der OOSTERLINGEN. 
197 
naald bij eenen Mohammedaanfchen geleerden te Kalm o , , en deze noemde ze 
\y-Kp UsU Elmagnath. Denaam fchijnt aanteduiden, dat men het kompas in 
dit gewest van de Europeërs bekomen heeft. Doch van de afwijking der kom- 
pasnaald, en dat deze zelfs jaarlijks verandert , had de gemelde fchech niets ge- 
hoord. Anders heb ik de Arabiers het kompas Dek of ^0 , en Heit el 
Ibbre horen noemen , en de Arabiers aan den Perfifchen zeeboezem noemen 
het zelve Iiable Karna of Rach Nama. In deze gewesten benoemt men de ver- 
fchiilende waereldflreeken ten deele naar den op * en ondergang van zékere Her- 
ren. Bij voorbeeld noorden, ja. Zuiden, zêl. Oosten, mot la. Westen, 
mar tb. Noordnoordöost , mötla hehfên. N. N. W. marib laeisjèn. N. O. 
viöt la nhsch. N. W. marib mis ch. O. N. O. mötla Jimak. W. N. W. marib 
fimak. O. Z. O. mötla zïr. W. Z. W. marib zir. Z. O. mötla akrab en Z. 
W. marib akrab (*). Slegst weinigen mijner lezers zullen er belang in Hellen , 
hoe andere volken de verfchillende flreeken van het kompas noemen ; doch mo- 
gelijk wenschten zommigen het ook te wéten , om misfehien .daaruit 'natefpeu. 
ren , of zij het kompas van de Europeërs of van de Chineefen bekomen heb- 
ben, en voor dezelven zal ik hier nog de verfcheiden benamingen der Turken, 
der Indiaanen, der Maleijérs en der Siatnmers ter néderfiellen. 
De Turken noemen: noorden </>->!.-? joldis , zuiden kibla 3 oosten 
gundagrufü , westen frati, noordoost K foreds , 
zuidoost kefclnslama , zuidwest tAjo y Lodos en noordwest 
karajel. \ 
De Indiaanen noemen het kompas hèkkc. Zij verdelen hetzelve in 32 ftree- 
ken (Ind. Chan , elke tot 1 if °.) doch hebben daar voor maar 17 naamen; te 
wéten alle de ftreeken aan de westzijde van den middagkring noemen zij éven 
eetis , als die aan de oc stzijde , en onderfcheiden dezelven door de woorden at- 
mana en ukmana. Bij hun heet: 
Aan 
(*) N'tisch zijn esnige fterren in den groöten Beer, Siniak van den Artiwus , Akrab van het 
Scorpiocn en Zir waarfcbijnlijfe van den Syriiis. 
