23 
hoorns O 111 , 09 tot 0 m , 14; der vleugels ö m ,28 tot 0 ,n ,29. Eene individuele afwijking, met lager’ en breeder’ 
hoorn, wordt in al de voornoemde streken gevonden: dit is de Buceros convexus, Temm. PI. col. 530. 
h.) Mannetje en wijfje wijken in kleur eenigzins van elkander af. 
5. ) Buceros «aeeritus, Temm. PI. col. 520 ( masjun .). Middelslaartvederen naauwelijks ver- 
lengd. Keel naakt. Hoorn, zeer klein en scherpkantig. Snavel, zwartachtig, meestal meer of min 
met wit gevlekt. Kleed, eenkleurig groen-zwart, in den jeugdigen leeftijd eenigzins naar het licht- 
bruine trekkende. Staart, aan den wortel grijsachtig, op de achterhelft zwart. Vleugels 0,32 tot 0,34 
meters. — Sumatra, Borneo. 
6. ) Buceros mae a yawus , Raffles. Linn. Trans. XIII. p. 292 (mus jun .). B. anlhracicus, 
Temm. PI. col. 529. (fem. var. met witten snavel.) Geheel zwart; de 4 zijdelingsche paren staart- 
vederen aan de voorste helft wit (*). Het mannetje met eene breede witte streep aan den kop, die aan 
weerskanten van de neusgaten, boven de oogen heenloopt, en zich op het achterhoofd in de vrij lange, 
over den nek afhangende vederen, vereenigd voortzet. In Dekan, Malakka, Sumatra en Borneo waar- 
genomen. — Er schijnen bij deze soort twee standvastige verscheidenheden voor te komen, de eene 
met een’ witten bek en grooteren, aan de punt vooruitstekenden hoorn; de andere met eenen zwarten 
bek, met kleiner’, scherp te zaamgedrukten en van voren slechts flaauw uitgehoolden hoorn. Lengte 
der vleugels 0 m ,29 tot 0 m ,32. 
7. ) Buceros exaratus, Reinw. Temm. PI. col. 211 (fem.). Hoorn klein, kielvormig, ter 
weêrszijden met ééne en, onder deze, de bovensnavel met twee diepe groeven in de lengte voorzien. 
De middelste staartvederen naauwelijks langer, dan de overige. Geheel zwart. Bij het mannetje de 
keel en zijden van den kop wit. Lengte der vleugels omstreeks 0 m ,23. Tot nog toe alleen in het 
noord-oostelijk gedeelte van Gelebes gevonden. 
C. Hoorn , zeer klein , smal , scherp , bijkans in ééne lijn met den snavel verloopende. Zijrand des bovensnavels , 
aan het achterste derde als eene lijst uitstekende. Kopvederen gesleten en eene helmachtige kuif vormende. 
8. ) Buceros comatus. Raffles. Linn. Trans. XIII, p. 339 (de beschrijving waarschijnlijk naar 
een jong voorwerp in den overgang). Tab. 4 van dit werk: afbeelding van een oud mannetje. Mannetje. 
Kop, hals, borst, bovenbuik, staart en punten der slagpennen, wit; vleugels, rug, dijen en onder- 
buik, zwart. Wijfje: waarschijnlijk alleen in het eerste jaar, geheel zwart, behalve de punten der 
slagpennen, de staart en de kop, welke wit zijn. Sumatra. 
D. Hoorn, met dwarsplooijen ; staart, regt of flaauw afgerond; aan de keel een naakte, rekbare zak, welks 
kleur, even als die der halsvederen, bij het wijfje steeds anders is, dan hij het mannetje, zoodat heid» 
seksen uitwendig gemakkelijk van elkander te onderscheiden zijn. 
«.) Hoorn, zeer laag en klein, breed, plat, met diepe, regelmatige, dwarse insneden als plooijen. Staart wit. 
(*) Volgens Raffles zoude dit slechts met de 3 buitenste vederen van iedere zijde het geval zijn; de aangehaalde 
plaat der Planches coloriées vertoont er daarentegen 5. Beide opgaven berusten op vergissing. 
