2 Ó 4 AANMERKINGEN te d s j i d d a. 
voornaamlijk daar zij telkens moeite gehad hadden , den balzem onvcrvalfcht te 
bekomen. 
Eenige dagen daarna behandigden wij ook aan den Pafcha den brief van den 
heer van gühler. Deze Fafcha had insgelijks eenig denkbeeld van de fterren- 
kunde, en begeerde dat ik mijn quadrant in zijn paleis f tellen , en de middags- 
hoogte der zonne in zijne tegenwoordigheid némen zoude. Hij en de Kichja 
lieten zig dit werktuig nauwkeurig befchrijven , en een geleerde Schcch van den 
Pafcha moeft uit de waargenomene hoogte der zonne de poolshoogte van Dsjid- 
da berekenen- Men vond mijn quadrant ook veel béter , dan de kleine houten 
quadranten der mohammedaanfche fterrenkundigen : en alzo mijne rekening van 
die , welke de Schech maakte , eenige minuuten verfchilde , gaf men den tafelen 
der europifche fterrenkundigen den voorrang. De Pafcha en zijn Schech fpra- 
ken niet dan turkfeh. Mij ontbrak het juift aan geen vertolker ; want onze 
griekfehe bediende Iprak turkfeh , en een franfehe en twee italiaanfche renega- 
ten , die in dienft van den Pafcha waren , hadden deze taal ook geleerd , maar 
niemand van hun verftond de kunftwoorden der iterrenkundigen in ééne eenige 
taal. Ik moeft dcrhalven tragten mij jegens den Kichja in de arabifche taal uitte- 
drukken , en dit was zeer moeilijk , doordien ik maar zelden gelégenheid gehad 
had over dergelijke zaaken met Arabiers te fp réken. 
Wij bezagen reeds den eerften dag verfcheidene huizen, en huurden er een? 
dat zeer ruim was , en aan den zeekant lag. Den iften November 1762 déden 
wij al ons goed aan land brengen. De Kichja was zelve op het tolhuis, en niet 
in een bijzonder vertrek , gelijk de verfcheidene tolbedienden in de europifche 
ftéden, maar hij, benévens veele fchrijvers, zaten op eene verhevenheid bij 
den gang, daar alles pafféren moeft. Wij zagen aanftonds, dat wij bier een’ 
vriend hadden. Al de kiften en pakken der kooplieden wierden niet alleen ge- 
opend , maar alles wat er in was , ftuk voor ftuk naargezien en doorzogt. De- 
wijl de Kichja verzékerd was , dat wij niet om den koophandel derwaard geko- 
men waren, en ons dienft wilde doen, liet hij onze kiften alleen maar openen- 
De artzenijkift was al te welkom , dan dat men dezelve zou doorzogt hebben- 
Men vond dus niet meer dan 200 ducaaten, die wij voorbedagtlijk op eene plaats 
gelegd hadden, waar zij moeften gezien worden, om te tonen, dat wij zo veel 
geld bij (ons hadden , als wij in deze ftad tot de huishouding dagten te gebrui- 
ken* 
