7% 
Andr. Matthioli Corara, 
Oleum e Iaf 
*nino. 
cbfcurus capite de Sambuco In fuo parito de f. impliciam libello . ?gyK dia cfl , quod lefeminum,fiuc( ut nos ) Gcljminum 
Italiam allatum cfl;quamuis nunc ubique horti opere topiario tum albis , tum luteis , tum etiam exr ideis gelfltninis ornea' 
tur . "Planta itaque ejl Gclflminum topiarijs operibus maxime expetita ,nonmodo quod ad ueffiendas attegias, pergula 
& umbracula cbhtexendctplurimu valeat, fed qubd flores odoratijjimos pro ferat. Pota viticulo fa efl planta, facili fcandes, 
tsi radice vkicult oriuntur flexiles, longx,virides, ac lete i quibus foliaprodeunt oblogafficptemuno e pediculo exeuntia, ut 
in lentifeo in mucronem defluentia, mollia, & fatur ate virentia. Flores habet in caulium fkmmitate racematim prodeuntes* 
hlij parui effine, odoris iucundi,uarffi,vt prxdiximus, coloribus, i quibus ranfflme femen oritur . In aliquibus tamen locis 
gelflminum femen edk, lupino {'mile, quod a Doclifjimo imo lacobo Mntonio Cortufo Patamno mihi miffum efl . .Amat 
amxnos & calidos tra&us,pafflmque habetur in hortis & viridariis. Oleum quod ex eius paratur floribus lilino faeuhatt- 
bus.xquiparari potefl. Fit etiam ijfdem ex floribus oleum aliud abvnguentarijs tantumad odoramenta, recentibus floribus , 
delibrat is dulcibus amygdalis commifiis , pluribus replicans vicibus, quoufqne nuces humorem odoratum combiberint. Tum- 
duntur deinde in lapideo mortario, & calida: faeculis conclufle premuntur, peddunt enim oleum perquam odoratum, quod 
etiam m medicum vfum venit, quod viribus ijs polleat omnibus, quibus fuum pollere feribit 'Dioflcorid.es . Celfimimum, Itali- 
ce appellatur Gelflmino : ^Arabice lefemin : <£r Sambach, flue Sambacb . 
MYRRHA. 
CAP. LX VII. 
diyh 7<B 
SiKlXHVipn* 
yvvuftw K-t*.A 
jiior.i.alia ne- 
ro q in caule 
cocieicit me 
lior eft ieg. 
Orib. 
bNon leg. 
Orib. 
c Meu 
pd.i.fquuliore 
fragilis, alij 
«letiuroc. 
d ■J.r/dvpof. 
friabilis . 
10 
i9 
M Yrrha lacryma cfl arboris, qua: in Arabia gignitur, Aegyptix (pinse non diflimilis: e cuius vulne 
re defUiitiacrymain fubiedtas tegetes .talia circii caudicem concrelcit-Dicitur ex his aliqua pe 
diafimos praepinguis, 'qua cxprcfta.ftacle emittitur. Alta gabirea pinguiffimadxto pingui folo nafcens 
ea copiofam fudat ftadten.Omnium prima eft,qux’ Throglodytica appellatur, accepto cognomine e 
loco,inquoproucnit>fplendens,fubuiridis6 ac mordens. Quinetiam legitur tenuis quaedam, quaea 
Throglodytica fecunda clt.bdelli) modo mollis, ucrum odore grauiufcula, apricis nafcens. Alia cauca 
lis cognominatur praeter modum exoleta, nigra, & retorrida.Omniu deterrima quae ergafima dr, pin 
gui carens, c cano (Itu obdudla,acris,ad gumi imagine vergens, & viribus eius jpxima. Improbat amin 
nea cognomine.£x ijs paftilli fiunt fed e pinguibus pingues, & odorarhe ficcioribushaudquaqua pin- 
gues, &inodorati.Minus odore pollet, quxoleu non admi(it,cum in paflillos digerebatur. Adulterat 
macerato gumi aqua, in qna mvrrha maduerit. Eligenda cfl recens, d fragilis, leuis,vndique cocolor, 
quceconfradla venas vnguium modo cadidas & laucs oflendat, minutis glebis,amara, acris, odorata ^ 
ca'faciens.fuperuacua,& inutilis eft ponderoia, coloris picei.Calfacit, cohibet, foporem gignit gluti- 
nat,ficcat,aftringit,vulua emollit, & prteclufam aperit, mefes & partus celeriter extrahit cu abfinthio, 
lupinorum cremore, uel lucco rutae admota, tuberculo fabae deuoratur in vetere tufli, orthopnoea, in 
laterum pedtorisque doloribus, in alui p rofl u uio, & dyfenter ia : h o rror es difeutit duabus horis ante fc 
brium acccflioncs faba: magnitudine pota cum pipere, & aquadubdita linguaeliquataque, (cabritiena 
arteriae expolit:obtulam uoccm expedit, uetris tineas enecat, contra graue oris halitu manditur, & ad 
uerfus alaru taedia cum liquido alumine illiniturrgingiuas, & dentes ftabilit colluto cum uino, & oleo 
orc: vulnera capitis illitu glutinattmedetur f radiis auribus, ac offibus nudatis, perundtacu cochleae car 
nibusdrem pulucrulcntis auribus, inflammatilque cum meconio,caftorio,& glauciotad uaros aut cu 
caffia,& meile illinitur.impctiginesex aceto purgattdcfliienres capillos cu ladano , &vinomvrteo il- 
lita, firmat. diuturnas dcftillationcs lenit, f illitis penna naribustoculorumvlcera complet , albugines 
tollit, caliginem difcutit.fcabritiem lxuigat . Fit e myrrha, perinde atque thure, fuligo:& ut poftea olle 
demus, ad eadem conueniens.Boeotica myrrha diftedla radix eft arboris cuiufdam in Boeotia nafcen- 
ris . Melior eft,quae mvrrham odoris fuauitatereprxTentat.Viseicalfadloria ineft,einoilit, difcutitqr 
fuffimentis commodifllme inferitur. 
Mirrb* con- lrrha,qux cx .jlexandria .Aegypti hac xtate ad nos a fertur , admodum fane ab ea differt , quam inter prxQant{ 
fole ratio . JY1. fl mas Myrrha (fle des recenfuit piofeorides. Quippe vniuerfafere mynha,qu& in officinarum vfu habetur, ijs om- 
nibus quahtatibus,ac notis deflituitur, quibus optima commendatur. Pflanque ea[ut uidere eH)mimme uirefeit , pinguis non 
efl,non odor ata,non undique concolor, nec confrafl a uenas unguium figura leues intus oflendit , nec ftpore acri deprehendi'^ 
turitametfiguflui amaritudinem relinquat . Verum (i for taflfe cuipiam uideretur & hac inter cJWyrrha species e fle recipi 
dafquod tamen non fatis compertum habeo)aut caucalim, aut ergaftnam , effie crediderim , aut potius quam Plinius ex In- 
dia deferri ait, cum ha cateris deteriores habeantur, certoque fciamus ex India in Mlexandrmm myrrham importari. VaM 
ea,qn£ plurima ad nos affertur, non modii flcca, nigraque eflffied etiam retorrida, macilenta , & cano quodam flhu cbduffa • 
<& quanquamintcrhuiufcemodi globulos aliquod quandoque repedatur fragmentum, quod& clarum flt,& pcil:tcens,con- 
fraBurn tamen diucrficolor apparet.Ftquid magis <! nec gufluiinflgniter amarum , nec myrrha odore pr aditum fentitur * 
Quo fit, ut credere liceat, eiufmodi Myrrhan aut d deterioribus eflfe.aut vnmmi alicuius, aliarumque miflionum adulterio 
nime uacareibac enim mpohura,( ut Diofcorides inquit ) myrrha adulterari folet. Sed hac ita de illa conijcmus , qua {af- 
fini vulgaris habetur . Catertim eleclam Myrrham iam ad nos aduebi fcimus , qua & legitima , cjy probatifflma effle ccn - ^ 
fetur . Verum ea ha&enus tam rara cfl , ut non nifl ad oftentationem ajferuetur , & ad atiarum dignofccndarum regulat • 
Habebatur myrrha Galeni tempore in opocalpafum , quod calpafl lethalis , ucnenofaque efli lacryma conucrfa , utcaffia i’ 1 
Cinnamomum, & Chalbanum in Sdgapenumildcirco libro primo dc antidotis, opocalpafumfl inquit ) exitiale efl , multo fq tie 
nos ferte quadam uidimus ncfllra atatis decurfu mori,quod 'mfcvj myrrham, cui opocalpafum admiflum erat , affimpflffen 
Dcindufllria nanque nonnulli eorum, qui antidotos praparant,ut laudatifjmam imponebant, eo quod uiderenicollynjs inf 
tam optimum e fle medicamentum . Quippe qua pus citra mordicationem difcutiat,& interdum incipientem oculorum H' 
fuflonem fub flantia ten uemffiue autem in emplaflirumffiiue in ceratum, flue in aliquod digerens medicamentum , quod eX- 
trinjccus imponitur, huiufmodi myrrham ini]das,uim ipflus augebis :at intra corpus afflmptum lethale csl medicamentum • 
Bralauoli opi H ac igitur fluflus difla fiunt, tum quod orationis feries ita cxpojlularet, tum etiam quiahac fle culari non efl inutile hafl e ' 
»io Iprobata. nus Galenus. .Adhibenda itaque diligentia efl, ne & nos CMyrrham quandoque opocalpafo adulteratam emamus. .AdhX c 
Erafauolo Fcrrarienfi animus inclinare uidetur , ut ex\ (limet Myrrham officinis uulgare bdellium effle' . Cui baudquaqu 
qffentiendum putauerimifiquidem myrrha hxcpcllucensadeo nonefl, nec taurino glutino fimiBs , ut bdellium effle tradidi 
piofeo - 
