In lib. fextum Diofcoridis. 719 
camentis. Quod fi qui forfan obmutefcentes, aut temulenti , aut nolentes alioqui uenenum & fe ege- 
ri, nullam nobis eius cognitionem praebeant, tum protinus accedendum ad ea,qu£ communiter epo 
tisquibufeunqueuenenis opitulari confueuerunt. Atqui nullum magis in omnia ualens auxilium da 
ri poteft,quam ut proximoloco uirus foras, exhauriatur, priufquam inualefeat. Quare fine mora cali- 
dum oleum exaqua, aut feorfum, ut uomitare cogantur,dariconuenit. Aut fi oleum natura loci ne- 
gat,butyrum cum aqua calida, aut malua, aut lini femine, aut trago,urtica,foeno gr;eco,aut halicae de- 
co&o.uiccm eiusexhibebit.Haec enim non modo uomitionibus exigent ui illa fua laxatrice, aut nau- 
feam cientejfed aluum quoque fubduccnt, & corporum inanitione ita aduerfabuntur, ut acrimonias 
uenenorum hebetent. Id quod euidenterhuiufcemodi argumento deprehendere licet. Efto,utquif- 
JO quam uiua calce, uel faecc,aut cantharidibus, aut alio quouis acri, corpus exulcerare ftatuerir T is fi ipsu 
oleo leniter illinat, exulcerationem non accipiet. Atqui neque uehemcntcradftringi corpus, neque 
refrigerari poterit , fi antea perungatur . Quinetiam uomitus non ob id modo , quod uacuet , & no- 
xium humorem excernat, iuuamentum adfert 5 fed quod afiumptum uirus nonnunqua odore, coa- 
gulatis grumis, aut colore prodat.quippe cum odore , & amaritudine , meconium: colore, ceruflam, 
gypfumve: grumis, lac aut ianguinem animalis recens iugulati offendat. Nam grauis odor regefto* 
rum, leporis marini, aut rubeta? ucneficia deprehendit : ita ut nonnulla ab ijs remedia peti posfint,ad 
idonea fingulorum auxilia tranfeuntibus.Oleo etiam maluxdecodum admifeetur , autglauciu, aut 
adeps anferinus.aut pinguium carnium iura, aut Iixiuium lignorum cinere fa&urn. Vbiuero uomi- 
tus diligenter citatus fuerit, nequid in uentre coierit, qua? haeferunt inteftinis reliquiae, clyftere acri de- 
30 uoccntur.Facit & nitrum tritum cum hydromelite fumptum, & uina uetera liberalius epota, gallina- 
cea iura, praepingues pifces, uetufta? carnes pinguefquc,& qua? adipe aut recenti butyro parantur. Al- 
uum nanque fubducunt, utidiximus, & ftomachum refoluentia, proniorem ipfum ad uomitum red- 
dunt^ uenenorum acrimonias heberant,atque meatus obftrucntia , celerem uirium penetrationem 
inhibent. Quinetiam medicamenta dantur , qua- communi dote profunt, ut Lemnia terra, agaricu, 
abrotonum, irio, radix eryngij, femen paftinaca?,& calaminthae, nardum Gallicum, caftorium, ferulae 
uirentis medulla, flos rhododendri, fuccus marrubij, iafer, aut laferpitium, fagapenum,pcucedani fuc- 
cus, aut panacis, & radix, quam magudarim appellarunt, ariftolochia longa, fylucftris ruta? femen, & 
betonicae, q - lm ceftron nominant, folia, fingula cum uino drachmae pondo lumi debent . EfFedtum 
prabet pohj decodum, & fefeli, & liquida pix lin&a . Magnificeferuntopcm antidota , quae in calce 
30 operisfcriptarcliquimus. Communis ratio praeftandiauxilij ita fe habet. Caeterum ab ijs, quae con- 
fueuerunt euenire,communiaremediafumptitari pofilint. Fere enim uires uenenorum quam plu- 
rimorum in affc&us confimiles corpus tandem redigunt. Quamob caufam plerilque communia 
conducunt auxilia, uaria etenim funt uenenorum genera , communes tamen , nec multi ijdem affe- 
ctus oriuntur. Neque fieri poteft , ut omnes concurrcntefquc ca(us,qu? fymptomata uocant,unutu 
uenenum fequantur. alioquin fuperuacanea fuifler uenenorum fingulorum traditio, cum fuis reme- 
dijs ab authoribusdeferipta . Neque uero in uno codemque promptum eft inucnire , ut quis ftoma- 
chi,alui, inteft inorum,iecoris, renum, & uefica dolore uehementer crucietur, ut lingultiat, erodatur, 
contremifcat, refrigeretur, obmutefeat, conuellatur,pui(uselanguefcat,fpiritusditficiUsfiat,ucterno 
prematur,ucrtigo obuerfetur, caligent fenfus,ftrangulctur, fitiat,fanguis erumpat, febre confligetur, 
4° aegre lotium reddat, torminibus uexetur, crebro uomitet , naufea prematur ,rubcfcat , liuore fugille- 
tur,pallefcat,dcfipiat,ftertat, uiribus deficiatur,& pleraque alia faciat, patiaturque. fingula enim in ge- 
nerales affe&us deduda,pauco numero, & communia ea demonftrant , quae cuenire conlueuerunr. 
Quare in fingulis, quae fupra diximus, non facile fuerit deuoratum uirus cognofeere. Nam oris 6 c lin- 
gua? erofio,llomachi,uentris,ueficae ac renum infla mmatio,uehemens urina? difficultas.&interdutn 
cruoris cum eo exitus,lancinatio, & in pluribus partibus quidam aduftionis fenfus , non in canthari- 
dibus modo potis reperiunturjfed in crucis quoque pinorum» & bupreftc,& falamandra. Porro non 
modo eos, qui meconium hauferunt,ueterno, aut fopore premi, ftertere, liuore fugillari, torpere, reta 
gerari,ftupefcere,toto coi pore pruritum fcntire,fenfu priuari confiat j fed cos etiam , qui mandrago- 
ram, aut cicutam deuorarunt . Delirium non hyofcyamus tantum infert ; uerum etiam , quae toxica 
JO appellantur: itidem aconitum, & mei, quod in Heraclea Pontica gignitur. Strangulatio non minus in 
fufigis,quam infanguine taurino, lade, aconito, cerufla.gypfoconlpicitur. In fu mma, difficile unum 
uni ueneno proprium innenire fignum,quod hauftum, guftatumque uirus prodere pollit: maxime, 
quod hac caterorum etiam uitiorum,quaein corpore exoriuntur, communia fequi folent. Cateru in 
his, qua celeriter enecant, noxam fignis forfitan indicare poflis,fi ad ea refpcxeris , qua fumus difturi- 
Sed in ijs, qui ad longas aegritudines ipe&ant, nihil ad medendi rationem difficile, duotaxat quod per- 
tineat ad indicia noxa, utpotecum venena ftatim,atque praefentaneam uim illam perdideriint,trani- 
mutatain longos affedus,communia reliquorum vitiorum remedia, compofitionesq; flagitet, cum 
venefica proprietas non amplius infir. Si vero longa fit aflfeftio, in aliquod diuturnorum nior oru n\ 
genus recidet, a quibus facile fuerit mededi rationem afiumere.Sed de ijs.qua generaliter auxiliantur, 
oO hac!enus.Confequenter qua priuatim fingulis profunt, feriptis mandabimus, fi prius figillatim expo- 
luenmus,qua ex fingulis ordinibus exitialem, aut maleficam vim fortiuntur, vt medicina itudioli ea 
caute obferuent, qua ad rationem falutis feripta inueniuntur; quod nonnulla eorum, quibus vtutur, 
venenis fint comnnfta. Incuria enim magnas adfert noxas,& fapecotinuo vlu eorum, homo in per- 
niciem agitur. Proinde animalia, qua exitiofam vimhabent,hacfunt:cantharides,bupreftis, falaman 
dra, pinorum eruca,lepus marinus,rubeta, & rana paluftris muta, deuorata hirudines . Semina lunt, 
hyolcyamus,coriandrum,cicuta,gith,pfyllion.Liquameta,meconium,opocarpalon, thapfialuccus, 
elaterium, mandragoras . Radices, quas mittit chamaeleo, aconitum,thapfia,veratrum,ixia,agaricum 
nigrum, ephemerum, quod aliqui Colchicum vocant.quod in Colchide nafcitur. Arbores, herba?,ole 
laque: fmilax, quam aliqui tithymalum appellant, Romani taxum : lolanum manicum , quod & do- 
rycnium dicituirfardonia herba,quae ranunculi genus eft : corniculatum papauer, pharicum,toxicu, 
ruta 
