34 ? 
REIS van BEIT e l FAKIH naar MOCHHA 
had moeten vervoegen, dat de goede Hollander zig het voor een geluk rékende 
in de handen van zulk een’ rédelijk’ man gevallen te zijn. Seid salech huurde 
een huis voor den fchipper, en gaf hem zijn’ zoon ismaSl als vertolker. De- 
ze fchafte al de verdere bedienden aan , die de fchipper aan land nodig had. Is- 
u\éh en zijn vader hadden op die wijze den Hollander volkomen in hun geweld. 
Als er indifche kooplieden kwamen, die portugeefch fpraken, zo wierden zij al- 
toos aan de deur afgewézeh , en als ismacl iets tot nadeel der mochhafche in- 
wonercn en der Banianen verhaalde, moeiten de bedienden, met dewelken de 
fchipper portugeefch lprékcn kon , alles toeftemmen , anders wierden zij wegge- 
jaagd. Van de arabifche kooplieden was er voor deze lieden niets te vrezen : 
Deze fpraken, zo wel als Seid salech, geen andere dan hunne moedertaal, en 
isMAëL vertolkte naar dat hij het goed vond. De Hollander had van de inwo- 
ners alhier zulke fchriklijke denkbeelden , dat hij nauwlijks op de ftraat durfde 
verfchijnen , en wierd dus bijna als gevangen gehouden. Dit duurde zo lang tot 
dat de Engelfchen kwamen. Dezen déden hem eerlang zien, welken Heden hij 
zw aanvertrouwd had; maar hij had zig met isMAëL en zijnen vader zo ver 
in -'daten, dat hij zig niet ten éénemaale van hun ontdoen kon, en hij wierd 
door hun derwijze bedrogen, dat de kooplieden te Batavia waarfchijnlijk zodra 
geen fchip weer naar Mochha zullen zenden. 
IsMAëL had reeds op de reis van Dsjidda naarLoheia getragt,ons in het denk- 
beeld te brengen , dat de Dcenen ook groot voordeel uit eenen handel op Moch- 
ha zouden kunnen trekken , en , wijl wij ons in ’t geheel in geen handelzaaken 
wilden inlaten, zogt hij voor eerft zo veel van ons te winnen, als mogelijk was. 
Hierüit ziet men, hoe de reizigers bedrogen kunnen worden, als zij de taal van 
het land niet verftaan , en zig den eerften aanvertrouwen , die zig tot hunnen 
dienft aanbied. Ik geloof vafflijk , dat dit de voornaamftc oorzaak is, waarom 
verfcheid.cn’ geheel verkeerde berigten van vreemde landen gegeven heb ben. Is- 
MAëL won zeer weinig met ons , maar daartégen baarde hij ons veel verdriet. In- 
dien wij van Indië naar Mochha waren gekomen zonder arabifch te kunnen 
fpréken , en ons bij dezen menfeh vervoegd hadden, zo zouden wij de inwo- 
ners van dit land voorzéker niet zo wél hebben léren kennen , en flegts weini- 
ge waarfchijnlijke narigten médegebragt hebben. 
Den aanbevélingsbrief aan Seid salech behandigden wij bij onze aankomftaan 
Zz 2. is- 
