Clafsis Duodecima. 
vcdcTe eam Coelo tonante, vel nubilo.Occiden- 
tales uniones , quia magis referunt colorem la- 
ctis , quam argenti , minoris femper habiti funt, 
quam Orientales , & minimi , aut nullius pretii 
illi } qui in aliis Conchis nafcuntur , livido , & 
cinereo colore maculofi , aut ii quos nigrore fu- 
fcatos vidifie fe narrat Gonfaluus de Oviedo 
Hift. indic. 1 . 1 9. c. 8 . Et tamen fuper omnia_, 
Maria fulgurat Coelum , ac tonat , & in omni 
angulo ip/ius exrat officina, ubi fulmina excu- 
dantur , qua? in univerfa omnia terra marique 
degentia jaculentur . Non ergo ex Rore gene- 
rantur Uniones . 
problema ii r. 
An Vniones nafcantnr ex Concharum Valvis , 
an in vifceribus OJlrcorum generen- 
tur , & an Jit Morbus , an 
Partus illarum? 
U Niones femper gemmafeere ex teftis Con- 
chyliorum , quo padto callum ex multis 
partibus Animalium protuberat, exiftimavit 
Cardanus , eiquefubfcribit Cadendus, cui ar- 
gumento eft : Similitudo fubftantia? cum Teftis, 
& quod iis multi fimul infixi gemmafeunt. En 
verba ipfius : Qenerari Margaritas in tejia , non 
in carne fubfiantia primum fimi Lit udo ojlendit . 
Vifa cjl etiam Margarita tejia fua junffa , & 0 b 
id tejia earum intus inaquales funt , & paulo in- 
fra , de aliis , quas viderat loquens , omnes ( in- 
quit ) veluti in cinere Caji ane a , ita in Matrice 
fepulta erant . 
Ifidorus Caracenus » ab Atheneo relatus , 
lib. 3. de Margaritis loquens , qure in pinnarum 
Conchis generantur , dixit : Omnes foeticare fui 
parte, qua carni adharet , & prope carnem : Unio 
genitus in f olida Concha parte augefeit , & alitur, 
quandrd adnexus fuerit : Cum vero abfcijfuram 
gemmam caro fubnafcens molliter prafeilam d 
Concha feparaverit , ampleffi quidem , & retine- 
re fe jungam , verum nihil alere praterea ,fed le- 
viorem , nitiditrem, puriorem efficere . Ita dij 
Margaritiferis fentiunt nonnulli , Uniones , 
Oftrea lambente , paulatim a Concha fejungi , 
eorumque fe partu exonerare , nonfecus, ac 
°vis multiplicanda? Ipeciei opportunis. Opinio- 
nes omnes nullo quidem funt fundamento inni- 
x ‘ e j quandoquidem neque ex Margaritis oriun- 
tUr Conche, neque Animal haud abfimilo 
Oftrea? , quam in maribus Italia? adiacentibus 
Videmus, linguam habet formanda? Margarita? 
°Pportunam , quod fi contigeret, nunquam re- 
perirentur perfera? quafi maturitatis Margari- 
> ma;ores nifi a Conchis refebla? : Et tamen 
binius artifices lima , & fcalpro non paucos 
482 
haud exigui valoris a Concha matre r efcindc- 
re , eafque prefertim , que ex altera fui parte 
plana? ex altera convexae Tympana dicuntur a 
Plinio , quod bellici Tympani figuram prarfefe- 
rant . 
Relatis mox Ausioribus e regione oppo/itus 
fuit Androftenes, quem fequitur Rondeletius ; 
apud Atheneum lib. 5. nempe in Oftrea? vifce- 
ribus genitas credidit Margaritas , cum fcripfit. 
In carne Oftrea gigni unionem , quemadmodum 
infuum carne grandinem . Et ab hac opinione 
non alienum oftendit fe Gregorius Pifidias, 
quamvis falso in fua Cofinopeja enunciaveric. 
Margaritas efte ladlis coagulati guttas . Pro va- 
lidiffima ratione videtur mihi efte modus Urina- 
toribus confuetus , ad eas ex Conchis genitri- 
cibus facile fubducendas . Refertur a Mattiolo 
modus confirmatus mihi ob oculato fa?pius teftc 
in litoribus Americanis : Capta , inquit ille , 
Margaritifera obruuntur f ale in vafis fi ti ilibus . 
Namque eroja carne , Uniones , ficut Margari- 
ta pura , & expurgata , decidunt in ima vafis 
tunc , quando infufa fapius aqua Margarita fem- 
per in ima decidunt , & colliguntur minuti (fima , 
ac rotunda , ut millii grana , & ferro poftea ab- 
fcinduntur illa , qua teftis infixa in pauciffimis 
Conchis reperiuntar . 
Oriuntur ergo ex vifceribus Oftrea: uniones , 
neque fimilitudo cum teftis, quam referunt, 
contrarium probat , nempe , ut videbimus , ad 
ucrorumque formationem eadem Artifex mate, 
ria , & fubftancia poteft concurrere, quem- 
admodum in aliis animantibus videmus ; ex ea- 
dem fubftancia elaborata allium quamplurima , 
& tamen unum ex altero non enafeitur , neque 
immediate inter fefe copulantur. Dum haec feri- 
bo , magiftra mihi eft experientia ad hanc veri- 
tatem fortuito elucidandam quandoquidem ex- 
fceptis ab Aniene flumine , prope Urbem Ro- 
mam in Tiberim influente, nonnullis Conchis 
Bivalvibus num. 40. fecunda? Claffis in 4. parte 
expolitis dum gladioli acumine Oftrea: carnem 
etefta conabar divellere , animadverti exiftere 
in ea duritiem quamdam , diligenterque feruta- 
tus, unde nam illa durities > Inveni fepulcum in 
carne unionem ea parte planum , quae Cunche 
incumbebat , rotundum in altera , argenteoque 
colore pulcherrimum, omnino fimiliilli, qui 
in interna fuperficie Concha? fe oftentabac . 
Neque id manifeftat fundamentum cui Car- 
danus innixus eft , videns uniones multos Con- 
chis adherentes : Nempe, ut plurimum, & qui- 
dem magnitudinis cujufcumque, reperiuntur ab 
iis fejun&i , & poliunt, ut lapides geniti in mul- 
tis finubus Animalium modo libere vagari intra 
corpus fluvidum , quo finus illi explentur , mo- 
do , fixa veluti ftatione , in interna finus conti- 
V u 2 nenti 
