Inlib.fextumDiofcoridis. 723 
turno effie nece ffe. Facillimi illos , qui confefiimobeunt. hac Theophrafli fent entia. V er untamen omnes fert rei medice fludio- 
fosin hanc conclusionem conuenire reperto , quod quanuis in venenorum numero 'mueniantur ( vt T heophrafius inquit ) qua 
celerius ,& qu£ tardius interficiant ; non proptereatamen prefciripotefi terminus certus, & dies, quo mortem inferre debent , 
vt quidam exiflimant.Tfam quod venena ditius , aut ferius occidant , non tantum ex innata & propria eorum vi prouemre 
cenjent; fed etiam quod magis, vel minus vefijlat eius natur a, qui venenum affumpftt , Id autem plane docet experientiaifi- 
quidem conflat idem venenum eodem pondere , vel eadem quantitate diuerfis natura exhibitum , alios in hora tantum perime 
re , alios in quatuor horis , alios in die , nonnullis it i fi paruam affare noxam . Id quod etiam quotidie experimur in medica 
mentis , qup ad deij ciendam aluum exhibentur . quandoquidem idem medicamentum eodem pondere, vel quantitate a diuer- 
fis hominibus acceptum , in aliquibus juum celeriter prafiai efietdumfin alijs tarde, in aliquibus parum efficit, in alijs nihil, in 
aliquibus citra omnem mole fliam deij cit, in alijs vero magno cum labore . Tfi eque tamen id alia de cauja accidere manife- 
stum e fi, quam ex uario,diffiariq; agrot antium temperamento : quod non ita ad vnguern deprehen di pote fi , vt cert ofen 1 pof 
fit , quandiu innatus eorum calor veneno refiflere valeat . *At quanuis concedi pof it, quod quis adeo peritus nent ficus repe- 
riatur , ut ex longa experientia , ac pariter- fcientia tam ex aci e naturam, & robur vitalis facultatis calleat in vnoquoque ho- 
mine , vt conifer e poffit , quoufque perdurare valeat , vbi venenum illi fua arte prppanltum exhibuerit non tamen propter 
hoc is determinate far e poterit diem , neque horam mortis illius , qui venenum afjump ferit .• non enim fierit potefl , ni fi diui - 
no iudicio ,aut affatu, vt aliquis medicus, vel philofophus adamuffim expendere pof it , ac mefiti, quantum humidi jubflan - 
tifici, quantumq; caloris innati in quocunque fit corpore, prafertim quod non femper in eodem /latu perfi fiant principes fa- 
cultates : quo fit ,vt qui fiam modo plus, modo minus fortis appareat . tum etiam quod corporis temperamentum plurimum 
immutent caufp extrinfecp , quas Crpci vocant . ^ Adde etiamnum quod antidota , que \7- medicis huiufcemo- 
30 di venenatis continui propinantur , etfi uenevi uim ob fui contumaciam fuperare nequeant ; impediunt taiy.cn , ne id t amor e - 
ui tempore perimat . Vanum intur crediderim effie,quod internas noflri corporis facultates , ac functione? po/fnt (vt quidam 
ribus/quin & fpirituum vitalium facultatem ualde imbecilliorem habent. Quocirca Galenus tum tertio fimpluium medicine 
torum cenfu,tum libro fecundo de alimentorum facultatibus, tradidit cicutam hominibus in cibo lethalem effie, flurnis autem ni. 1 
tr imentum. Quandoquidem hi arterijs adeo angujlis praclufisq; confiant, ut nullo pad 0 per eas ad cor lethalis cicuta vis pro- 
30 gredi poffit. quanquam hoc de frigidis potius , quam de calidis venenis intelligi debeat . Huc illud fcitu dignum accedit, quod 
perfuafu difficillimum efl, venena, qua ab 'rnpvffi veneficis in diem exhibentur, alterius generis effie ab his, qua f a arum tantitm ^ 
qualitatum exceffiu perimunt. Jfamqua propria forma ac vi necant, in minima etiam quantitate exhibitaiyt Galenus inquit) dif 
ficili cohibentur, qu'm breuiffimo tempore lethale munus obeant frmm . 'ffm defant tamen , qui pro certo affirment , quacun- 
que venena adeo temperari pojfc , vt illa celerius, hpc tardius interficiant . quibus equidem refragari nen attjhn, cim fciuerim 
admiranda admodum effie fccreta natura . Quaripraterea folet, nuru fieripofit , vt quis ita ueneno affuefeat , minimum quid Vtru qt»s nC- 
de eo quotidie af umens, vt eo tandem innocui nutriatur, quemadmodum Fufi teflimoniofcribit jLuicenna , olim puellam nutri 
tam effie veneno, ea tantum ratione , vt reges quofdam , & principes (quod formofifimaefet) qui fecum rem. haberent,infice- nocllcluaii , c> 
ret . Qua in re dixerim ego , quod etfi non defint , qui hoc fieri pojje afficiant: nunquam tamen ipfe adduci potero , vt credam 
humanum corpus nutriri poffie veneno , & prafertim napeUo, quo plerique rem exponentes eam puellam nutritam effie inter - 
pretantur . Siquidem ea hifloria trabicas potius fabulas imitatur , quam rem aliquam, qua omnibus naturalis philo fophia ca 
tionibus comprobari poffit . Quamobrem conflat Gentilem Fulginatemin hoc ^4 uicenna loco adnixum quidem fuiffie,ytbanc 
opinionem feruaret integram, quod nimirum fidelis cuiujque expojitoris effie debet. fam pofiqudm eam fententiam validis, ve- 
risq; rationibus primitmimprobaffiet , dcnuo(vt affolcnt)^4uc?rois , Diniq; authoritate innixus, ^ uicenna ,& JQt fi opinione 
probare non dubitauit quibufdam argumentis, quanuis nudis, & infimis . Quorum illud videtur fortius effie, v bi autbon us ma 
gis,qudm rationibus addicius inquit , Aequum non effie , quod autbores tam graues , tamffifapientes, mendaces vocentur, va 
niq; habeantur . quippe quod certo crediderit ipfe Gentilis I{ufim , itemqs ^Auicennarn in veram bijlonam banc rem recepi - 
fe,non autem in fabulam . Sed quoniam f uperuacaneum duco in hoc cont er er e t empu s , longa contradicendi o> ation e , praji r 
timquod venenorum medela ea nullam aut paruam afferat vtilitatem: ideo relictis afas , in Galeni fententiam facili! deucmo. 
Qui tertio fimplidum med. cenfu cap. 18 . tradit venena calida,& ficca(qualem effie napellum quo puella illam nutritam volut , 
50 non ambigo) nullo modo poffie in nutrimentum redigi , etiam quod in quantitate minima fumantur.tamet fi frigida venena qua. 
doque in alimentum uertantur. Quandoquidem hac(vt idem author efl exemplo cicuta, papaueris,hyofcyami,& mandi agor a) 
non fui natura inter fidunt ,fed qualitate duntaxat frigida. Quibus adtf cit ipfe Galenus hiftomm anmcuiufdam ffilthemenfis t 
qua cicutamin cibo fumebat nullo Jane detrimento accepto . Ea enim (vt idem feribit ) modica primum quantitati a jacuit, 
mox in dies pluri, donec ex magna etiam quantitate , qua illiin nutrimentum conuertebatur , nullam percipiebat noxam . 
Ex quo palam fit , Galenum non admittere , quod venena calida nutrimento effie poffiint . Id quod minus etiam illis concc it , 
quapropria ffiecie , aut occulta caufz, veneni naturam {artiuntur . Inter qua principem locum obtinet napellus . 
longk aberrant nonnulli interpretes , vtpotc qui illud napello tribuant , quod planb cicuta reddidit Galenus: itaque fit ,v 
(qua eorum infeitia efl ) hifloriam hanc confundant, Galeni verba peruertant , atque rem mali interputentur . c '/ m * 
m errore deprehenditur ^ {uicenna : nifi interpreti errer fuerit adferibendus . Quod poftrcmb veneni fa cultas. ( vt qu 0 » < - 
6Q dam opinio efl ) iarn concccia , & in illius adolefcentula fubflantiam comer fa, potuerit ex anhelitu in alios tianjrr,, ac os 
fabinde inficere, fani perridiculum videtur , atque euidentius falfum , quam vt pluribus explodi mercatur. * erum quo- 
niam non defant animalia , qua natura cibis viclitant venenofis,atq; ex ijs nutrimentum capeffiunt , ficut ( a eno aut ;o> e 
libro z. de alimentorum facultatibus , & 3 . fimplidum medicamentorum) fiurni cicutam depafcuntur coturnices ue- Vtru anima- 
ratrttm , &yt nos quoque quotidie vidimus , anates , qua in flagnis , & paludibus uiuunt , bufones aquaticos euct ant, ( l l ‘^. <:ilns 
qs dem nutriuntur , ciconia venenofis ,& mortiferis Jerpentibus ,& gallina interdum fcorpiom us, araneis ,ferpentibus,<sr ftifapr, exitio 
alijs id genus venenatis animalibus j ideo mutile non fuerit fcire nunquid huiufmodi animalia ,qua venenofis vefcuntur,aa ^ V|t 
hominibus cibo accepta inde venenum inferant , eoque inficiant. Ilac in re ple-rofque inucnio, uno fere omnes recentia es , ncanc. 
qui devenenis f crip ferunt , firmiter affer ere , quod fi huiufmodi animalia edantur , non modo veneno non inficere pt fiunt, fc 
nullam prorfus inferre noxam : quin potius corpus nutrire , noitfecus atque alia . quippe quod conflet (vt dicunt) ea in Jitam 
naturam venenatos cibos reddere . Oua ratio, & opinio etfi non abfurda , neque incongrua videatur ; tamen aedidc- 
ZJK. 2 rim,quod 
1 vim reti- 
