46 
nergens op onze togten het geringste spoor van dezelve ontdekt, en ook de inboorlingen, die desaan- 
gaande door ons ondervraagd zijn, verzekerden eenparig, dat hun geen zoodanig wild dier in hun land 
bekend was. Hun rundvee is ook doorgaans van veel ligtere teelt, dan dat van Java. Op dit laatste eiland 
dragen zeer vele stieren en koeijen de duidelijke kenteekenen van onderscheidene vermengingen, terwijl 
de Maleijers ter westkuste van Sumatra, het zoogenaamde Zebu-ras veel zuiverder van kleur en vorm 
bezitten. Deze omstandigheid verdient daarom de aandacht, vermits zij met de verklaring der inlanders’, 
dat de wilde os op dit eiland niet voorkomt, overeenstemt, en die meening volkomen schijnt te bevestigen. 
CETACEA. Van de walvischachtige zoogdieren zal ik mij hier alleen tot de vermelding van Halicore 
dugong bepalen, daar er omtrent de in de Indische wateren levende dolfijn- (Delphinus) soorten nog zeer 
veel duisternis en verwarring heerscht, en ik zelfvan deze dieren te weinig gezien heb en te onvolledige 
waarnemingen bezit, om met eenig nut aangaande hen in breedvoerige ontwikkelingen te treden. 
Dolfijnen worden maar zeer zelden door de Indische visschers gevangen , daar het dooden en in bezit 
krijgen van deze vlugge dieren ten uiterste moeijelijk en van te veel wisselvallige omstandigheden afhan- 
kelijk is, dan dat de visschers uit eigene beweging daarop zouden uitgaan en zich tot dat einde inrigten. 
Deze dieren trekken steeds in groote scharen rond, vertoonen zich, onbestendig, heden hier en morgen 
elders, altijd rusteloos, behendig en snel in hunne bewegingen, zoodat zij alleen door middel van 
harpoenen kunnen gevangen worden. Dit laatste is ook het geval ten opzigte van den Dugong, 
die echter meestal eenig of gepaard leeft, en een’ veel standvastiger en minder levendigen aard bezit. 
Hierdoor wordt zijne vangst gemakkelijker, welke nogtans gemeenlijk slechts des nachts geschiedt, 
dewijl men hem, volgens de verzekering van onderscheidene inlandsche vissehers en Tripang-vangers, 
gedurende den dag schier nimmer te zien krijgt. De dugong bewoont, zoo als bekend is, genoegzaam 
alle Indische zeeën. Hij schijnt zich tusschen de keerkringen, van Afrika’s oostkust af tot in de omstre- 
ken van Nieuw-Guinea te verbreiden; doch zich liever in de nabijheid van het land, dan wel in de diepe, 
opene zee op te houden. Toen wij ons, in 1829, op Timor bevonden, bragten ons, in de maand april, 
eenige zoogenaamde Orang-Badjo’s of Tripang-vangers, welke uit de bogt van Boni op Celebes, afkom- 
stig waren, eenen dugong, 2 ellen en 8 palmen lang, die den nacht te voren, niet ver van de kust, 
door hen geharpoend was. Deze menschen, welke genoegzaam jaar uit, jaar in, op zee rondzwerven, 
en zich hoofdzakelijk met de vangst en de toebereiding der onderscheidene Tripangsoorten (Holothuria) 
onledig houden, worden op Timor, waar zij jaarlijks eenige maanden langs de noordkust doorbren- 
gen, gewoonlijk Orang-Badjo Lawut, dat is: Zee-Badjo’s genaamd. Daar zij de Tripangs meeren- 
deels des nachts vangen en daarbij fakkels van dun bamboesriet ontsteken, gebeurt het, dat zij op zulke 
nachttogten, die met vele kleine kano’s worden ten uitvoer gebragt, nu en dan wel eens op eenen 
dugong stooten, dien zij, zoowel uithoofde van zijn vleeseh, als voornamelijk om zijn vet, niet on- 
vervolgd laten. Het vleesch is wit en zacht, maar walgelijk tranig; desniettegenstaande wordt hetzelve 
door deze, als Zigeuners levende zeebewoners, en ook door sommige kust-eilanders op Timor, Rottie, 
Solor enzv., met graagte genuttigd. 
