Clafsis Duodecima. 394 
contra fpirales linea: circuli haud fint, tametli 
circlilares appareant . Quis, rogo, Vitruvius 
tam mirabilem , & nulla fatis arte imitabilem 
domum xdificavit ; Equidem quo magis inve- 
ftigandis earum caulis progreffius fueris , eo cla- 
rius deprehendes verilfimum e(Te , quod Vete- 
res dicebant, Deum , Natura: nomine compte- 
henfum , in omni opere fuo , geometriz.are quo- 
dammodo , adeoque licere in fimplici Cochlea: 
fpira jucundiffimo labore humanum ingenium 
fefe circumagere . 
Non erit proinde , aut inutilis, aut ftultus eo. 
rum labor , qui vel e Pelagi fundo, vel litorali 
arena legant quod , ceu foret indignum oculis 
noftris, aut aquis obruitur , aut pedibus procul- 
catur i At inquiet aliquis , nunquid ante difqui- 
rendum cenfes, Et ne quod pertra&andam fu- 
fripimus argumentum ejufmodi, quod dignitate 
fua , ac pretio temporis , ac laboris impenfam 
promereatur . Eli ne autem contemptibilius , 
atque informius Cochlea ex Animalibus ullum? 
Quam apte illam contemplanti objicias , quod 
Teutonum Orator Romanis , qui, ut Plinius re- 
fert lib. 25. c. 4. Romam ubi veniffet , ejufque 
pulcherrima quaeque luftrafTet, contemplari 
julfus fuit a ducentibus tabulam pidtam fummi , 
ut ajebant , pretii , atque artificii. Referebat ea 
Palloris fpeciem pafcendo gregi intenti, habitu, 
qui huic hominum generi ulitatus , vili, ac in- 
compofito . Jam ubi illefemel, atque iterum 
omnem dimenfus oculo fuiffiet , nullo neque ad- 
mirationis , neque approbationis edito figno, 
profefiiis e fi : Sibi donari nolle talem Virum vi- 
num , verumque : Sugillans haud obfcure infeli- 
cem laborem haud alio frudu infumptum,quam 
ut ejus hominis effigies coloribus repraffientare- 
tnr , quem eorum aditantem nemo , vel afpeclu 
dignaretur * Nunquid autem in Cochleas non 
hoc aptius cadit? Sane limaces d limo dicun- 
tur. Fello Pomponio tefte , ut adeo a luto na- 
tivam humilitatem ducant , ipfaque Anatomo , 
quantumvis fefe fatiget , artus ordine difpofitos 
teperire non poffit : neque aliud adeo mireris , 
quam quod animantes cirm fint, nihil fere ani- 
mantium habeant , quippe corporis adeo imper- 
tili, ut neque oculis , neque fanguine , neque 
c °rde praedita: duras filices fenfu, ac motu pa- 
ru m admodum vincant. An forte in tam vallo 
Natur# Theatro defunt res alia: nobiliores, ela- 
boratiores , digniores , obledlando fapientis 
a nimo accommodatiores ? Par illa profecto in- 
genii tam male feriati lloliditas elt illi Claudii 
Cxfaris , quem feribit JLaclius Calcagninus do 
calculorum ludo , difpofitum in ordines Exerci- 
tum adversus mare duxilfe , juffis militibus ga- 
le as Cochleis , qiue litus omne complebant, 
°nerare, hae ratione de Oceano triumphaturum . 
Hxc pluraque alia dici fateor polfe ab iis, qui 
nihil praeterea cogitantes , in folo nomine , uti 
per vulgi ora vagatur, acquiefeunt. Ego vero 
haud alia mihi defenfione opus efTe cenfeo 
quam , ut palam faciam , Sapientem ex omni re 
quantumcunque minuta, ac exili , quam ipfi 
Natura obtulerit, capere voluptatem polfo . 
Unum e te poltulo , ut intelligentiam juxta , ac 
fenfum ad illarum, de quibus agimus, Conchu- 
larum confiderationem demittas , fic ut altero 
alteri magjllra fiat, ac ille illi fe ducem prae- 
beat , eo plane modo , quo in arte nautica ocu- 
lus manufque mutuum libi officium praellant, 
cum ille deferiptas navigationum tabulas exa- 
minat ,illa ad earum prafficriptum temonem re- 
git , & vela pandit , atque alter fcientite , altera 
experientia: magillerio edocetur . Idem fervet 
neceffie ell , qui de Natura: operibus philofo- 
phari amat ; quippe in iis difciplinis, quse plane 
contemplatrices funt , licet quidem ede ca:co , 
revocatis ad intima mentis penetralia rerum 
imaginibus, quod ut melius confequerentur , 
non defuerunt Philofophi, qui barbara quadam 
immanitate oculos fibi eruerunt, verum in Phi- 
lofophia naturali illos habere nos duces opor- 
tet , ac monllratores , nili identidem incurrero 
in offendicula velimus. Hinc fapienter monet 
Galenus: Quicumque vult operum Natura ejje 
contemplator , oportet eum credere propriis oculis. 
Quapropter curandum ledulo ell , ut certa re- 
rum experimenta teneas , ut ne errore labaris , 
quo etiam me aliquando mare decepit, cum 
fcopuli acumen arbitrarer , quod nubis Hori- 
zonti imminentis erat principium. Sic igitur ex- 
perientia: partes erunt multorum rationum fun- 
damenta ingenio minillrare , quandoquidem , fi 
Tullio credimus : temerarium ejl , autfalfunuj 
Jentirc , aut quod non fatis explorate perJpeBum 
fit , & cognitum ->fine ulla dubitatione defendere . 
Et vero lubit me neglecli opportuniffimi tem- 
poris poenitentia , cum ad litus maris Adriatici 
habitanti commodum effiet multas movere qua:- 
fliones , earumque folutiones animadverfioni- 
bus fidelioribus adinvenire. At neque fic tibi 
fidem adhibere te velim, utfallitatis coarguas 
quacunque aliis idoneis ca:teroquin auitoribus 
comperta fuerunt. Mihi fane propofirum ell per 
aliorum narrationes viam llerncre ad multarum 
qua:llionum haud ita expeditarum rationes 
eruendas , quas ubi experientia duce iuveftiga- 
re non licebit , eas in medio relinquam feliciori- 
bus ingeniis penetrandas , & remoto penitus 
omni ambiguitatis velo infpiciendas ; nempej 
fatis habiturus fum, innoxia voluptate oculos 
tum mentem non inutili do&rina pavifie , vel 
qua: Iliones movendo, non indignas Philofopho, 
vel a terrenarum rerum confideratione ad coe? 
I i 2 leftium 
