Atramcti feri 
ptoris confi- 
ciendi ratio. 
Gallarum pr$ 
fagium. 
Gallarum ui- 
res ex Gal. 
Nomina . 
Orib. non le- 
git coucluia. 
| iu«poV.i.par 
ua habet Ori. 
Orib: noleg. 
conclnla, 
Rhois confi- 
deratio. 
Monachoru 
error. 
Fuchfij opi 
nio danata. 
1 94 Andr. Matthioli Comm. 
dium calycem effe nufquam,quodfdam , tradidereiquod non ignorctuerint ( vt Cornarim ignoraffe ridetur ) & gener e, & 
Ffecie d gallis differre glandes. .Adde, quod Galenm , Diofcoridcs,& Tauliis nufquam , quod equidem legerim , yfifunt hoc 
yocabulo tu - pro galla, nifi adiecliuc,& cum fuo fubfiantiuo *#«* . Ouare concludendo putauerm , in Taulo legen - 
dumeffc, tnwiios, non ut contendit Cornarius : quinetiam crediderim „ Graecis glandium calycem d^aniS'* 
proprie appellari . Tametfi Cornarius, & ^ indernacus , qui in Taulo uoccm illam acerbam ruam interpretatur, Graea lin- 
guaperitiffimifbac non cognouiffe, neque animaduertiffe deprehendantur . Fit ex omphaciti Galla , Cbalcantho ,gum- 
rni ,& vino atramentum feriptorium optimum , hoc modo . Sumito gallarum craffiufculd confractarum yncurs quin- 
que, calcanthi Romani vadas tres, gumini JLrabici uncias duas , falis drach. vnam. Tonantur hac omnia in fidilcuitro 
circumlitum , & deinde fuper infundito imi albipotentis, f eruentis % libras quinque , & rncias quatuor, & occlujo uafis 
orificio, quindecim diebus infolato,vel pofi uaporarij fornacem hyeme reponito , mifietojue quotidie rudicula. Illud peculia 10 
re fibi maiores gallti nendicauerc,aut quotannis aut annonat fertilitatem, aut slcrilitatem , aut pefii lentent auram pr mun- 
dent; nam fi rumpantur integra , & quti perforata non fiunt , aut mufcam,aut araneumiaut uermi culum exponent. Si mu- 
fca uolat, futuri belli: fi repit uermiculus, annonat penuria: fi currit araneus, pefiilenfum morborum pr&fagium efi . Neque 
cuiquam mirum uideatur , quod ex omnibus gallis ifta exoriantur animalcula:etenim ego huius reijkfius periculum feci, 
nullamj, unquam fimi confecutus , prius non perforatam , qux ex tribus animalibus unum intra fe non contineret: nam 
foramine compedo facili indicium fumi potcfl , iam animal exijfie. Dicamus igitur licet, quercum & frudum, & animal 
gignere: Cuius rei haud ignari ueteresilh patres, non fine caufa quercum dixerunt loui fiummo effe dicatam . Gallarum 
uires memoritiprodid.it Galenus lib.v n.fimpl. medie, ficinquiens . Galla , quot omphacitis nuncupatur , admodum acer- 
bum efi medicamen , pleraque fuiparte ejjcntu terrenti, & frigidtiiperquam deficcat , & repercutit fluxiones : ad htic con- 
fringit, contrahit ‘f partes laxa:, ac languidas: omnibusque fluxionum affedibus firenue refifiit . sfio ucro tertij inde- 2 ° 
ficcando, fecundi autem in refrigerando ordinis . altera autem galla fiauailla,& magna laxaque , & deficcat quidem, 
fed tanto minus, quanto minus acer bti qualitatis efi particeps . Coda itaque ipfa per fe , ac deinde trita, cataplafma cfl non 
inflrenuum fedisphlegmonarum,ac procidentiarum.Torro coquenda efi, fi modica opus fit adflridionc, in aqua : fin uehe- 
mentiorefmuino . .Ac fi augere infuper adfiridionetn fit opus ,uino utare auficriore . Flanc rufiici nofiratesinoumfa, 
quafi uini gallam dicas, nominant. Denique gallti combuflx [anguinis reprimendi facultatem acquirunt , ac nimirum etiam 
calorem , & acrimoniam ex ufiione affimunt.funtque ijs,quti ignem experta, non fuerint,tum fubtiliorum partium, tum ma- 
iore deficcandipoteflate . Cateriim cum ad fanguinis fupprcjfionem prf parare eas uoles, carbonibus impo fitas , dum unde - 
quaque candeant, aceto, aut uino extinguere oportebit . Quercus frudus unxit crace dicitur: Galla, Latine , pariter & Ita- 
lice:Hafs , aut Hafus,Mrabice:Galloepffel,& Eychoepffel,Germanice:Galha,& Bugalha, Hispanici Noix de galle , Gallice. 
Boemice Galles aneb bublink.)'. 5° 
f Hoc loco Gr aci codices habent MvSnhuim . Qua uoce conflat , indicio meo, Diofcoridcm gallti ompbacitidis figuram 
defignaffe,cum prius magnitudinem cxpre/Jiffet . Mttamen ex interpretibus Marcellus manifefie eam etiam ad magnitudi- 
nem retulit. Racilius autem, cum eam tuber ofam interpretetur, ipfe quoque magnitudineminnuiffe uidetur. Quocirca no- 
bis fatius uifum efi, omphacitim rugo fg parti articulorum in digitis, cum extenduntur, fimilem reddere. quod non folum id in- 
nuat Grfcum uocabulumifcd multo etiam magis omphacitidcs ipfe apertifjimc demonflrent. 
PV*. R H V S. C A P. C XXI III. 
R Hus,quaeobfonijsaipergitur, f ab aliquibus erythros appellata , f femen eft coriarij fruticis , 
. I (ic vocati, quoniam coriorum infectores eo utuntur ad infpifiandaspelles.| Arbufculaf eft in , 0 
petris na icens binum fere cubitorum altitudine.- folijs oblongis, fubrubentibus, in ambitu ferratisjili- 
cis modo.acino vuarurn gracilium, denfo, magnitudine terebinthi, quadantenus lato: cuius cortico- 
fi tunica perquam vtilis elt • Folia uim habent aditringendi , & acacias effectus prtebent .DecoCturu 
capillos denigrat:dyfenterici$infunditur,& in potus eorum, infeffusqueadijeitur .-inftillaturauribus 
purulentis, gangraenas, & pterygia cohibentfolia ex aceto, aut meile illita. Liquamentum fit ex avidis 
folijs , ad craflitudinemf mellis Jin aqua decoCtis, ad eadem, ut lycium, conueniens . Semen eofdetn 
effe&us exhibet coeliacorum, dyfentcricorumque oblonijsinfpergitur:fracta,deiquamata,liuidaq? 
illitum ex aqua ab inflammatione uindicard inguae aiperitates cum meile abftergit : candida foe mi na- 
rum profluuia ii(ht:ha?morrhoidas fanat, cum querno carbone intrito admotum. Aqua, in qua feniS 
maduit, decoCta cogitur, coirque,efficacior quodammodo ipfo femine. Gummi defert, quod dentiu $0 
cauis imprimitur,ad dolores finiendos. 
R Em Grxcorum , cui ( rt feribit Tliniua lib.xxi 1 1 i.cap. x 1 .) Latinis non eft inditum nomen , Sumacb officinis rulgb 
rocatur, yocabulo nimirum d Mauritams accepto, yt in alqs quam plurimis ab illis fieri fiolet . Hacin condimentis pr° 
fale ytebantur antiqui: idcirco Diofcoridiinipfms capitis fronte, !{bus dicitur , qua obfonijs afpergitur . Cuius ufiisQd 
audio , & apud Syros, & apud .Aegyptios in hunc ufquedicm perdurat, ubi rhus prouenit pradantior . Nafcitur & in D 
lia Mpennino monte pluribus in locis , ijs omnibus plane notis,qu& illia. Diofcoride tribuuntur. Huius aridis folijs hircorum* 
caprarumque pelles illti sfiffantur , criffantur, condnnanturjue , quasrulgo Scmaihi nuncupant. Ctitcrum illud non ut’ 
detur prtiter eundum, quod etfi Galenus tum alibi, tum pracipue lib.v 1 .de compofitione medicamentorum fecundum loc° s * 
plura Rhois no mina, & genera explicaffe videatur, ut qui id modo Syriacum appellet, modo Tcnticum,modo obfoniorntu '■? 6 ° 
modo coriarium, modo rubrum;non tamen propter ea ccnfcndum efl,Rhciss arbores inter fe genere, vel fpccie difjcrrc.QP. a 
doquidem nobis conflat, unum tantum genus Diofcoridi hoc loco deferiptum e fle, quemadmodum & Galeno lib. v 1 1 r .fi J,l ~ 
plicium medicamentorum. .Atqui hac m re [cire conuenit,quod Rhus obfoniorum nil aliud efi , quam Jemen , coriariorum 
uero nil aliud, quam folia; & fruticis ramufculi . 7 sqoflrti enimfententiti fubfcribit Diofcorides , qui feriptum reliquit- 
Rhus femen efi exiguti piant e, qua cori ari j ad insfiffandas pelles utuntur . Quod etiam Galenus confirmat loco citato. R} )l( j 
uero rubens nil aliud effe comperitur,quam eius femen immaturum, cui maior adflringendi uisinefi,quam maturo,mus Mf 
ni quadantenus nigricant . Syriaca preter ea, atque Tontica rhus , etfi in aliss nafcatur regionibus , d quibus nomen inueWf’ 
nihil tamen genere difiat ab Italica, atque iberica, rufi illa magis, htic uero minus uiribus preflet . Ideoque Monachos if 
los , qui in Mefitem commentarios edidere,longe hallucinari crediderim : nempe qui fibiperfuaferint , Rimem Tonticam a ‘f 
terius efi c generis ab ea, cuius extititufus apud antiquos in obfonijs. Qua in re & T Unius deceptus e fle videtur, cunt‘‘ e 
coriario particulariter fcripferit , ipfumquc diinferit ab eo , quo in ciborum condimentis antiquitus utebantur . Fuchfiu * ue ' 
rdtne~ 
