In iib, quartum Diofcoridis. 6u 
nigro quem Diofcorides non yidit . Kjps hunc in Vngaria , & Boemia copiofum yidimus . Quibus in locis nulla vifitur Bryo- 
nia, cuius fruclus rubefcat , Semen in acinis delitejcit ,glutinofb Jhcco mmerfum ,fnhrotundum ac paulo acuminatum . 
Tyadice nititur grandi , vaflaque , perenni , carnofa , longitudine plerunque cubitum excedente . CraJJitudine humani femo- 
ris, capite multis ceu verrucis tuberofo, ima parte diuaricata , colore foris cinereo, & candida, &fuccofa intus pul- 
pa ; amaro , & fubacri fapore , quinetiam fortiter adslringente ,fucco madet glutincfo , odore graui . ifafeitur plurimum 
propter fepes, itinera & fruteta . Hanc inter fua deiecloria medicamenta repoftiit Mefues , qui de ea hpc ad fenfum feri- 
bit . Vitis jyluesiris , quod haufla , quemadmodum & dracunculus , ventriculo , & iecinori noxam inferat , danda non 
esi , niji aromatum putuere permifia, aut addito mafliche, cydonbj malis, aut alijs adslringentibus , robor antibus que me- 
dicamentis. Succus b contrita radice exprejfus pituitam eijcit , vrinam remorantem trahit , & cerebrum mundat qtiin- 
10 etiam pe&us , & ncruos d pitui tofis ,putridisq; excrementis tvifcerum obBlruclioncs aperit : renes d calculis expedit : fub- 
uenit item vertiginofis , comitialibus que . Trpftatopern mirifrek tujfi entibus :& induratos tumores refoluit , prxfmim lie- 
nis, fi cum vino , & ji cubus tufa radix illinatur . Menftrua elicit , & vniuerfum purgat vt erum , atque etiam fatum ex- 
pellit , ji in eius dccofto injideant feminx . Succus fabarum , aut cicerum farina exceptus , maculas in facie , & vulne- 
rum cicatrices emendat , linimenti modo adhibitus . Oleum excauatis eius radicibus immiffum cincribusque incoftum,fu- 
giUata delet . Trgterea mulieres vulux $lr angulationibus obnoxias mirum in modum iuuat , adeo vt eas d flrangulatu li- 
beret ,& fanet . Equidem noui mulierem quotidie fert per annos hoc morbo vexatam , qua tandem a quodam vulgari her- 
bario edocla,vt vinum album biberet , in quo vitis albxradicisvncia efferbuiffet dormitum itura Jemel in hebdomada, cum 
hac medicina per annum vfa fuiffet , optimi ex 'dio morbocomalu.it. Vitis albx meminit Galenus libro 6. fmplicitm me- v - ti 
dicamentorum,de eius viribus ita feribens . Vitis albx , quam & Bryoniam, & Tfilothnm vocant, prima quidem germina ab refex Gal ” 
20 omnibus pro more in uere eduntur , utpote edulium flomacho , eo quod adflringat , gratum . Habent etiam fubamaram , & 
modice acrem adjlncUoncm : quare & vrinam moderati cient, Mt radix & abfiergentem,& deftccantem , & tenuium par- 
tium,ac moderatb calidam vim obtinet : quamobrem & lienes induratos liquat, tum epota , tum foris cum ji cubus impofita : 
&pforam,& lepram fanat . Tono fruclus eius racemi jj> e ciempr referens , ijs qui coria tingunt, vtiljs eft . Tlanta hxc Grx 
cis k<Lk » , & CcvmU vocatur : Latinis, Vitis alba : Mauritanis , Feftre, Mlf e fire,F effera frue Mlfefccra, ISe^ar- Nomina . 
giefan,feuTsje^archafen : ltalis,Vite blanca, & Zuqca jaluatica: Germanis, Stickuurtg,& Teufel kirbs^:Hijpams,f{uexa 
& lAnorca: Gallis, Colubrine, & couluree. 
A”ymh<>s lAncum. VITIS NIGRA. 
CAP. CLXXVII. 
30 
N igra vitis, quam aliqui nigram bryoniam vocant, folia fert hederae.fmilaccis proxima, fed maiora: 
caules etiam cognatos : capreolis fuis arbores, quafi adminicula, comprehendit : frudus racema- 
ti m cohaerent, qui inter principia virent, & poft maturitatem nigrefeunt : radix foris nigra, intus buxeo 
colore nitet . Viticulae quae primo germinum partu erumpunt, in olera recipiuntur.mcnies pellunt,vri 
t|as cient , lienem abfumunt : vertiginofis, comitialibus , neruorum refolutione tentatis profunt . Ra- 
dix eadem,quae vitis alba praeftat, fed inefficacius. Folia cum vino exulceratis iumentorum ceruici- 
bus commodiffime illinuntur : luxatis itidem imponuntur, 
Y 1 *» nigra Hetrufcis vulgo appellatur T amaro, corrupto d tamno vocabulo . Sunt enim qui hanc tamnum , ftue ta- Vitis nigro; 
v mum etiam vocent, vnde Latinis eius uua Taminia dicla cfl . Huius uiticuU , qux uere primum b terra erum- conl ' d - 
40 punt , quod ajfaragis [miles fmt, eorum more decoclx ,hac etiam tcmpejlate manduntur , quanuis non eam , quam ajpa- 
' a & 5 eum palato ineant gratiam . Frequentiffrma hac in Uetruria prouenit , quin & in Goritienft comitatu , ubi Martio & 
Mprili menfibus , cius cauliculi in fafciculos digefh in foro ueneunt ad ciborum ufum . Huic tamen, qux in Italia nafeitur , 
J ud tantum obijei poffe putauerim , quod in uuarum colore ab illa diffidere inueniatur , quam Diofccrides reprgfeniauit , 
quod huic uux pojl maturitatem mgrefcant , noflrp uero perpetuo rubentes jpeclentur: extera enim, meo quidem judicio, 
interje maxime conueniunt . Sed Ulud nihil me mouet, neque facit , ut mutare debeam fententiam,& credere hanc aliam 
fj e a Vite nigra, quod uiderim in Vngaria , & Boemia ( ut in procedenti commentatione diximus ) Bryoniam uniuerfatp fru- 
lum fare minino nigrum , cum tamen Diofcorides rubri tantum meminerit . quinetiam hoc idem in Sambuco jpeilatur , ea 
Hirn que in montibus prouenit , rubicundum fruclum edit ; altera utro ex purpura nigricantem. Videtur quoque folanum 
quibit fd am in locis uucvs ferre modo nigras , modo rubentes , modo croceas ; quandoquidem natura plerunque cum 
am ac genuinam Vitem nigram , quoniam exterx omnes prorfus notxilliadflipulan deprehenduntur . Cxterum credi - FlIc!l( b °P' n - 
uul eunar ^!l s F uc ffius, medicus nofirx xtatis celebris , eam Hirpem effe legitimam Vitem nigram, qux noflris inHetruria rt P tc ’ Dal: ‘ l • 
hx ^ ^ lta " a ^' c ‘ tlir > quamque alteram effe Diofcoridis clematidem JuperiuS huius libri initio abitndb oflcndimus . Verum 
bu tms n °bis ,pace Jua ,planb reprobanda uidetur . Siquidem noHra Vitalba non habet radicem foris nigram, intus 
d* eo co . ore ’ non fat folia bederx maiora , fed potius minora ,& per ambitum laciniata ; nec femen edit in racemi mo - 
6 eH ’ ■ Cbm P a ^um , nulla cum uuis jjmilitudine . Mdde, quod eadem fua facultate exulcerat . Vitis uero nigra 
° dottir™* 1 S )0Hrnceru ‘ c ‘bus medetur , & luxatis ob adjlringentem uirn , quam habet , utili] sime imponitur . Martmus Gui- 
tura U Jff Tr * < * ent * nus Myropola, &rei plantari $ Jludiofus,Jcripfit ad me fupericribus diebus , nuper d quibujdarn frrtb for- 
bus decoH Ua f um e $ c J n grx radici uimineffe prxftantif imam ad conciliandam ucnacm , ji fub cineribus fer uenti- 
quod 1° ud ' CUOretur • mo hoc quoque addit ,fuper are hanc extera auxilia, qux libidinis flammas accendunt, prxter id 
j n • a ! * l fl rat um fit edulium. Vitis nigrx uires paucis perHrir.xit Galenus libro 6. jimplicium Wedicamentcrum ,fiC 
leiu^i ' • ltlS n ‘& ra » itatur autem hxc proprib bryonia , uiti albxad omnia fimilis , nift quod imi ecillior . haclenus Ga~ 
«qui mtC ' tImus aUtCm f ucc0 ( ut author Me f ttes ) ntl} d ualentius ad frumas fanandas, ji C um ulntl& mellis 
<dba 1 P°f U0Ke U "Uuriatur : Trxsiat ad idem radix quoque fi tufa , & meile excepta illinatur . Sed quoniam Vites tam 
'£ Uarn m S ra ’ ‘k H^bus haclenus diclum efl , mihi in meritem eam herbam redegerunt , qux aliquibus nulgb uocatur 
fi t rjfr* M .f > a ^ s Viticella,ahjs Momordica, alijs Car anxarum ueteribus nihil de eapofieritatis memori p prodjtum ^ ^ 
J J V dotlbus tptaxn plurimis non obf curis prpdita , hunc locum opportunum duximus , in quo huius herhp hifioria feirtra- iuftoL? 111 " 5 
' cietur . 
