II 
Omtrent de beschrijving der uitwendige deden verwijzen wij tot de verhandeling van den Heer 
Temminck, aan welke wij niets bij te voegen hebben, dan alleen een enkel woord over de kleur der 
naakte deelen, zoo als die zich bij levende voorwerpen vertoont. De huid van het lijf is bij groote dieren 
eenigermate ruw en kan vergeleken worden met die van den menseh, wanneer zij zieh in den staat 
bevindt, in het gemeene leven zoo karakteristiek door den naam van kippenvel aangeduid. De kleur 
van deze huid is bruin-zwart; de ooren van binnen zijn iets lichter van kleur; het gezigt is bij de 
ouden donker roet-zwart, rondom de oogen eenigzins helderder. De oogen, wier iris licht bruin 
van kleur is, liggen tamelijk diep in het hoofd, en de blik is vrij vurig en doordringend. Overigens 
, , , , , „„ 0 „ n minder oud en bedaard aanzien, dan de jongere dieren. De 
hebben de volwassene voorwerpen een mmciti uuu D 
nagels zijn geheel zwart. 
De volgende afmetingen zijn van de grootste Orang-oetans genomen, die door ons gezien zijn. Ons 
oudste mannetje, in eene uitgestrekt liggende houding gemeten, van de bun, des hoofd» tot aan de 
punt der vingeren van de achterhouden, heeft eene lengte van 1,5 Ned. el; zgne hoogte, in eene 
. t 1 OK n omvuno’ van het lijf is ruina 1 el. De breedte zijner beide, van weerszijden 
opgengte houding, 1,25. De omvang van net hj* « J 
in regte lijn uitgestrekle armen beslaat, van de punt der vingers van den eenen tot aan die der vingers 
van den anderen arm, 2,4 el. De lengte van het gezigt was, m versehen staat, van het voorhoofd tot 
aan de bovenlip gemeten, 0,22; de breedte van het uiteinde der eene kwabbe tot aan die der andere 
n Tr t -r- • ,i„ itnnrrtp in regtstandige houding, 1,09; terwijl hare horizontaal 
0,26. — Van ons grootste wijfje is de iioogte, ui o ° J 
uitgestrekte armen eene breedte van 1,05 Ned. el beslaan. 
Alsnu overgaande tot de mededeeling der waarnemingen, die wij omtrent de woonplaats en de levens- 
wijze van dezen grooten aap gedaan hebben, zullen wij vooraf met een woord gewagen van de ver- 
, „ , .. i t „ rpp a nor hem bewoond wordende Indische eilanden draagt, en 
schillende namen, welke bij op de twee door nem ° 
.. . „ i- _ rpp a s zoo lang in Europa algemeen bekend is. Verschillende 
tevens van dien, onder welken dit dier reeds zoo ia 0 1 D 
v i •• rijp naam eerst na de komst der Europeanen in Indië, bij 
redenen maken het ons waarschijnlijk, dat die naam eeist i , j 
sommige volken aldaar in zwang is geraakt, en zulks door toedoen der w,tte vreemdehugen, daar bij, 
ofschoon nit zuiver maleische woorden bestaande, in zijne zinnebeeld, ge beteekems te zeer naar het 
kunstmatige en gezochte zweemt, en buitendien ook alleen uit den mond van die inlanders gehoord 
wordt, welke sedert eeuwen met Europeanen in naauwe aanraking hebben gestaan. 
Orang-oetan 
beteekent een wild of boschmensch, zijnde deze benaming zamengesteld uit de malei- 
sche woorden O rang, menseh, en 
Oetan of Iloetan, bosch, wildernis, en in het algemeen 
.... , • j_ landstreek. Geheel onjuist wordt dit dier in de meeste 
iedere onbebouwde en met wild hout begroeide lanclstieeK. j 
a tinte-ppu letterlijk een schuldenaar aanduidt, daar 
zoologische werken Orang-outang genaamd, o , 
ft, Oetang of Hoelang, schuld beteekent. - Met de eerste benammg bestempelen de Banjerezen 
en andere maleische bewoners ter zuid- en westkusten va» Borneo, den onderwerpelijken grooten aap. 
De Bejadjoe-Dajakkers van Poeloe-Betak en Soengej-Kahajan, in he, zuidelijke gedeelte va» gemeld 
eiland, heeten hem daarentegen Kahieo, en 
de Doeson-Dajakkers Keoe. Buitendien draagt het oude 
mannetje van 
den Orang-oetan, bij de gemelde Bejadjoe’s, den naam van Salamping, en het wijfje 
