcuri , in- 
terius albi eft que fragilis , & continet fuccum la- 
neum , qui lethalis eft omnibus animantibus . 
Flures m Brafilia inveniuntur fpecies . Radix ex- 
trafla cultro ab exteriori cuticula liberatur jnde 
lavatur aqua , manu rot<e , indiametro quatuor 
pedes habenti admovetur , cujus fuperficies con- 
vexa lamina cuprea armata , multis foraminibus 
perfufa , acuta , dum rota circumagitur , radendo 
radicem , rafura decidit in fuppofetum linteum^-, 
Rafa ha?c radix inditur longo taceo fado ex cor- 
ticibus arborum , qui faccus immittitur pra?lo , 
& exprimitur fuccus . ExprefTa rafura immitti- 
tur cribro, deinde fecernitur , & in vafeex ar- 
gilla, vel cupro , fuppofito igne ficcatur, fpatula 
lignea continuo agitata, h«ec farina ad fummum 
per annum poteft fervari (i ab aqua caveatur , 
hanc farinam loco panis ufurpant formata pla- 
centa_cum aqua (implici , & coquendo illam 
fuper prunas , vocaturque a Brafilienfibus 
Beiu . 
- _ Dum ha?c recenfebam , Liburno mifla? fue- 
00 runt ad me aliqui frudus , quos Fabas 
S. Ignatii appellari (igniffeavit Amicus Anglus 
qui eas ab indico litore in Europam detulerat. 
De illo breviter egit Vormius cap. 29. fub no- 
mine Nucis Vomica? , feribens , non dum -erto 
conflare quid re vera fit , aut ex qua arbore pro- 
veniat . Cupidus eas penitius dignofeendi, cafu 
deferiptas inveni in Adis Eruditorum Lipfia? 
menfe Decembri anni 1700. exEpiftola P. Ca- 
melli , exhibita in Adis Anglicanis Soc. Regia» 
an. 1 699. pag. 87. his verbis . Faba? S. Ignatii 
quas Indus Igafur , & Mananaog , ideft Viflo- 
riolas , Hifpanus nucleos , feu Pepitas , de Byfa- 
gos , aut Cathalogan vocat , legitimae funt Sera- 
pionis Nuces Vomicae , qua? recentes ab argen- 
tea lanugine fplendent, & inaequales variaeque 
formae deprehenduntur. Harum non raro vi- 
gintiquatuor in frudu quodam Melone majore, 
qui delicatilfima cuticula levi fplendente, Sc 
viroris luridi , fubter quam alius cortex delire- 
fcit fubflantia? quafi lapidefcentis cooperitur, 
coardantur carne quadam flava , & molli inter- 
jeda . Sequitur hic frudus florem fuum , & fo- 
boles eft plantae Catalongay dida? , qua? arbores 
quamvis altiflimas fefe involvendo fcandit , & 
truncum lignofum ad bracchii quandoque craf- 
ficiem accedentem , atque folia ampla nervola , 
& amara obtinet. Fabae exficcata? avellanae nuci 
cum putamine pares, nodofae, & duri /fima? , fa- 
pore femine citri multo intenfius amaro : colo- 
ris autem inter album , & glaucum medii . In_* 
Infulis Philippinis , quae natale ipfi concedunt 
folum , magnarum aeftimatur virium . Amuleti 
inftar collo pendentes ferunt , eo quod seftima- 
tur pra?fervare contra maleficos. Ad compe- 
fcendum venenum potitfimum adhibetur , & ad 
vomitum ciendum. Nucis fragmentum, viperae 
aliorumque animalium morfui , aut vulneri 
telo venenato inflido impolitum adha?rendo 
extrahit, hsec in fupradida epiftola, in quibus 
Z tamen 
