744 
And. Matthioli Comm. 
flabilis facinori# qu/tmloque perpetrantmaleficp veneficxq; mulieres cacodxmonibus dvbf* ipfum exhibendo proprifs mariti*, 
vel alijs, quos odio profequuntur. Huius tamen noxx fuccurritur contritis margaritis drachma pondere ex niclifjophylli aqua 
potis : auxiliatur & tepida balneum. C onfert ad hxc ( vt Conciliator inquit , fi tamen id abfque diuin.t legis iniuria fieri poffit ) 
vt affetii hilari fiequentiq; mulierum confortio Utentur,cum fitsq; coeant , prgcipuc cumiuuenibus , qua raro nuptias i cele- 
brent. Trodefi & theriaca drachma: pondere ex fumat ix aqua quotidie pota . Trcfunt & viperei paslilh fcrupuli pondere, ad- 
Pardi feli is ditis tum margaritis, tum theriaca eodem pondere . Epoto autem T.AA\Dl fello excitatur mmitus , ceu aloes amarore, os & 
venenft,eiu!cjj nares . uomitum vniuerfum corpus fiauefcit , ictericorum modo : posiremo ea omnia confequuntur incommoda, qux ab aj- 
yemedia . furnpto impello, & d viperarum morfibus eueniunt , cum tam ficuum lethtferimq; fit,yt tribus tantum horis potantes perimat . 
quod fi hoc temporis fpatio non interficit ,prorfus defpcrandum non fuerit. Expugnatur primum vomitionibus illico excitatis, 
fubinde ijs vtique antidotis , qua napeilo , vel vipera ntorfu infeBis optitulantur . ^Anice.ma huic veneno peculiarem confi- 
cit theriacam ex Lemnia terra , & lauri baccarum , fmgulorum drachma vna : capreoli i cuguli drachmis quatuor : rnyrrha, 
&rutx feminis cuiufque femidrachma , qua omnia meile excipit , Hanc iuglandis quantitate exhibet, excitatis deinde uo- 
rpitionibus , duclisque demum laborantibus in calida aqua balneum » cui infcrbucrint odorata medicamenta. Sed Hi TEfiytE 
uenefica uis'* adeo perniciofum exisiit,vt flatim animi deliquium ad ferat : quare rarifiime antidotis faceta npotefi , quod nullum detur 
& auxilia . * ’ eaprxparandi ffatium . Veruntamen fi quid efi , quod tam breui temporis memento quicquam opis ferat, id erit quam celer- 
rimh excitatus ucmitus , epoto prius cctio butyro , igne cdliquatoiquo vomitiones iterum, atque iterum monere oportet. Tofi 
vomitum nihil Jalubrius , quam theriaca, & Mithridatis antidotum , mofchus , ambarum , 6' eorum compofita medicamenta, 
qua diamofckum,& diambarum appellantur. Fbi autem animi deliquia per J' ener ant,& corporis vniucrfi anguBia,vimm qui 
dem offerendum efi , aut caporum , & gallinarum carnium fuccus ex aqua f eruentis balneo in ttafe vitreo (tiftillatus . Huic 
equidem noxa crediderim magnifice aduerfari oleum nesirnm defeorpiurabus, cuius componendi rationem tradidimus m 
fuius libri prafatiotiis commentatione itidem & quintam cfientiam ncftram , quod Ytiu oculi fuis perquam tenuiffirms parti _ 
Cant$ pifei? j )m j n f C f um deferatur corpus . Tonbfel , quod a CMffE pifce eximitur, lethif erum efi . ctuippe quod potum , vel efitatum 
& qira tll£nU? kntis tantum quantitate ,feptenis diebus interficiat . Curantur tamen qui hauferint , epotoonbulo butyro cum gentiana radi- 
ce, cinnamomo , & leporis coagulo . Trcdefi & corpus yniuerfim odoratis oleis illinire,& vitiu tenuiffimo vti . Catertm qtu 
IO 
20 
nes inde funt excitanda , fieriq; id oportet , ter aut quater in menfe.Trxfiat item auxilium, fi quotidie mane fumant agri dia 
•mofchi confeciicncm, tribus vel quatuor horis ante cibum. Quynimo mofchv.s perfife Jufflcientcr auxiliatur : nanque vt quidam 
tradiderunt, mofchus tantum,huhifce cerebri proprium efi antidotum , fi dimidij fp uptili pondere ex vino bibatur . Sed illud 
non efi ignorandum, quod non medo Edes deuorato eorum cerebro homines inficere poffintsfed pilis qucqqercfpiratme,& ocit 
lorum intuitu . Ifa etfi pili annes imprudenter in cibis fumpti,prxfccarepcjjint, anhelitus meatus obfiruentes;tamen feliu pri 
uatim exitiales cefentur. Earupraterea fpiiitus tabifico queda veneno infeftus deprehenditur. Etenim noni ego quofdq,qui cum 
felibus adeo deleti arentur , yt nuvqua fineiffis dormitum peterent , attratio inde diutius aeris vehiculo eorum fiiyitu, inta- 
bem,& marafmum incidere. quibus pollremb corfdtii diem fuum obierunt . Uficc diu (fi, quod in quodam monachorum cano 
bio vniuerfaperijt familia, magno felium numero , & contubernio. Ladunt item fio ( vt diximus ) oculorum intuitu , adeo vt 
quidam repedantur, quibis vijis, aut aditis , pauore quodam illico capiantur, terreanturq; maximi', quod non modo ex eorum 
veneno prouenire exiftimauerim ; fed etiam propria eorum natura , qui cos vel intuentur , vel audiunt, quandoquidem ij ' fua 
natura talem d calo qualitatem influxam habent, quee nunquam ad propriam, mouetur aftionem , nifi obifeiaturid , quod na- 
tura fibi contrarium fuerit . Horum plures in Germania duntaxat vidimus , & quofdam ex ea natione Gorilix commorantes. 
Quod autem yertm fit id aliunde euenire non poffe,qudm d congentia qualitate, qux paucis admodum inesl, aperte fani ofien 40 
derunt eorum aliqui . Quippe cum huius gentis quidam hy emis tempore in bypocauflum nobifam conaturus intraffet ,quo 
plurium amicorum fodeditas conuenerat , mulier quadam huius utri natura confcia , ne is , vijb felis catulo , quem educaue- 
rant , iratus difcederet, illum in arcula quadam eodem in canapulo confluferat . Sed quanuis nec vidiffet ille , nec audiffet at * 
tulum , citm pauco poti tempore aerem felis halitu infertura injpirafjit , irritata fiatim ea temperamenti qualitate felium im- 
plica, emifio f udor e , pallida admodum facie , omnibus Jane adrair antibus , tremebundus conclamare capit , hic aliquo in angu 
lo latet felis . His autem eademopem ferre putauerim ,qux cerebrum comedentibus remedio effe diximus.] nuenitur etiamum 
fi C^dVDalE CETfH 1 extremis partibus porraceus quidam humor feller bili admodum fimilis, qui fi forte deuoretur, prxfen 
eius turatio. taneum esi venenum . .Aufert enim illico intolerabiles angufuas., animi deliquia , & omnia tandem fymptomata,qur epotum 
napellum ponfequuntur. Succurritur his , vt exteris , primum uomtmibus, epoto butyro excitatis . Toftca dandus fmaragdi 
puluis ex umo dimidij fcrupuli pondere . Quin &pifiacia profimt , & ponti&e nuces in cibis largius fumpt. e . .Ad bxc vniuer - 5 o 
Jim corpus inungi prxfitat , oleo d citri femine expreffo . Item theriaca proficit cx umo pota duarum drachmarum pondere. 
Sudoris ani- Magna quoque infert incommoda q 
maliii urnis , fit malus. Is igitur potus vtndprtt 
& remedia. Terturbat prxterea tum ventriculum , 
vino delirium facit . His tepidam largius prxbendam fci ibunt, vt concitato in de uomitu pultlcrulcniiis findor reij datur . Tofi 
vomitum confert uinum cum rofaceopotum : item rhabarbqnm femidracbrnx pondere fmnptum , addito fojfuij falis momen- 
to. tametfi propria huiufce JccAris antidotus ea fit theriaca (vt .Auicsnna efi author) qux ex Lemnia fihragid e, & lauri bsc 
cis conficitur , cuius emponendx rationem paulo fuperius repulimus , de Tanti fele differentes . V enwofum *qub qc Ipthife - • 
a. -/7». A' * D 77 7/ Ust J J-., v*V illud fifxtiu r siunrl b PYif- /ili /ituYA. 
Cauda: eemi 
uenenum 
Caftorei 
rulcnta 
curatio 
60 
ivfus fit medicamentum ; 
qui hoc medicamentum hauferint; fed etiam intumef centeni linguam exemit, atque tam fxua febre corripiuntur , vtuno tan- 
tum fere die intereant. Mlduerfus hoc venenum mirum in modum iuuat uornititmes , quas toties butyro , & hydrmelite epotis 
citare ccmucnit,quod nullum ca,qu p reijciuntur , caslorci odorem referant. ToB itomitiones conducit diamoron potum, aut b- 
momm,aut citrei mali fuccus facchai-o admiftus. Ferum peculiariter huiufce ca florei antidotum efi coriandri femen tcftHV 1 * 
drachmarum duarum pondere fumptum. 
TdxtiiavruMr. LAC INTVS CO AGVLATVM, CAP. XXVI. 
E Os, qui coagulatum lac hauferunt ? frequens illico ftrangplatio inuadit s quodin globulosquoP 
dam lac coalefcat. Quibus iuuaudig pro antidoto, coagujum ex aceto damus. & bibere iap'U * 
cogimus. 
