Zythum r& 
cutmi confi. 
Nomina . 
Zcx conii. 
x 
Crimni con. 
360 
Andr. Matth. Comm. 
K *>pf. 
C V R M I. 
CAP. LXXXI 
F it & ex hordeo potus, quem Curmi nominant, eoq; faepe potu pro vino vtuntur: verum dolore 
capitis mouet, malum fuccum gignit, neruis nocet . Confimilia etiam potus genera ex tuti 
fieri folent, in lberia,quae occidentem (pedat, & Britannia. 
Z Ttbum, quantum ex Diofcoride colligipotefl, potus [and fuerit ex macerato hordeo, vel tritico paratu * , illi max me Jj 
miis, qui aquilonarlbus redonibus Ceruifia appellatur. Siquidem huius rei te siis efl T Imius lib. xxii. capite^ 
mo.ubi fu inquit . Et frugum quidem hac funt in vfu medico . Ex iffdem fiunt & pom^ythum in ^egyptouslia, & ' «r 
na in Hifpania: ceruifia,& plura genera in Gallia al^prouincijs . hac T Unius . Mhoparum differt Curmi ,quodjr 
ibfum paretur i frugibus, nimirum hordeo, triticoq; in aqua maceratis , bibatur f, vini loco . Quamobrcm credendum * 
nil aliud %ythum,& curmi fuifie antiquis, quam Ceruifia, quam loco uini bibit hoc mo uniuerfa regio feptentrionalis : n 
pcGermania,Bobemia,Tolonia,Cimbria, Gallia, & alia algentes Europa regiones. Nec aliam inter zythum , &f. urrn “ 
diderim effe differentum, quam m conficiendi ratione,cum eorum utrunque fiat ex eadem fruge . Siquidem conficiendi 
tio uno,uel altero modo adhibita rerum facultates & auget , & imminuit, ciimfilus,ucl mitius cotium adlnbent artific » 
quemadmodum etiam hac tempettate in Germania cuenit. Nam & fi omnes illi potus ex hordeo , vel tritico parentur , 
uerfa tamen efl apparandi ratio, cum faporibus inter fe differant . ,Aha nanque dulces, grataque guflui fiunt :alm uero a 
rA,aufleui habentur . quinetiam alia turbida , alia clarat pcllucidaf cernuntur . In Boemia, Germania % WfW 
conficiunt, hordeum, & triticum macerant lupulorum decotto . Quo fit,ut inhis locis non leui ple ftatur poena, qui fff 5 e 
fecuerit, uel deperderit . Serunt enim lupulos,colunt(fi hanc ob caufam, ut nos uites, demetunt q; eorum flores, & Jj H . 
flaturis temponbusiquandoquidcm ecrum dccotto macerate fruges,non modo fermentantur, fed&vimffiecimmduun ‘ 
Quapropter potus inde confrttusguflatu gratior euadit . Inebriat is largius fumptus, quemadmodum & vinum, perdur l> 
eius temulentia longe diutius, quod craffior ,conco& nque difficilior fit, quam vinum . Zt flusfic Gr&ce , ut Zythum item 
tini,& Italici Zitho vocatur: Germanice, Birra:Boemice Tma . 
Z«*. 
ZEA. 
CAP. LXXXII. 
4° 
'Ea duorum generum eft. vna fimplex .- altera in geminis putaminibus grana bina iun&a gerit, 
j id dicoccos appellatur. Plus quam hordeum alit, ori grata, digeritur in panificia, minus quam ^ 
triticum alens. 
N 1 fi Zea,de qua hic difieritDiofcorides, illud fuerit frugis genus , quod Itali parrim Spelta, partimTirravulgo dicti »*» 
aliam quidem frugis Epeciem proiienirc in Italia non facile crediderim, quot legitimam referat gcam.Verum cnWl jf e ' 
ro quod %ea , Italica fit spelta , facile exDiofcoride curiiettari potefl, quod ferip ferit duplicem effe %eam, quarumunaff 
plex, altera dicoccos appellatur ,eo quod in geminis putaminibus grana bina gerat . Nam& Spelta apud Italos duum e fi% 
nerum : vna Epicas profert fimplicibus granorum uerfibusialtera uero ijs duplicibus conElat . Zeam hanc quidam, ut F° ^ 
iulienfes , Tirra ferra vulgo appellant, quod ex ipfius deglubitis granis fanis modo halicam conficiant . T Imius pr£tff ea 
bro xvii i.cap.vn i.geam effe Italistin Campania maxime, & femen uo cari ait. Id quodmanifefle oflendit, cum 
fuerit copiofa fruges in Italia facile in hunc vfque diem eius perdurare prouentum . Quod cum ita effe certo credam , . 
aliud antiquorum zpa effe potefl,qudm (pelta nobis vocata . Hanc Hetrufci antiquos quadantenus fecuti appeuant 
biada . Nam quemadmodum hoc nomen femen, omnibus feminibus efl communc.ita biada,qu<e idem efl, quod Jeges, cun 1 
fepetibus,& frugibus communiter aptari potefl . Sunt & apud Infubres , qui Speltam , algam quafi alicam vocent . ( ! li , 
facile atteflatur, hanc effe yearn . Siquidem & veteres deglubitam zeam halicam appelLuicre , Zea itaque, quam n0 J L „ 
tam vocamus, tritico haud abfmiilis prouenit, tenuiore tamen culmofrmiorequc . Verum Epica, a tritico differt , quod p 
na fit, granis tantum vtrinque e Liter ibus prodeuntibus, ariflis longisce tenuibus . Duo eius fmtgenera . CMaius, fi rrn . 
xe,grandioreque culmo, & Epicagrandiore prouenit , qua duabus filiquulis fimul coniunttis duo grana profert . ^ 
qubd minus efl, minore tumculmo,tum ffiica (peElatur, in qua grana fmgula fingulis includuntur putaminibus t. rundl 
utraque inpilis,donec glumam exuat , & frangitur m p articulas, ptiffanx, Hordeaceg modo, utfuoloco paulo inferi 
cetur. Ze£ meminit galenus libro yi.fmplicium medicamentorum, ftcinqmens. Zea vniuerfa fua facultate ’ 
modo in medio efl tritici, & hordei. Itaque ex illis cognojcatur . Eius nomen Gr a cum f ad Latinum, pariter & 
%ea :^iralncum,Hais: Germanicum, S pcltZjS.Vcters kprnfffn ; karn,&‘JDmckdl\orn:HiEpaniciiin, Spelta: Gallica M 
tra,& Ijfieautre . 
K fkantf. C R I M N O N. CAP. LXXXIII. 
C Rimnon craflior efl: ex zea, triti coqpe farina, cx qua pultem faciunt. Abunde alit,f Rd x^ c ° 
ficitur.aluum vehementius adftringit,fi zea,ex qua fir,prius torreatur . 
j c0 pfr fo 
C fiimnum craffior %e&,aut tritici farina extitit apud antiquos,qiia ad pultem conficiendam utebantur : quaque 
nis diutius vi ftitaruntyMTlirim cftaufforlib.xviii. Kpfrvovid Gr&ci, quod etiam Latini Crinmum, & 
Earina atocolada , aut Epium vocant . ■ pfO' 
f Neque puellum, neque communem, vulgatamque Graeam leElionem hic fecuti fumusfed MarccUuV/l 
batiffimi codicis teflimonio nondbutiepyasov , quod facile conficiatur , fed, d.Mrtpya^oi quod agre concoquatur s 
dum putat. 
O L Y R A. 
CAP. LX XXIII I. 
E idem zeae generi f olyra adfcribitur,fed minus aliquanto nutrit.In panes, vt zea,cogitur. ^ 
que ex olyra craflior farina, quam Graeci crimnon vocitant . 
iiO' 
Olb 
Z 4 
