In lib. quin tum Diofcori dis . 66 } 
cluni, ac efficaciter neruos emolliunt . proinde refflutis , conuulfu , tremulis ,flupidis , contrattisque peridonea inueniun- 
tur . Exdem compaginum tumores difcutiunt ,& dolores mitigant i nam vbiqiufriam coxendicum dolore , aut podagra , 
fel chiragra vexetur , fulphurofx aqua balneo magnopere innatur . Trxftant prxterea ad iecinoris , lienis , ac vteri dolo- 
res , atque tumores in ijs genitos mirifice r effluunt : ventriculum tamen laxant , & infirmant . Biiuminojx , et fi potx inter a 
nis quibufdam morbis conueniant, & balneis adhibita aliquo temporis tratlu neruos 'emolliant , ac excalfaciant ; attamen 
caput replent, fenfus hebetudine afficiunt, prxfertimque oculos . Qux autem „ drmenif , aut cgrulei lapidis, aut xruginis , aut 
chryffcollp aliquid admistum habent , fi bibantur , vomitiones concitant : ablutionibus vero phagedxnica vlcera fiflunt . 
Qux prxterea auripigmentum , aut fandaracham continent , peclus dilatant , afihmaticis , & fiiffiriofis profani , & om- 
nibus frigidis in vniuerfum morbis opem ferunt , quibus refricandi facultas impeditur, ^terex oris, & genitalium mem- 
10 brorum vlcera fanant : quin & faucium ,& oculorum dejtdlationibus auxiliantur- . Qux denique ferrea funt , ventri- 
culi, lienisque vitijs , feminis proftuuio,<tsr menf truis albis vtiliter adbibentur . Etvt rem hanc fummatim complodamur , 
aqua omnis, cui quoduis fojjile medicamentum admfceqtur , eandem facultatem prxbet , quam quod illi admifeetur . Qua 
nimirum ratione ducor , vt fuperuacuum putem , reliqua figiUatim profequi , vt taceam id nimis longum futurum . ALqua 
Latinis dicla Grxce olof appellatur : Itahcb, .A equa . 
T ^Wmr. AQVA MARINA. CAP. XV. 
A Qua maris calida eft, & acris, ftomacho aducrfatur,aluum enim conturbat: pituitam expellit. 
-c"XSi vero calida ad forus adhibeatur, dicit , &dilcurit .neruorum viriis , & pernionibus, ante vlcera 
20 prodeft. Mifcetur cataplafmatis ex hordeacea farina, & cmplaftris,& difeurientibus malagmatis. 
Ad mouendas deiediones tepefacta infunditur, & ad tormina , calida . ploras , pruritus, impetigines," 
lendes, & mammas rigentes, fouerivtilecft diuores fotu difcurit.ad venenatos idus, qui tremore, 
& refrigerationem adferunt ialutaris intelligitur : maxime fcorpionum , phalangiorum,afpidumq;, 
etiam fi quis in calidam defeendar, auxiliatur. & malo habitu confcdisiamdiu corporibus, neruifq,-, 
balneae cx ea vtiles. hydropicos, capitis dolores.aurium grauitates,feruentis vapor leuat . Syncera 
& fine porabilis aquae miftione repofita virus deponit . Sunt qui etiam praecoquant, & ita recondant. 
Datur ad purganda corpora per fele, aut ex pofca , aut cum vino, aut meile : verum poli deiedionem 
dant gallinae, aut pifeium iufcula,ad domandam morfus acrimoniam . 
3o eanarrfatm. T H A L A SS O M E XI. CAP. XVI. 
Q Vod thalaffomeli vocatur , vehementer purgare confiat. Temperatur autem aequis portio* 
. nibus maris, mellis, & imbris ex alto, defaecatis, & picato vale per Canis aeftusinfolatis. Alii 
ad binas marinae codae lingulas mellis adiiciunt, Sevale condunt, huiufmodi moderatius eft aqua 
marina, & mitius. ^ 
ACETVM. CAP. XVI 
A Cetum refrigerat, &adftringit. Stomacho vtile , appetentiam excitat: erumpentem undecun- 
4S que fanguinem, potu inlefiuveliftit. prodeft alui fluxionibus codum cum cibisicruends uulneri 
bus inditur : inflammationes arcet, in fuccidis lanis, aut fpongiaimpofitum : reprimit procidentia fe 
dis, uuluaeq;: item ablcedentes gingiuas,& fanguinc manantes. Ad nomas, & ignem facrum, ulce- 
ra qua: lerpunt, lepras, impetigines , pterygia , cum aliquo conuenicnti efficax eft : phaged^nas ul- 
cerum, nomasque fotu continuo cohibet: podagricis calido fotu, cum fulphtirc auxiliatur: fugillatSp 
«es rapit , cum meile illitum . Contra capitis ardores cum rolaceo in fuccidis uelleribus, aut ipongia 
imponitur. Ad aquam inter cutem, grauitatem aurium, & lonitus fibilosque,feruentisuapor profi- 
cit , inftillatum quoque aurium uermes necat . Panos coercet tepidi fotus, aut fi imbuta aceto Ipon- 
gia admoueatur : pruritus permulcet . Contra uenenatos ferpentium idus, qui refrigerando nocent, 
calidum commode fouetur:& frigidum iis, quae exurens uiius ciaculantur . Calidum potum, atque 
Jo uomitionibus redditum, aduerfus omnia ucncna efficax eft, praffiertim contra meconium,.& naulia 
cicutam, conglobatum in uentre languinem ,lac coagulatum, fungos, ixiam,taxumq;,cum ale.hau 
ftu uoratas hirudines, fi forbeatur, eiicit : tuffim ueterem mitigat, & recentem laceffit . In oithopn^a 
calidum commode forbetur: gutturis fluxiones gargarizatum inhibet: anginis, & nuce procidenti 
conuenit. contra dentium dolorem, calidum colluitur. 
Q V anuis Diofcorides fmpliciter pronunciauerit Jtcetum effe frigidum , quod fortaffc in eo magis frigiditas exupertt . Aceti milbe 
quam caliditas ; tamen \Galenus qualitatum medicamentorum omnium indagator maximus , ex contrarijs qua i- c °~ 
tatibus , calidis fcilicet & frigidis , acetum conflare docuit libro primo de fimplicium medicamentorum facultati us , 
nec effe homeeomeres fimilaresve , quemadmodum nec lac vniuerfum . ld_ quod ipfe Galenus libro 8 . de eorundem facu. - 
6q tatibus ,apertiffimb confirmauit his verbis. Acetum primo horum commentariorum misU effe fubfiantu', nempe frigi- 
dx , pariter & calida , eius que vtriufque tenuium partium demonfiratum efl : exterum calidam frigida exupeiat. Tono 
magnam deficcandi facultatem obtinet , adeo vt fit tertij ordinis dcficcantium iam completi , vtique cum validum extite- 
rit. Et libro primo de cowpofnme pharmacorum fecundum locos, idem fic inquit . jltqui jtcetum ex mei entium ordi- 
ne exiflens , vitra hoc quod difeutit , prxeipuum quiddam in fe habet , quod reprimit , ac quod influit , o l epelht : vtpote 
quod fabflantia fka parum calidum efl , plurimum vero frffidum , <& partium tenuium . “bro 4. fimpli- 
cium medicamentorum , ita Jcribit . frigiditas ,qux ab aceto proficifcitur , tanto efl val dior , quanto & tenuior - 
Jnefi -pero illi & acrimonia quadam excalfacietis , qux tamen fatis non fit ad fuperandani ab acUditate proucnientem frigff 
tiiatem: verum quxtranfnus modo celeritatem promoneat, nam quanti) calidum frigido facilius penetrat , tanto acris 
fuccus aptior efl, qui ffnfibilium corporum meatus tranfeat , quam acidus. Itaque ille , vehit procedens viam flernit , hic 
* er ° haud ita tardh infequitur : quo tempore fenfus perficitur mifius,& quixgrb exponi queat , vtpote qui nec plane fi'igi~ 
e ' ' tt 4 dim 
